Chiến lược cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ ở MB

Cách tiếp cận của MB

"Trong giai đoạn 2025-2026, chúng tôi sẽ đi đúng chiến lược là ưu tiên tập trung tín dụng cho phân khúc bán lẻ và lĩnh vực sản xuất", ông Phạm Như Ánh, CEO Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) chia sẻ về chiến lược tín dụng tại đại hội đồng cổ đông 2025.

Thời điểm đó, ông Ánh cho biết, ngân hàng đặt mục tiêu dành ít nhất 50% room tăng trưởng tín dụng năm 2025 dành cho phân khúc bán lẻ và SMEs. Phần còn lại mới được phân bổ cho các nhóm doanh nghiệp lớn.

Theo đánh giá của vị CEO, phân khúc bán lẻ và doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) mang lại tỷ trọng lợi nhuận cao hơn. Việc mở rộng danh mục tín dụng ngắn hạn giúp ngân hàng tăng cường vòng quay vốn và quản trị rủi ro tốt hơn.

Đồng thời, chiến lược này giúp ngân hàng đa dạng hóa nguồn thu từ phí thay vì chỉ phụ thuộc vào lãi vay. Các doanh nghiệp sản xuất và lĩnh vực ưu tiên theo định hướng của Ngân hàng Nhà nước vẫn là tâm điểm trong các hoạt động giải ngân.

Một năm sau tuyên bố này, dữ liệu từ Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia (CIC) cho thấy sự chuyển dịch của MB đã mang lại kết quả. Hiện tại, nhà băng này đang giữ vị trí top đầu về cấp vốn lưu động cho doanh nghiệp SME tại các ngành kinh tế trọng điểm.

Cụ thể, MB đang giữ vị trí nhóm đầu về dư nợ cho vay ngắn hạn ở hai ngành dược - thiết bị y tế và thiết bị điện, đồng thời nằm trong top 4 về dư nợ cho vay ngắn hạn ở các ngành quy mô lớn như xây lắp, cơ khí, hàng tiêu dùng và nhựa.

Theo đánh giá của đại diện MB, bài toán vốn của doanh nghiệp SME hiện nay không chỉ dừng lại ở việc có tiếp cận được tín dụng hay không. Vấn đề cốt lõi là phải vay đúng cấu trúc, đúng thời điểm và phù hợp với dòng tiền thực tế của doanh nghiệp.

Thực tế, trong bối cảnh kinh tế biến động, doanh nghiệp SME thường gặp hạn chế về tài sản đảm bảo. Các điều kiện cho vay truyền thống vô hình trung trở thành rào cản khiến dòng vốn khó chảy vào các lĩnh vực sản xuất thực tế.

Để giải quyết nút thắt này, MB triển khai chiến lược tiếp cận khác biệt là tài trợ theo chuỗi giá trị và dòng tiền, thay vì dựa vào tài sản.

"Mô hình tài trợ theo dòng tiền cho phép ngân hàng cấp hạn mức tín dụng dựa trên kế hoạch sản xuất và các đơn hàng thực tế của doanh nghiệp. Cách làm này giúp doanh nghiệp SME cải thiện khả năng tiếp cận vốn theo tiến độ thực hiện hoạt động của dự án", phía MB cho hay.

Từ đây, ngân hàng kết hợp các hình thức bảo đảm đa dạng cho các nhóm ngành khác nhau. Trên cơ sở năng lực hoạt động của doanh nghiệp, MB có thể tài trợ tới 100% nhu cầu vốn lưu động với tài sản bảo đảm linh hoạt.

Việc ứng dụng dữ liệu để đánh giá tín dụng giúp rút ngắn thời gian phê duyệt và giải ngân. Điều này đặc biệt quan trọng với các doanh nghiệp SME vốn có nhu cầu vốn ngắn hạn và liên tục để xoay vòng sản xuất.

Cách tiếp cận này không chỉ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa nguồn lực mà còn giúp ngân hàng quản trị rủi ro dựa trên hoạt động kinh doanh thực tế. Thay vì chỉ nhìn vào sổ đỏ, ngân hàng nhìn vào đơn hàng, hóa đơn và khả năng thực thi hợp đồng.

Đối với ngành dược và thiết bị y tế, nhà băng này cung cấp giải pháp tài trợ đa dạng từ phát hành bảo lãnh đến bao thanh toán 100% giá trị hóa đơn. Việc tài trợ dựa trên thông báo trúng thầu giúp doanh nghiệp giải quyết bài toán vốn ngay từ giai đoạn đầu.

Trong ngành thiết bị điện, MB đồng hành cùng doanh nghiệp trong toàn bộ vòng đời sản xuất. Ngân hàng cấp hạn mức dựa trên kế hoạch kinh doanh, giúp doanh nghiệp tự tin triển khai các đơn hàng có quy mô lớn.

Giải những bài toán vốn phức tạp

Ở những ngành mà MB đang dẫn đầu về dư nợ cho vay ngắn hạn như dược - thiết bị y tế và thiết bị điện, đều là những ngành, lĩnh vực đòi hỏi các giải pháp tài chính chuyên biệt và sự am hiểu sâu sắc về chu kỳ kinh doanh.

Trong ngành dược, áp lực về thanh khoản luôn thường trực khi doanh nghiệp phải ứng vốn lớn để nhập khẩu hàng hóa, trong khi thời gian thanh toán từ bệnh viện có thể kéo dài tới 120 ngày. Ngân hàng đã thiết kế các giải pháp bao thanh toán và bảo lãnh chuyên biệt để bù đắp khoảng trống dòng tiền này.

Đối với ngành thiết bị điện, nhu cầu vốn đang tăng mạnh để đón đầu các dự án năng lượng theo Quy hoạch điện VIII. Việc MB chiếm lĩnh vị trí số 1 cho thấy năng lực thiết kế giải pháp tài chính của ngân hàng đã đáp ứng đúng các đặc thù khắt khe của ngành.

Bên cạnh hai lĩnh vực dẫn đầu, MB cũng mở rộng hiện diện mạnh mẽ ở các ngành kinh tế có quy mô lớn. Ngân hàng hiện có dư nợ cho vay ngắn hạn lớn ở các ngành xây lắp, cơ khí, hàng tiêu dùng và nhựa.

Ngành xây lắp hiện có dư địa tăng trưởng đáng kể nhờ động lực từ đầu tư công và chiến lược phát triển hạ tầng quốc gia. Với mục tiêu phát triển gần 9.000 km đường cao tốc đến năm 2030, nhu cầu vốn của các doanh nghiệp xây lắp là rất khổng lồ.

Tuy nhiên, đây là ngành có dòng tiền phức tạp, thời gian triển khai dự án kéo dài khiến áp lực lãi vay có thể bào mòn biên lợi nhuận doanh nghiệp. MB đã cung cấp các giải pháp quản lý dòng tiền phù hợp với từng giai đoạn thi công nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí.

Ngành cơ khí, vốn được coi là "xương sống" của công nghiệp sản xuất, lại phụ thuộc lớn vào việc nhập khẩu nguyên liệu đầu vào từ nước ngoài. Doanh nghiệp cần nguồn vốn đối ứng lớn và dòng tiền liên tục để duy trì hoạt động máy móc thiết bị hiện đại.

Đối với ngành hàng tiêu dùng và nhựa, ngân hàng tập trung hỗ trợ doanh nghiệp xử lý các biến động về nhu cầu theo mùa vụ và giá nguyên liệu. Sự hiện diện trong nhóm dẫn đầu cho thấy ngân hàng đang thấu hiểu sâu sắc từng ngóc ngách của các chuỗi giá trị này.

Theo đại diện MB, vai trò của ngân hàng hiện nay không chỉ là đơn vị cấp vốn mà là đối tác đồng hành cùng doanh nghiệp SME. Việc giúp doanh nghiệp vay đúng cấu trúc và đúng thời điểm là yếu tố then chốt để thúc đẩy tăng trưởng bền vững.

Dữ liệu từ CIC cho thấy sự dịch chuyển rõ rệt trong cách các ngân hàng cạnh tranh ở phân khúc SME. Cuộc đua giờ đây không chỉ là quy mô dư nợ mà còn là chất lượng giải pháp và mức độ am hiểu ngành nghề của đội ngũ nhân sự.