Chính sách mới có hiệu lực từ tháng 8/2026

Ưu đãi nhà đầu tư ứng dụng công nghệ cao, công nghệ xanh

Nghị định 274/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án đầu tư kinh doanh có hiệu lực từ ngày 21/8/2026.

Một trong những nội dung đáng chú ý là chính sách ưu đãi trong quá trình đánh giá hồ sơ dự thầu. Theo đó, nhà đầu tư ứng dụng công nghệ cao hoặc công nghệ xanh được hưởng mức ưu đãi 5%; nhà đầu tư cam kết chuyển giao công nghệ được hưởng mức ưu đãi 2%.

Nghị định cũng chuẩn hóa các khoản chi phí trong quá trình lựa chọn nhà đầu tư. Chi phí lập hồ sơ mời thầu được xác định bằng 0,05% tổng vốn đầu tư nhưng không quá 200 triệu đồng; chi phí đánh giá hồ sơ bằng 0,03% tổng vốn đầu tư nhưng cũng không vượt quá 200 triệu đồng.

Chi phí giải quyết kiến nghị tối đa là 200 triệu đồng. Đối với đấu thầu quốc tế, giá bán bản điện tử hồ sơ mời thầu không quá 30 triệu đồng.

Quy định mới được kỳ vọng tạo lợi thế rõ hơn cho những dự án sử dụng công nghệ tiên tiến, tiết kiệm tài nguyên và giảm tác động đến môi trường.

Mua hàng miễn thuế không phải xuất trình một số giấy tờ bản giấy

Có hiệu lực từ ngày 21/8/2026, Nghị định 273/2026/NĐ-CP về kinh doanh hàng miễn thuế đẩy mạnh việc sử dụng dữ liệu điện tử trong xác minh người mua.

Theo đó, nếu thông tin của người mua đã được kết nối, chia sẻ từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc các cơ sở dữ liệu chuyên ngành, người mua không phải xuất trình bản giấy của những giấy tờ chứa thông tin tương ứng.

Quy định được áp dụng với người xuất cảnh, quá cảnh, nhập cảnh; hành khách trên các chuyến bay quốc tế; người được hưởng quyền ưu đãi, miễn trừ và thuyền viên làm việc trên tàu biển chạy tuyến quốc tế.

So với quy định trước đây, việc khai thác dữ liệu điện tử giúp đơn giản hóa thủ tục mua hàng miễn thuế, đồng thời giảm thời gian kiểm tra và đối chiếu giấy tờ tại cửa hàng.

Nâng thẩm quyền xử phạt vi phạm đất đai ở cấp xã

Nghị định 281/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai sẽ có hiệu lực từ ngày 31/8/2026.

Nghị định quy định toàn bộ số lợi bất hợp pháp thu được từ việc sử dụng đất vi phạm phải được nộp vào ngân sách nhà nước. Nếu nhiều bên cùng vi phạm trên một thửa đất, nghĩa vụ tài chính được chia đều giữa các bên; các khoản đã nộp vào ngân sách trước đó được xem xét khấu trừ.

Đáng chú ý, thẩm quyền xử phạt của chủ tịch UBND xã, phường, đặc khu được nâng lên tối đa 250 triệu đồng, tăng mạnh so với mức 5 triệu đồng trước đây.

Chủ tịch UBND cấp xã cũng được quyền đình chỉ hoạt động dịch vụ tư vấn trong lĩnh vực đất đai trong thời hạn tối đa ba tháng. Đây là thẩm quyền trước đây thuộc chủ tịch UBND cấp huyện và cấp tỉnh.

Việc phân quyền mạnh hơn cho cấp xã nhằm rút ngắn quá trình xử lý vi phạm, nhưng đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực thực thi, kiểm soát quyền lực và tính thống nhất khi áp dụng pháp luật tại địa phương.

Siết xử phạt vi phạm trong lĩnh vực chăn nuôi

Từ ngày 5/8/2026, Nghị định 211/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chăn nuôi chính thức có hiệu lực.

Mức phạt tiền tối đa được quy định là 100 triệu đồng đối với cá nhân và 200 triệu đồng đối với tổ chức.

Đối với hành vi vi phạm liên quan đến sản xuất, kinh doanh, xuất nhập khẩu giống vật nuôi, thức ăn chăn nuôi và sản phẩm xử lý chất thải chăn nuôi, thời hiệu xử phạt có thể kéo dài đến hai năm.

Ngoài phạt tiền, tổ chức vi phạm có thể bị tước quyền sử dụng giấy phép, đình chỉ hoạt động, buộc thu hồi, tái chế hoặc tiêu hủy sản phẩm không đạt yêu cầu. Toàn bộ khoản lợi bất hợp pháp phát sinh từ hành vi vi phạm cũng phải được nộp lại.

Mở rộng khung pháp lý cho hoạt động cho thuê tài chính

Thông tư 31/2026/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước, có hiệu lực từ ngày 15/8/2026, bổ sung các quy định về hoạt động cho thuê tài chính của công ty tài chính tổng hợp và công ty cho thuê tài chính.

Khung pháp lý mới đưa các ‘quyền tài sản’ như phần mềm, dữ liệu, quyền khai thác và tài sản trí tuệ vào danh mục tài sản cho thuê tài chính.

Đồng thời, văn bản định nghĩa cơ chế cho thuê tài chính bằng phương tiện điện tử, quy định gói cho thuê giá trị nhỏ dưới 400 triệu đồng với quy trình thẩm định đơn giản hóa, giúp doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận nguồn vốn trung và dài hạn để đổi mới công nghệ, máy móc.

Chính sách này hứa hẹn thúc đẩy thị trường cho thuê tài chính phát triển, hỗ trợ tối ưu hóa dòng vốn lưu động và tài sản cố định cho doanh nghiệp trong nền kinh tế số.

Khuyến khích công dân số bằng chính sách miễn, giảm phí và lệ phí

Nhằm khuyến khích người dân tham gia chuyển đổi số, Chính phủ ban hành Nghị quyết 66.22/2026/NQ-CP về phát triển công dân số. Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 15/8/2026 đến hết ngày 28/2/2027.

Theo Điều 3 của nghị quyết, công dân Việt Nam có tài khoản định danh điện tử mức độ 2 có thể được hưởng các chính sách khuyến khích như miễn, giảm phí và lệ phí khi thực hiện một số thủ tục hành chính.

Các thủ tục thuộc phạm vi áp dụng gồm cấp giấy phép lái xe, cấp đổi thẻ căn cước, đăng ký quyền sở hữu và quyền sử dụng tài sản cùng một số nghĩa vụ lệ phí trước bạ.

Tuy nhiên, việc có tài khoản VNeID mức độ 2 mới là một trong những điều kiện để được hưởng ưu đãi. Bên cạnh đó là đã tích hợp đủ 5 loại thông tin, giấy tờ cơ bản trên ứng dụng VNeID gồm: giấy khai sinh; thông tin ngân hàng/ví điện tử; tài khoản an sinh xã hội; số thuê bao di động; sổ sức khỏe điện tử.

Quy định này nhằm tối ưu hóa việc sử dụng dữ liệu điện tử, giúp người dân tiết kiệm chi phí và thời gian khi thực hiện các giao dịch phổ biến hoặc có giá trị lớn.

Nghị quyết cũng xác định ngày 15/10 hằng năm là Ngày Công dân số Việt Nam, qua đó tạo thêm một dấu mốc thúc đẩy phổ cập kỹ năng và thói quen số trong xã hội.

Không sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô bị cảnh cáo

Nghị định 238/2026/NĐ-CP sửa đổi quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ có hiệu lực từ ngày 15/8/2026.

Theo đó, người điều khiển ô tô chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 m nhưng không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp sẽ bị phạt cảnh cáo. Quy định này không áp dụng đối với ô tô kinh doanh vận tải hành khách.

Tuy nhiên, hành vi để trẻ thuộc nhóm trên ngồi cùng hàng ghế với người lái, trừ ô tô chỉ có một hàng ghế, vẫn bị phạt tiền từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng.

Thiết bị an toàn dành cho trẻ em bao gồm hệ thống ghế trẻ em và hệ thống ghế trẻ em nâng cao đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật. Sản phẩm phải thể hiện rõ giới hạn cân nặng hoặc chiều cao, hướng lắp đặt và các cảnh báo an toàn.

Bổ sung yêu cầu chia sẻ dữ liệu đối với xe hợp đồng

Nghị định 218/2026/NĐ-CP sửa đổi quy định về hoạt động vận tải đường bộ có hiệu lực từ ngày 10/8/2026.

Nghị định bổ sung trách nhiệm kết nối và chia sẻ dữ liệu hợp đồng vận tải hành khách của các đơn vị kinh doanh vận tải theo hợp đồng.

Tuy nhiên, nghĩa vụ chia sẻ dữ liệu trước mỗi chuyến đi cho Bộ Công an chỉ bắt đầu áp dụng từ ngày 1/1/2028. Dữ liệu này được sử dụng phục vụ công tác tuần tra, kiểm soát và chia sẻ với các cơ quan quản lý nhà nước liên quan.

Như vậy, nghị định có hiệu lực trong tháng 8/2026 nhưng doanh nghiệp vận tải vẫn còn thời gian chuẩn bị hệ thống kỹ thuật trước khi nghĩa vụ chia sẻ dữ liệu chính thức được triển khai.