Thị trường chứng khoán Việt Nam đã chính thức bước vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp của FTSE Russell từ ngày 21/9 sau nhiều năm cải cách về cơ chế giao dịch, thanh toán và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư quốc tế.
Kỳ vọng nâng hạng đã tạo ra một lượng cầu rõ rệt trước ngày hiệu lực. Theo Reuters, nhà đầu tư nước ngoài mua ròng khoảng 2.700 tỷ đồng, tương đương 104 triệu USD trong tuần trước ngày 21/9. Tuy nhiên, tính từ đầu năm, khối ngoại vẫn bán ròng khoảng 91.000 tỷ đồng.
Diễn biến sau ngày nâng hạng cho thấy dòng tiền chưa chuyển sang trạng thái mua ròng ổn định. Ngày 21/9, VN-Index giảm 0,9% xuống 1.799,7 điểm và khối ngoại bán ròng 664,2 tỷ đồng trên HoSE. Ngày 22/9, chỉ số phục hồi 1% lên 1.816,9 điểm nhưng khối ngoại chỉ mua ròng khoảng 54 tỷ đồng và giá trị khớp lệnh HoSE giảm 25% xuống 10.200 tỷ đồng.
Đến phiên 23/9, VN-Index quay đầu giảm 0,84% sau khi tăng trong buổi sáng trong khi khối ngoại tiếp tục duy trì trạng thái bán ròng.
Những biến động này phù hợp với đặc điểm của một quá trình tái phân bổ vốn theo từng giai đoạn. Nâng hạng làm thay đổi khả năng tiếp cận của Việt Nam với các tiêu chuẩn quốc tế nhưng chưa tự động quyết định tỷ trọng mà các nhà quản lý quỹ chủ động sẽ phân bổ cho thị trường.
Nâng hạng đưa Việt Nam vào một tập hợp vốn quốc tế lớn hơn nhưng đồng thời cũng đặt thị trường vào một cuộc cạnh tranh khó hơn. Dòng vốn thụ động đi theo chỉ số còn dòng vốn chủ động phải được thị trường thuyết phục. Từ đây, câu hỏi quan trọng sẽ là Việt Nam có thể tạo ra mức sinh lời đủ hấp dẫn để các nhà quản lý quỹ tăng tỷ trọng so với các thị trường mới nổi khác hay không.
Sự thay đổi lớn nhất sau ngày 21/9 nằm ở vị trí tương đối của Việt Nam trong hệ thống chỉ số toàn cầu. Ở nhóm Frontier, Việt Nam từng là một trong những thị trường có tỷ trọng lớn nhất, chiếm tới 37,1% FTSE Frontier Index. Trong nhóm Emerging, quy mô của tập hợp đầu tư lớn hơn đáng kể nhưng tỷ trọng ban đầu của Việt Nam nhỏ hơn nhiều, chỉ chiếm 0,23 – 0,35% FTSE Emerging Market Index.
Nhóm nghiên cứu của EBC Financial Group ước tính Việt Nam có thể thu hút khoảng 1,5 – 3 tỷ USD dòng vốn thụ động sau nâng hạng với đợt giải ngân đầu tiên khoảng 150 – 300 triệu USD, chỉ tương đương khoảng 6 - 12 phiên bán ròng trung bình của khối ngoại trong bảy tháng đầu năm 2026.
Ở phạm vi rộng hơn, VinaCapital ước tính nâng hạng có thể thu hút 5 - 6 tỷ USD, bao gồm khoảng 1 tỷ USD vốn thụ động và 4 - 5 tỷ USD vốn chủ động.
Sự chênh lệch giữa các dự báo vốn thụ động và tổng vốn tiềm năng có ý nghĩa quan trọng. Phần vốn thụ động đi theo các chỉ số tham chiếu có thể được ước tính tương đối rõ dựa trên trọng số chỉ số. Phần vốn chủ động lại phụ thuộc vào đánh giá của từng quỹ về định giá, lợi nhuận doanh nghiệp, thanh khoản, tỷ giá và rủi ro vĩ mô.
Việt Nam bước vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp với một số lợi thế đáng kể về định giá và triển vọng tăng trưởng lợi nhuận.
SSI Research đánh giá định giá thị trường vẫn ở mức tương đối hấp dẫn, với P/E dự phóng năm 2026 khoảng 12,9 lần nhưng giảm xuống chỉ còn 9,6 lần nếu loại nhóm Vingroup, thấp hơn Thái Lan (14,3 lần) và Malaysia (14,9 lần).
VinaCapital dự báo EPS toàn thị trường được dự báo tăng 42,3% trong năm 2026, cao nhất trong nhóm ASEAN. Trong khi đó, SSI Research cho rằng tăng trưởng lợi nhuận của các doanh nghiệp trong phạm vi theo dõi (không bao gồm Vingroup) có thể giảm từ khoảng 30% trong nửa đầu năm xuống còn khoảng 15% trong nửa cuối năm 2026 khi hiệu ứng nền giảm dần, lãi suất cao hơn bắt đầu tác động và thị trường bất động sản hạ nhiệt.
Đây sẽ là một trong những biến số quan trọng nhất đối với dòng vốn chủ động. P/E thấp tạo ra một mức định giá ban đầu hấp dẫn nhưng quá trình tái định giá bền vững cần được hỗ trợ bởi tăng trưởng lợi nhuận ở nhiều nhóm ngành hơn.
Nếu tăng trưởng EPS lan rộng sang sản xuất, tiêu dùng, công nghệ, logistics và hạ tầng, mức chiết khấu của Việt Nam so với các thị trường trong khu vực có thể thu hẹp. Ngược lại, nếu phần lớn mức tăng lợi nhuận tập trung ở một số ít doanh nghiệp vốn hoá lớn, các nhà đầu tư có thể tiếp tục áp dụng mức chiết khấu cao hơn đối với thị trường.
Việc định giá thấp tạo ra một điểm vào hấp dẫn nhưng chưa đủ để hình thành một chu kỳ tái định giá. Dòng vốn chủ động sẽ tìm bằng chứng rằng tăng trưởng kinh tế đang chuyển thành lợi nhuận và dòng tiền bền vững ở nhiều ngành. Sau nâng hạng, độ rộng của chu kỳ chuyển lợi nhuận có thể quan trọng hơn chính nhãn emerging market.
Thời điểm nâng hạng của Việt Nam diễn ra trong một môi trường tài chính quốc tế khó khăn hơn. Ngày 16/9, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản. Trong bộ dự báo mới nhất, trung vị dự báo lãi suất cuối năm 2026 của các thành viên Ủy ban thị trường mở liên bang tăng lên 4,1% so với mức 3,8% trong dự báo tháng 6.
Bên cạnh đó, ngày 22/9, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm ở khoảng 4,96%, trong khi kỳ hạn 30 năm đạt khoảng 5,29%.
Từ góc nhìn của một nhà quản lý vốn toàn cầu, điều này làm thay đổi bài toán phân bổ vốn. Một khoản đầu tư vào cổ phiếu thị trường mới nổi phải được so sánh với mức lợi suất gần 5% từ kho bạc Mỹ, đồng thời bù đắp thêm rủi ro cổ phiếu, thanh khoản và tỷ giá.
Fed ảnh hưởng tới mức giá mà dòng vốn toàn cầu sẵn sàng trả cho rủi ro thị trường mới nổi. Khi trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm cho lợi suất gần 5%, các thị trường mới nổi phải tạo ra một phần bù đủ hấp dẫn về tăng trưởng, định giá và lợi nhuận để thu hút thêm vốn chủ động.
Tỷ giá vì vậy trở thành một phần trực tiếp của lý do đầu tư đối với nhà đầu tư nước ngoài. Theo Cục Thống kê, chỉ số giá USD trong nước tháng 9 giảm 0,38% so với cuối năm 2025, cho thấy VND nhìn chung vẫn ổn định. Tuy nhiên, Việt Nam đã ghi nhận nhập siêu gần 20,5 tỷ USD trong tám tháng so với mức xuất siêu 14 tỷ USD cùng kỳ năm trước. Nhập khẩu tăng 35,3%, nhanh hơn đáng kể so với mức tăng 22,4% của xuất khẩu.
Phân tích từ nhóm nghiên cứu EBC cho rằng, cán cân thương mại hiện nay còn phản ánh một chu kỳ nhập khẩu mạnh về máy móc, linh kiện và tư liệu sản xuất (nhóm chiếm 94,1% kim ngạch nhập khẩu). Tuy nhiên, trong bối cảnh lãi suất Mỹ cao hơn, khả năng giữ ổn định vĩ mô và tỷ giá sẽ trở thành một phần trực tiếp của lợi thế cạnh tranh của Việt Nam.
Nghiên cứu của EBC cho rằng, từ nay đến cuối năm 2026 có thể là giai đoạn chuyển tiếp từ dòng vốn mang tính cơ học của quá trình nâng hạng sang hoạt động phân bổ vốn chủ động có chọn lọc thay vì một chu kỳ mua ròng liên tục.
Dữ liệu giao dịch đầu tiên đã cho thấy sự phân hoá này. Phiên 18/9, ngay trước ngày hiệu lực, khối ngoại mua ròng khoảng 1.300 tỷ đồng trên HoSE, trong bối cảnh thanh khoản tăng 45% lên 22.100 tỷ đồng khi các quỹ chuẩn bị tái cơ cấu. Ba ngày sau, khi trạng thái thị trường mới nổi thứ cấp chính thức có hiệu lực, nhà đầu tư nước ngoài lại bán ròng hơn 660 tỷ đồng.
Trong bài phân tích cuối tháng 8, EBC đã xác định một chỉ báo quan trọng cho khả năng đảo chiều của dòng vốn: một tháng mua ròng của nhà đầu tư nước ngoài trước đợt giải ngân vào tháng 3/2027, không phụ thuộc vào hoạt động cơ cấu ETF. EBC hiện giữ nguyên quan điểm này sau những phiên đầu tiên của quá trình nâng hạng.
Đợt giải ngân tiếp theo vào tháng 3/2027 sẽ bổ sung thêm 20% trọng số, đưa tỷ lệ tích luỹ lên 30%. Với quy mô lớn hơn gấp đôi đợt đầu tiên, đây có thể trở thành thời điểm thị trường nhìn thấy rõ hơn tác động từ việc nâng hạng. Thị trường cũng có khả năng tăng trở lại khi tiến gần giai đoạn này.
Một sự đảo chiều bền vững của dòng vốn ngoại sẽ có cơ sở rõ hơn nếu ba điều kiện xuất hiện trong những tháng tới: lợi nhuận doanh nghiệp tiếp tục tăng trên phạm vi rộng, thanh khoản ở các phiên giao dịch bình thường cải thiện, cũng như áp lực từ lãi suất Mỹ và tỷ giá giảm bớt.
Thanh khoản là biến số đáng chú ý. Ngày 22/9, ngay sau nâng hạng, giá trị khớp lệnh HoSE giảm xuống chỉ 10.200 tỷ đồng, thấp nhất gần hai tháng. Một thị trường đủ sâu đối với các tổ chức quốc tế cần khả năng hấp thụ vị thế lớn ngay cả trong những phiên không có hoạt động tái cơ cấu danh mục ETF.
Qúy IV/2026 có thể vẫn là giai đoạn thị dòng vốn phân hoá giữa các ngành và doanh nghiệp thay vì một làn sóng mua trên toàn thị trường. Tín hiệu mạnh hơn sẽ xuất hiện khi nhà đầu tư nước ngoài bắt đầu mua ròng ngoài những ngày tái cơ cấu, thanh khoản duy trì ở mức đủ sâu trong các phiên bình thường và tăng trưởng lợi nhuận lan rộng hơn. Nếu ba điều kiện này hình thành trước tháng 3/2027, đợt giải ngân thứ hai có thể diễn ra trong một môi trường thuận lợi hơn đáng kể cho dòng vốn chủ động.
Việc FTSE Russell nâng Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp đã giải quyết một phần quan trọng của bài toán tiếp cận. Tuy nhiên, quá trình phát triển thị trường sau nâng hạng sẽ ngày càng được đánh giá bằng chất lượng phân bổ vốn.
Một bộ chỉ số tham chiếu lớn hơn đem lại khả năng tiếp cận một tập hợp vốn rộng hơn nhưng đồng thời đặt Việt Nam cạnh tranh trực tiếp với các thị trường có thanh khoản sâu, cơ sở nhà đầu tư tổ chức lớn và có thời gian hiện diện dài hơn trong danh mục thị trường mới nổi.
Những lợi thế hiện tại của Việt Nam như tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp và mức định giá tương đối hấp dẫn đang tạo nền tảng tích cực. Giai đoạn tiếp theo phụ thuộc vào khả năng chuyển những lợi thế đó thành lợi nhuận thực tế cho nhà đầu tư sau khi tính tới thanh khoản, tỷ giá và chi phí cơ hội của vốn toàn cầu.
Nâng hạng là điểm bắt đầu của quá trình phân bổ vốn. Phần vốn thụ động đi theo chỉ số đã được ước tính tương đối rõ ràng còn phần vốn lớn hơn lại phụ thuộc vào lựa chọn của các nhà quản lý quỹ.
Từ nay đến tháng 3/2027, điều quan trọng nhất là liệu Việt Nam có thể tạo ra mua ròng từ khối ngoại ngoài các ngày tái cơ cấu, duy trì thanh khoản đủ sâu và chuyển tăng trưởng kinh tế thành một chu kỳ tăng lợi nhuận doanh nghiệp đủ rộng hay không. Việt Nam đã hoàn thành cuộc đua vào nhóm thị trường thứ cấp. Cuộc cạnh tranh tiếp theo là giành một tỷ trọng lớn hơn trong danh mục thị trường thứ cấp toàn cầu.
Tags:
Tags:
Chứng khoán Việt Nam được nâng hạng đánh dấu bước chuyển mình sau 30 năm phát triển, trước yêu cầu trở thành kênh dẫn vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế.
Sự dịch chuyển này khiến ngành chứng khoán ngày càng giống một cuộc đua về năng lực quản trị vốn hơn là cuộc cạnh tranh về quy mô môi giới.
Sau giai đoạn bị chi phối bởi tin tức chiến sự tại Trung Đông, giá dầu tăng cao, thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước vào giai đoạn được dẫn dắt nhiều hơn bởi tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp và yếu tố vĩ mô trong nước.
Thay vì chào mua công khai, quyền kiểm soát tại doanh nghiệp niêm yết được hình thành qua nhiều cấu trúc khác nhau, từ chuyển nhượng cổ phần, phát hành riêng lẻ đến phân bổ cổ phiếu còn dư.
Gần 300 cổ phiếu HNX sẽ dừng giao dịch trong hai phiên 24-25/12 trước khi chuyển sang giao dịch trên HoSE từ ngày 28/12.
Thông tư 50/2026 mở đường nâng trần LDR từ 85% lên 95%, trước khi dỡ bỏ giới hạn này với các ngân hàng đáp ứng đầy đủ chuẩn thanh khoản Basel III.
Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và Cơ quan Tiền tệ Singapore trao đổi kinh nghiệm quản lý thị trường tài sản mã hóa và thúc đẩy kết nối thị trường vốn hai nước.
Dự thảo Thông tư quy định việc thu thập, phân loại thông tin để đánh giá rủi ro phòng, chống rửa tiền tại các tổ chức thuộc diện giám sát.
Liên kết vùng được xem là chìa khóa động lực cho tăng trưởng cao của miền Bắc và đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng hai con số của cả nền kinh tế.
Một đô thị đáng sống không chỉ cần hạ tầng hiện đại mà còn phải đáp ứng nhu cầu đa dạng, khả năng chi trả và chất lượng sống lâu dài của người dân.
Thành phố đặt mục tiêu mở rộng quỹ đất và hạ tầng cho nhà ở, khu công nghiệp, logistics, tạo nền tảng cho giai đoạn tăng trưởng mới sau khi hợp nhất với Hải Dương.
Hơn 14.500 vận động viên từ 57 quốc gia và vùng lãnh thổ sẽ tranh tài tại giải marathon quốc tế Hà Nội Techcombank mùa thứ 5 trên những cung đường di sản Thủ đô vào ngày 4/10 tới.
Từ ngày 2 - 15/10/2026, Hanoi Centre mang văn hóa Peranakan đặc sắc của Singapore đến gần hơn với công chúng thông qua Lễ hội Singapore 2026.
Ngân hàng TMCP Lộc Phát Việt Nam (LPBank) vừa được vinh danh tại giải thưởng ngân hàng Việt Nam tiêu biểu 2026 với hai hạng mục “Ngân hàng có sản phẩm dịch vụ sáng tạo tiêu biểu” và “Ngân hàng tiêu biểu vì cộng đồng”.
Nửa đầu năm 2026, ROX Key Holdings ghi nhận những chuyển biến tích cực về quy mô và hiệu quả kinh doanh, lợi nhuận gộp đạt 180 tỷ đồng, tăng 71% so với cùng kỳ.
