Giá vàng hôm nay có thể gấp 4 lần nếu quay lại bản vị vàng?

Trong bối cảnh giá vàng hôm nay đang tiến sát những mốc kỷ lục mới và thị trường liên tục nhắc đến ngưỡng 5.000 USD/ounce, nhiều chuyên gia cho rằng con số này vẫn chưa phản ánh đúng giá trị “thực” của vàng. Theo phân tích mới nhất từ các chuyên gia trái phiếu thị trường mới nổi của VanEck, nếu vàng phải quay trở lại vai trò tài sản bảo đảm cho tiền tệ toàn cầu, giá kim loại quý này có thể cao hơn hiện tại nhiều lần.

Giá vàng “thực” không chỉ là con số trên màn hình

Theo VanEck, câu hỏi quan trọng không phải là giá vàng hôm nay bao nhiêu, mà là: giá vàng sẽ ở mức nào nếu nó một lần nữa trở thành nền tảng của hệ thống tiền tệ toàn cầu? Trong lịch sử tài chính hiện đại, điều này không hề xa lạ. Dưới chế độ bản vị vàng cổ điển, tiền giấy thực chất chỉ là “giấy xác nhận” cho lượng vàng vật chất được lưu trữ trong kho dự trữ quốc gia.

Tuy nhiên, mối liên kết này đã bị cắt đứt hoàn toàn vào năm 1971, khi thế giới bước sang kỷ nguyên tiền pháp định, nơi tiền tệ chỉ được bảo đảm bằng uy tín của chính phủ. Kể từ đó, lượng tiền được in ra ngày càng lớn, trong khi vàng vẫn là tài sản hữu hạn.

Ngân hàng trung ương mua vàng kỷ lục, câu hỏi cũ trở nên cấp thiết

Các ngân hàng trung ương trên toàn cầu đang mua vàng với tốc độ nhanh chưa từng có. Điều này khiến nhiều nhà đầu tư đặt lại câu hỏi về độ bền vững của đồng USD và hệ thống tiền tệ hiện nay. Theo VanEck, việc tính toán “giá dự trữ” ngầm định của vàng không nhằm dự báo bản vị vàng sẽ quay lại ngay lập tức, mà đóng vai trò như một bài kiểm tra khả năng thanh toán tối thượng của hệ thống tài chính toàn cầu.

Phương pháp được sử dụng khá đơn giản: lấy tổng nợ tiền tệ chia cho lượng vàng dự trữ quốc gia đã biết. Tuy nhiên, kết quả lại gây choáng váng.

M0, M2 và những con số gây sốc

VanEck sử dụng hai thước đo tiền tệ:

- M0 (tiền cơ sở): bao gồm tiền mặt và dự trữ ngân hàng – loại tiền được rút ra trong các cuộc khủng hoảng ngân hàng.

- M2 (tiền rộng): bao gồm tiền gửi tiết kiệm và quỹ thị trường tiền tệ – lớp thanh khoản mà hệ thống tài chính cố gắng bảo vệ trong các cuộc khủng hoảng lớn như năm 2008 hay 2020.

Kết quả cho thấy:

- Nếu vàng bảo đảm cho M0, giá vàng cần đạt khoảng 39.210 USD/ounce.

- Nếu vàng bảo đảm cho M2, con số này vọt lên tới 184.211 USD/ounce.

Đây chính là mức giá cần thiết để “bù đắp” cho lượng tiền đã được in ra trong kịch bản vàng quay trở lại làm tài sản dự trữ trung tâm.

Quốc gia nào chịu rủi ro lớn nhất?

Phân tích của VanEck cho thấy sự chênh lệch rất lớn giữa các quốc gia. Một số nền kinh tế phát triển hàng đầu lại nằm trong nhóm đòn bẩy tài chính cao nhất, do đã in quá nhiều tiền so với lượng vàng dự trữ.

• Nhật Bản: giá vàng ngụ ý theo M2 khoảng 301.000 USD/ounce

• Vương quốc Anh: khoảng 428.000 USD/ounce

Trong khi đó, Hoa Kỳ và Khu vực đồng Euro ở mức thấp hơn, lần lượt khoảng 85.000 USD/ounce và 53.000 USD/ounce.

Ngược lại, một số thị trường mới nổi như Nga hay Kazakhstan lại sở hữu lượng vàng đủ lớn so với cung tiền, cho thấy khả năng thanh toán tốt hơn đáng kể nếu hệ thống tiền tệ toàn cầu tái cấu trúc.

Giá vàng hôm nay và thông điệp cho năm 2026

VanEck nhấn mạnh rằng, những con số này không chỉ mang tính học thuật. Bước sang năm 2026, thế giới đang đối mặt với nợ công cao, buộc các ngân hàng trung ương tiếp tục bơm thanh khoản. Khi lượng tiền pháp định tăng gần như không giới hạn, giá trị của tài sản hữu hạn như vàng về lý thuyết phải tăng lên để cân bằng.

Dù không kỳ vọng đồng USD sẽ sụp đổ vai trò dự trữ, các chuyên gia cho rằng, thế giới đang tiến dần tới một trật tự tài chính đa cực, nơi vàng, USD và trái phiếu của các nền kinh tế có kỷ luật tài chính cùng chia sẻ vai trò trung tâm.

Với nhà đầu tư, điều này cho thấy giá vàng hôm nay không chỉ phản ánh cung – cầu ngắn hạn, mà còn là tấm gương phản chiếu những rủi ro sâu xa của hệ thống tài chính toàn cầu trong những năm tới.