Sổ tay quản trị

Hai nghĩa vụ với người lao động hộ kinh doanh phải thực hiện

Lam Anh Chủ nhật, 12/04/2026 - 11:02
Nghe audio
0:00

Không chỉ chi trả lương, hộ kinh doanh còn có nghĩa vụ thực hiện đầy đủ quy định về thuế và bảo hiểm cho người lao động.

Trong quá trình hoạt động kinh doanh, nhiều hộ kinh doanh có thuê nhân viên và trả tiền lương, tiền công cho người lao động. Khi phát sinh việc chi trả thu nhập cho nhân viên, hộ kinh doanh không chỉ thực hiện nghĩa vụ thuế đối với hoạt động kinh doanh của mình mà còn phải thực hiện nghĩa vụ đối với người lao động theo quy định của pháp luật.

Đây cũng là những quy định được pháp luật quy định từ trước nhưng trong thực tế nhiều hộ kinh doanh còn chưa thực hiện đầy đủ.

Hộ kinh doanh thuê nhân viên thì không chỉ trả lương mà cần thực hiện cả nghĩa vụ thuế và bảo hiểm cho người lao động. Ảnh: Hoàng Anh

Khấu trừ và kê khai thuế thu nhập cá nhân của nhân viên

Khi hộ kinh doanh chi trả tiền lương, tiền công cho người lao động, hộ kinh doanh được xác định là tổ chức, cá nhân chi trả thu nhập.

Theo quy định của pháp luật, trong trường hợp tiền lương của người lao động thuộc diện phải nộp thuế thu nhập cá nhân, hộ kinh doanh có trách nhiệm khấu trừ thuế trước khi trả thu nhập cho người lao động.

Sau khi thực hiện khấu trừ thuế, hộ kinh doanh phải thực hiện kê khai thuế thu nhập cá nhân theo quy định.

Cụ thể, hộ kinh doanh phải khai thuế theo tháng hoặc theo quý, sử dụng tờ khai mẫu số 05/KK-TNCN ban hành kèm theo thông tư số 80/2021 của Bộ Tài chính. Trường hợp trong tháng hoặc trong quý không phát sinh khấu trừ thuế thu nhập cá nhân thì không phải nộp tờ khai thuế của kỳ đó.

Bên cạnh việc khai thuế theo kỳ, kết thúc năm dương lịch, hộ kinh doanh còn có trách nhiệm thực hiện quyết toán thuế thu nhập cá nhân đối với các khoản tiền lương, tiền công đã chi trả cho người lao động. Việc quyết toán thuế được thực hiện theo tờ khai mẫu số 05/QTT-TNCN.

Điểm cần lưu ý là việc quyết toán thuế này phải thực hiện kể cả trong trường hợp trong năm không phát sinh khấu trừ thuế. Chỉ trong trường hợp không phát sinh chi trả thu nhập cho người lao động thì hộ kinh doanh mới không phải thực hiện quyết toán.

Nghĩa vụ tham gia bảo hiểm xã hội

Bên cạnh nghĩa vụ về thuế, pháp luật hiện hành cũng quy định trách nhiệm tham gia bảo hiểm xã hội đối với chủ hộ kinh doanh và người lao động. Theo quy định mới của Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, việc tham gia bảo hiểm xã hội đối với chủ hộ kinh doanh sẽ được thực hiện theo lộ trình.

Cụ thể từ ngày 1/7/2025, chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh và đang nộp thuế theo phương pháp kê khai thuộc đối tượng bắt buộc tham gia bảo hiểm xã hội.

Từ ngày 1/7/2029, quy định tham gia bảo hiểm xã hội được áp dụng bắt buộc đối với tất cả chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh. Quy định này nhằm bảo đảm quyền lợi an sinh xã hội cho người kinh doanh, đặc biệt là khi đến tuổi nghỉ hưu.

Để thực hiện đúng quy định, hộ kinh doanh cần chủ động liên hệ với cơ quan bảo hiểm xã hội tại địa phương để được hướng dẫn đăng ký mã đơn vị, thực hiện đóng bảo hiểm xã hội cho chủ hộ kinh doanh và cho người lao động làm việc tại hộ kinh doanh nếu thuộc diện tham gia theo quy định.

Việc thực hiện đầy đủ nghĩa vụ về thuế thu nhập cá nhân và bảo hiểm xã hội đối với người lao động không chỉ giúp hộ kinh doanh tuân thủ đúng quy định của pháp luật mà còn góp phần bảo đảm quyền lợi cho người lao động và tạo môi trường kinh doanh ổn định, bền vững.

Nghị định 68: Bước ngoặt quản lý thuế hộ kinh doanh

Nghị định 68: Bước ngoặt quản lý thuế hộ kinh doanh

Tiêu điểm -  1 tháng
Nghị định 68 nâng ngưỡng miễn thuế lên 500 triệu đồng, chuyển từ thuế khoán sang kê khai, buộc hộ kinh doanh phải chuyên nghiệp hóa quản trị về thuế.
Nghị định 68: Bước ngoặt quản lý thuế hộ kinh doanh

Nghị định 68: Bước ngoặt quản lý thuế hộ kinh doanh

Tiêu điểm -  1 tháng
Nghị định 68 nâng ngưỡng miễn thuế lên 500 triệu đồng, chuyển từ thuế khoán sang kê khai, buộc hộ kinh doanh phải chuyên nghiệp hóa quản trị về thuế.
Hộ kinh doanh nộp thừa thuế xử lý thế nào?

Hộ kinh doanh nộp thừa thuế xử lý thế nào?

Sổ tay quản trị -  2 tuần

Việc xử lý tiền thuế nộp thừa giúp bảo đảm quyền lợi của người nộp thuế, đồng thời tạo thuận lợi cho hộ kinh doanh khi thực hiện nghĩa vụ thuế.

Hướng dẫn đăng ký, kê khai thuế cho hộ kinh doanh (phần 2)

Hướng dẫn đăng ký, kê khai thuế cho hộ kinh doanh (phần 2)

Sổ tay quản trị -  3 tuần

Với mỗi nhóm doanh thu, nghĩa vụ thuế, cách kê khai và chế độ sổ sách kế toán sử dụng hóa đơn sẽ có những quy định khác nhau dành cho hộ kinh doanh.

Hướng dẫn đăng ký, kê khai thuế cho hộ kinh doanh (phần 1)

Hướng dẫn đăng ký, kê khai thuế cho hộ kinh doanh (phần 1)

Sổ tay quản trị -  3 tuần

Từ 2026, hộ kinh doanh chuyển sang kê khai thuế theo doanh thu thực tế, vừa có thêm quyền lợi, vừa phải tuân thủ chặt chẽ quy định mới về đăng ký, kê khai.

Rủi ro khi đầu tư theo câu chuyện nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam

Rủi ro khi đầu tư theo câu chuyện nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam

Sổ tay quản trị -  2 giờ

Trong cơn sốt nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi, thị trường chứng khoán Việt Nam năm 2026 đang trở thành tâm điểm thu hút sự chú ý của hàng triệu nhà đầu tư.

Quy định về sở hữu nước ngoài và nỗ lực nâng hạng của Việt Nam

Quy định về sở hữu nước ngoài và nỗ lực nâng hạng của Việt Nam

Sổ tay quản trị -  1 ngày

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng, quy định về sở hữu nước ngoài tại Việt Nam đang trải qua những thay đổi căn bản để phù hợp với chuẩn mực quốc tế.

Dự báo dòng tiền ngoại đổ vào Việt Nam sau khi nâng hạng

Dự báo dòng tiền ngoại đổ vào Việt Nam sau khi nâng hạng

Sổ tay quản trị -  2 ngày

Mới đây, FTSE Russell đã đưa ra một thông báo ngắn gọn nhưng mang tính lịch sử: Việt Nam chính thức được đưa vào danh sách thị trường mới nổi thứ cấp.

Vai trò của khối ngoại trong chiến lược đầu tư tại thị trường Việt Nam

Vai trò của khối ngoại trong chiến lược đầu tư tại thị trường Việt Nam

Sổ tay quản trị -  3 ngày

Sự kiện HOSE chính thức vận hành hệ thống giao dịch mới hỗ trợ cơ chế không ký quỹ đã mở cánh cửa cho các dòng vốn toàn cầu đổ vào Việt Nam.

Hạ tầng công nghệ giao dịch nâng tầm chứng khoán Việt Nam

Hạ tầng công nghệ giao dịch nâng tầm chứng khoán Việt Nam

Sổ tay quản trị -  4 ngày

Trong chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030, Chính phủ Việt Nam đã đặt mục tiêu nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi trước năm 2026.

LPBank đạt gần 2.900 tỷ đồng lợi nhuận quý I/2026

LPBank đạt gần 2.900 tỷ đồng lợi nhuận quý I/2026

Tài chính -  9 phút

LPBank báo lãi trước thuế quý I/2026 đạt 2.826 tỷ đồng, duy trì tăng trưởng tín dụng, đa dạng hóa nguồn thu và kiểm soát rủi ro chủ động, an toàn.

Chạy Green SM 3 năm, tài xế 'lãi' một chiếc xe máy 36 triệu đồng

Chạy Green SM 3 năm, tài xế 'lãi' một chiếc xe máy 36 triệu đồng

Nhịp cầu kinh doanh -  1 giờ

Với chính sách miễn phí thuê và đổi pin trong ba năm của Green SM, tài xế có thể tiết kiệm 36 triệu đồng - tương đương giá một chiếc xe máy, trong khi thu nhập vẫn ổn định khoảng 9 - 15 triệu đồng/ tháng.

FE Credit khởi động chu kỳ tăng trưởng mới: Từ tái cấu trúc đến tăng tốc bền vững

FE Credit khởi động chu kỳ tăng trưởng mới: Từ tái cấu trúc đến tăng tốc bền vững

Tài chính -  1 giờ

Sau giai đoạn tái cấu trúc sâu rộng, FE Credit đang từng bước quay lại quỹ đạo tăng trưởng với nền tảng tài chính cải thiện, chiến lược kinh doanh khác biệt, năng lực quản trị và kiểm soát rủi ro vững chắc. Năm 2026 mở ra chu kỳ tăng trưởng mới dựa trên công nghệ, định hướng tài chính toàn diện và cộng hưởng sức mạnh từ hệ sinh thái tài chính VPBank.

Thành viên của Xuân Cầu Holdings muốn làm 7 dự án điện mặt trời ở Lâm Đồng

Thành viên của Xuân Cầu Holdings muốn làm 7 dự án điện mặt trời ở Lâm Đồng

Tiêu điểm -  1 giờ

Công ty CP Năng lượng XCE đăng ký nghiên cứu, phát triển bảy dự án điện mặt trời nổi, tổng công suất thiết kế 1.125MW, trên các hồ thủy lợi tại Lâm Đồng.

Khu công nghiệp Thuận Đạo đón nhà máy thép 3.000 tỷ đồng

Khu công nghiệp Thuận Đạo đón nhà máy thép 3.000 tỷ đồng

Nhịp cầu kinh doanh -  2 giờ

Hạ tầng do Dongtam Group phát triển đang trở thành lực hút đầu tư, với dự án nhà máy thép 3.000 tỷ đồng của Hòa Phát tại KCN Thuận Đạo là minh chứng rõ nét.

Thaco Auto 'bắt tay' Stellantis, mở rộng danh mục thương hiệu

Thaco Auto 'bắt tay' Stellantis, mở rộng danh mục thương hiệu

Nhịp cầu kinh doanh -  2 giờ

Trọng tâm sắp tới của hợp tác giữa Thaco Auto và Stellantis là mô hình Stellantis Brand House (SBH) - không gian tích hợp nhiều thương hiệu trong cùng một điểm bán.

Rủi ro khi đầu tư theo câu chuyện nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam

Rủi ro khi đầu tư theo câu chuyện nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam

Sổ tay quản trị -  2 giờ

Trong cơn sốt nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi, thị trường chứng khoán Việt Nam năm 2026 đang trở thành tâm điểm thu hút sự chú ý của hàng triệu nhà đầu tư.