Khi trực giác trở thành lợi thế của phụ nữ trong kinh doanh

Trong hành trình điều hành doanh nghiệp, bà Lê Nguyễn Tuệ Mẫn, Giám đốc vận hành Econs Group nhận ra lợi thế của một nữ lãnh đạo không đến từ sự mềm mại hay sự mạnh mẽ, mà đến từ khả năng kết hợp cả hai một cách hài hòa. Khoảnh khắc bà thấy rõ điều đó là khi công ty bước vào giai đoạn tăng trưởng nhanh, áp lực lớn và nhiều quyết định phải được đưa ra trong thời gian rất ngắn.

"Tôi nhận ra trực giác của phụ nữ, vốn được rèn luyện qua sự quan sát tinh tế và khả năng cảm nhận con người, đã giúp tôi nhìn thấy những rủi ro mà dữ liệu chưa kịp phản ánh và cũng giúp tôi nhận ra những cơ hội mà lý trí đôi khi bỏ qua", bà Mẫn nói với TheLEADER.

Khi trực giác trở thành lợi thế của nữ doanh nhân

Trong môi trường kinh doanh hiện đại, nơi các con số và dữ liệu thường được xem là nền tảng của mọi quyết định, nhiều nhà lãnh đạo đặt niềm tin gần như tuyệt đối vào các mô hình phân tích. Tuy nhiên, với bà Lê Nguyễn Tuệ Mẫn, trực giác vẫn giữ một vai trò quan trọng, nếu được đặt trên nền tảng của kỷ luật, trải nghiệm và tư duy hệ thống.

Theo bà Mẫn, trực giác không nên bị hiểu nhầm là cảm tính. Đó là kết quả của một quá trình dài tích lũy kinh nghiệm, quan sát con người và học cách đọc những tín hiệu tinh tế trong môi trường kinh doanh. Sau nhiều năm điều hành doanh nghiệp, bà nhận ra rằng có những rủi ro hoặc cơ hội không phải lúc nào cũng xuất hiện ngay trong bảng số liệu.

“Trực giác thực chất là kinh nghiệm được chắt lọc qua thời gian”, bà nói và khẳng định, nó giúp người lãnh đạo cảm nhận những điều mà dữ liệu đôi khi chưa kịp phản ánh.

Tuy vậy, bà Mẫn cũng cho rằng trực giác chỉ có giá trị khi được đặt trong một hệ thống kỷ luật rõ ràng. Với bà, mỗi quyết định quan trọng trong doanh nghiệp đều phải dựa trên ba trụ cột: mục tiêu rõ ràng, giao tiếp minh bạch và hành động kỷ luật. Ba yếu tố này giúp cân bằng giữa cảm nhận cá nhân và tiêu chuẩn quản trị.

Nếu trực giác giúp người lãnh đạo hiểu con người và bối cảnh, thì kỷ luật và nguyên tắc sẽ bảo đảm quyết định cuối cùng vẫn giữ được tính nhất quán và bền vững.

“Trực giác giúp tôi cảm nhận con người, thấu cảm giúp tôi giữ đội ngũ đi cùng, còn nguyên tắc giúp tôi không đánh mất tiêu chuẩn”, bà Mẫn chia sẻ.

Nếu phải nhắc đến người có ảnh hưởng lớn nhất trên hành trình lãnh đạo của mình, bà Mẫn không nhắc đến một doanh nhân hay nhà quản trị nổi tiếng. Người định hình tư duy lãnh đạo của bà lại chính là mẹ.

Nữ lãnh đạo Econs Group mô tả mẹ mình là người phụ nữ sống rất kỷ luật, luôn giữ uy tín và tận tâm trong từng việc nhỏ. Dù không làm kinh doanh, cách mẹ bà sống và làm việc đã để lại những bài học sâu sắc về trách nhiệm và chuẩn mực.

“Từ mẹ, tôi học được bài học quản trị quan trọng nhất: lãnh đạo không phải là ra lệnh, mà là nâng chuẩn bản thân để người khác tự nguyện đi theo”, bà nói.

Triết lý này dần trở thành cách bà vận hành tổ chức. Trong doanh nghiệp, bà luôn cố gắng trở thành người “giữ chuẩn”: từ cách giao tiếp với nhân sự, cách đưa ra quyết định, cho đến cách xử lý khủng hoảng... Theo bà, vai trò của người lãnh đạo không chỉ nằm ở việc đặt ra mục tiêu hay chiến lược, mà còn ở việc tạo ra một chuẩn mực chung cho tổ chức. Khi người đứng đầu giữ được sự nhất quán và chính trực trong hành động, đội ngũ sẽ tự nhiên điều chỉnh để đạt đến tiêu chuẩn cao hơn.

“Văn hóa tổ chức không phải thứ được viết trên giấy. Nó được hình thành từ cách người lãnh đạo hành xử mỗi ngày”, bà Mẫn nhận định.

Thành công của nữ doanh nhân không chỉ là những con số

Ở góc nhìn của bà Mẫn, khái niệm “người phụ nữ thành đạt” không nên được đo bằng doanh thu hay tài sản.

“Thành công đối với tôi là sự tự do lựa chọn”, bà nói. Theo lý giải của nữ doanh nhân, đó là quyền được chọn cách sống, chọn công việc mình yêu, chọn giá trị mình theo đuổi và chọn những người đồng hành trong hành trình dài của cuộc đời. Một người phụ nữ thành đạt, theo bà, là người không đánh mất bản sắc, không bị cuốn vào cuộc đua so sánh và hiểu rõ điều gì thực sự quan trọng với mình.

Chính triết lý đó cũng là lời khuyên bà Mẫn dành cho nhiều nữ sáng lập trẻ đang chịu áp lực phải tăng trưởng nhanh và mở rộng nhanh.

“Đừng đánh đổi bản sắc để lấy tốc độ. Tăng trưởng bền vững luôn bắt đầu từ nội lực vững vàng”, bà khuyên.

Đặc biệt, khi nhắc đến kinh nghiệm làm thế nào để cân bằng giữa công việc và gia đình, nữ doanh nhân gọi đó là “nghệ thuật ưu tiên”. Bởi, theo bà Mẫn, việc đạt được một trạng thái cân bằng tuyệt đối gần như không tồn tại. Thay vào đó, điều quan trọng là biết ưu tiên điều gì trong từng giai đoạn của cuộc sống: có những thời điểm công việc đòi hỏi sự tập trung gần như toàn bộ thời gian và năng lượng, nhưng cũng có giai đoạn gia đình trở thành ưu tiên lớn hơn.

“Có giai đoạn tôi dành 80% thời gian cho công việc, có giai đoạn tôi ưu tiên gia đình. Điều quan trọng là phải minh bạch với chính mình: hôm nay điều gì là ưu tiên số một”, bà chia sẻ.

Khi xác định rõ ràng điều gì quan trọng nhất ở từng thời điểm, con người sẽ bớt cảm giác giằng co giữa các lựa chọn. Theo bà Mẫn, sự rõ ràng đó cũng giúp giảm cảm giác 'tội lỗi', điều mà nhiều phụ nữ thường gặp khi vừa muốn hoàn thành tốt công việc, vừa muốn dành đủ thời gian cho gia đình.

Lãnh đạo không phải là ra lệnh, mà là nâng chuẩn bản thân để người khác tự nguyện đi theo.

“Không ai có thể làm tốt tất cả mọi thứ cùng một lúc. Nhưng nếu bạn biết mình đang ưu tiên điều gì, bạn sẽ sống trọn vẹn hơn với lựa chọn của mình”, bà nói.

Ở vị trí điều hành doanh nghiệp, áp lực ra quyết định gần như là điều thường trực. Để giữ được sự tỉnh táo trong những thời điểm căng thẳng, bà Mẫn duy trì một số thói quen mỗi ngày.

Thói quen đầu tiên là dành thời gian tĩnh lặng, dù chỉ khoảng 10 phút, để sắp xếp lại suy nghĩ. Khoảng lặng ngắn đó giúp bà nhìn lại những vấn đề đang diễn ra và tránh đưa ra quyết định vội vàng.

Thói quen thứ hai là rèn luyện thể chất. Theo bà, một cơ thể khỏe mạnh không chỉ giúp duy trì năng lượng mà còn giúp đầu óc minh mẫn hơn trong quá trình xử lý công việc.

Thói quen thứ ba là giữ một khoảng cách nhất định với vấn đề. Điều này giúp bà tránh để cảm xúc lấn át dữ liệu, nhưng cũng không để những con số khô khan làm mất đi sự nhạy cảm của con người.

“Một lãnh đạo tỉnh táo là người biết khi nào cần tiến, khi nào cần dừng và khi nào cần nhìn vấn đề từ một góc hoàn toàn khác”, bà nói.

Những kinh nghiệm cho lớp kế cận

Bên cạnh việc điều hành doanh nghiệp, bà Mẫn cũng dành nhiều sự quan tâm cho việc xây dựng đội ngũ lãnh đạo kế cận, đặc biệt là các nữ nhân sự trẻ. Theo bà, điều quan trọng không phải là tạo ra những nhà lãnh đạo hoàn hảo, mà là xây dựng một hệ giá trị rõ ràng.

Ba giá trị mà bà mong muốn truyền lại cho thế hệ lãnh đạo nữ kế tiếp là uy tín, chính trực và tận tâm: uy tín để được tin tưởng, chính trực để được tôn trọng và tận tâm để tạo ra giá trị thật.

Với nữ doanh nhân, vị trí lãnh đạo không phải là quyền lực, mà là trách nhiệm. Không phải là vị trí, mà là ảnh hưởng đối với người khác. Và cũng không phải là sự hoàn hảo mà là sự kiên định với những giá trị mình lựa chọn.

"Dù chọn con đường nào, các bạn trẻ hãy tin vào bản lĩnh của mình. Đừng sợ đi chậm, chỉ sợ đi sai. Và dù ở bất kỳ giai đoạn nào, hãy luôn giữ lại một phần trái tim để sống tử tế và một phần ý chí để đi đến cùng”, bà Mẫn đúc kết.