Khung phát triển kinh tế nhà nước đến 2030 theo Nghị quyết 79-NQ/TW

Nhật Hạ Thứ sáu, 09/01/2026 - 15:17
Nghe audio
0:00

Nghị quyết 79-NQ/TW xác định mục tiêu phát triển kinh tế nhà nước đến 2030, tầm nhìn 2045, với trọng tâm là nâng chuẩn quản trị doanh nghiệp nhà nước, ngân hàng và phân bổ nguồn lực.

Tổng Bí thư Tô Lâm vừa ký ban hành Nghị quyết số 79-NQ/TW ngày 6/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước.

Nghị quyết khẳng định kinh tế nhà nước là thành phần đặc biệt quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Sau 80 năm xây dựng và phát triển, đặc biệt là gần 40 năm thực hiện công cuộc đổi mới, kinh tế nhà nước luôn giữ vai trò chủ đạo, thực hiện chức năng định hướng, dẫn dắt và điều tiết các hoạt động kinh tế, góp phần thúc đẩy tăng trưởng, ổn định kinh tế vĩ mô, giữ vững các cân đối lớn của nền kinh tế và bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Tuy nhiên, nghị quyết cũng chỉ ra rằng bên cạnh những kết quả đạt được, khu vực kinh tế nhà nước vẫn còn nhiều hạn chế và bất cập, từ thể chế, hiệu quả quản lý nguồn lực đến hoạt động của doanh nghiệp nhà nước và đơn vị sự nghiệp công lập.

Trong bối cảnh đó, nhằm hiện thực hóa mục tiêu trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại vào năm 2030 và trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045, Bộ Chính trị yêu cầu tập trung quán triệt và triển khai đồng bộ, quyết liệt các chủ trương, chính sách về phát triển kinh tế nhà nước.

Đưa doanh nghiệp nhà nước vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới

Về mục tiêu cụ thể, nghị quyết đặt ra lộ trình đến năm 2030 với trọng tâm là nâng cao quy mô, hiệu quả và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nhà nước. Theo đó, phấn đấu có khoảng 50 doanh nghiệp nhà nước nằm trong nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á và từ một đến ba doanh nghiệp nhà nước lọt vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới.

Nghị quyết xác định nhiệm vụ xây dựng một số tập đoàn kinh tế và doanh nghiệp nhà nước mạnh, có quy mô lớn, công nghệ hiện đại, đủ năng lực cạnh tranh khu vực và quốc tế. Các doanh nghiệp này giữ vai trò tiên phong, dẫn dắt doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào các chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu, đặc biệt trong những ngành, lĩnh vực then chốt và chiến lược của nền kinh tế.

Toàn bộ doanh nghiệp nhà nước phải thực hiện quản trị doanh nghiệp hiện đại trên nền tảng số; các tập đoàn kinh tế và tổng công ty nhà nước áp dụng đầy đủ các nguyên tắc quản trị doanh nghiệp theo chuẩn OECD.

Trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng, nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030 có ít nhất ba ngân hàng thương mại nhà nước thuộc nhóm 100 ngân hàng lớn nhất châu Á về tổng tài sản, đồng thời phát triển các ngân hàng thương mại nhà nước giữ vai trò chủ lực trong hệ thống.

Mục tiêu đến năm 2030 có ít nhất ba ngân hàng thương mại nhà nước thuộc nhóm 100 ngân hàng lớn nhất châu Á về tổng tài sản. Ảnh: Hoàng Anh

Đối với đơn vị sự nghiệp công lập, nghị quyết tiếp tục định hướng xã hội hóa mạnh mẽ việc cung cấp dịch vụ công, sắp xếp và tinh gọn đầu mối, hướng tới chỉ còn các đơn vị phục vụ nhiệm vụ chính trị, quản lý nhà nước và cung ứng các dịch vụ sự nghiệp công cơ bản, thiết yếu.

Tầm nhìn đến năm 2045, kinh tế nhà nước được xác định trở thành nền tảng vững chắc bảo đảm tự chủ chiến lược, tự cường và sức cạnh tranh toàn diện của nền kinh tế.

Mức dự trữ quốc gia đạt 2% GDP; khoảng 60 doanh nghiệp nhà nước nằm trong nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á; năm doanh nghiệp nhà nước vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới; tối thiểu 50% đơn vị sự nghiệp công lập tự bảo đảm chi thường xuyên, chi đầu tư hoặc tự bảo đảm chi thường xuyên theo cơ chế thị trường.

Yêu cầu quản trị theo hướng hiện đại

Về giải pháp chung, nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu chuyển mạnh từ quản lý hành chính sang kiến tạo phát triển và quản trị hiện đại.

Các chức năng sở hữu vốn nhà nước, chức năng quản lý kinh tế và chức năng thực hiện nhiệm vụ chính trị được yêu cầu tách bạch rõ ràng.

Nghị quyết đồng thời đặt ra yêu cầu xây dựng cơ chế đủ mạnh để bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung, thiết lập quy trình xem xét độc lập và minh bạch để phân biệt rõ sai sót khách quan với vi phạm pháp luật trong quá trình xử lý trách nhiệm.

Đội ngũ lãnh đạo, quản lý, chuyên gia được đảm bảo thu nhập tương xứng, phù hợp với thị trường lao động, có chính sách thu hút và trọng dụng nhân tài.

Song song với đó, nghị quyết yêu cầu chuẩn hóa và hoàn thiện cơ sở dữ liệu về chủ thể và các nguồn lực của kinh tế nhà nước, bảo đảm tính liên thông, thống nhất và cập nhật, phục vụ công tác hoạch định chính sách, quản lý và giám sát hiệu quả sử dụng nguồn lực nhà nước.

Trong nhóm giải pháp cụ thể, nghị quyết đặt mục tiêu đến hết năm 2026 hoàn thành việc đo đạc, thống kê, số hóa và làm sạch hệ thống dữ liệu đất đai trên toàn quốc, kết nối và chia sẻ liên thông với các hệ thống dữ liệu quốc gia khác.

Có cơ chế, chính sách bình đẳng giữa các thành phần kinh tế trong tiếp cận đất đai; ưu tiên bố trí quỹ đất cho phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng, công nghiệp, dịch vụ, phát triển đô thị, nhà ở xã hội; làm rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có thẩm quyền và cương quyết thu hồi đất bỏ hoang, sử dụng sai mục đích, lãng phí.

Các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhà nước, được khuyến khích đầu tư ra nước ngoài nhằm thăm dò, khai thác và chế biến các loại khoáng sản mà trong nước chưa có hoặc có trữ lượng hạn chế.

Nghị quyết cũng nhấn mạnh việc tăng cường điều tra cơ bản và xây dựng hệ thống dữ liệu về tài nguyên biển, đảo, gắn khai thác, sử dụng hiệu quả với bảo đảm quốc phòng, an ninh và chủ quyền quốc gia. Kinh tế biển được xác định là một cấu phần quan trọng trong kinh tế nhà nước, với ưu tiên đầu tư các công trình hạ tầng biển, đảo trọng yếu.

Đáng chú ý, nghị quyết yêu cầu ban hành các cơ chế vượt trội và hành lang pháp lý đồng bộ để triển khai các khuôn khổ thử nghiệm có kiểm soát (sandbox), phục vụ phát triển kinh tế không gian vũ trụ, kinh tế tầm thấp, ngành công nghiệp hàng không và vũ trụ.

Đồng thời, khuyến khích huy động nguồn lực xã hội và hợp tác công tư trong đầu tư, khai thác công trình ngầm, phát triển ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ số tiên tiến.

Cho phép sử dụng toàn bộ nguồn thu từ cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước

Đối với doanh nghiệp nhà nước, nghị quyết cho phép áp dụng các chính sách nhằm thúc đẩy phát triển doanh nghiệp quy mô lớn thông qua tăng vốn điều lệ.

Các biện pháp bao gồm được sử dụng toàn bộ nguồn thu từ cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước tại doanh nghiệp, tăng tỷ lệ lợi nhuận sau thuế để lại doanh nghiệp, cũng như rà soát, đánh giá lại các tài sản đã hết khấu hao nhưng còn giá trị sử dụng.

Việc hợp nhất, sáp nhập và chuyển giao doanh nghiệp được khuyến khích nhằm phát huy lợi thế tổng thể của từng ngành.

Nghị quyết cho phép doanh nghiệp nhà nước chủ động sử dụng quỹ phát triển khoa học và công nghệ để triển khai hoặc đặt hàng nghiên cứu, phát triển theo cơ chế khoán sản phẩm. Đồng thời, doanh nghiệp nhà nước có thể tự hình thành hoặc liên kết với nhà nước và các doanh nghiệp khác để thành lập các quỹ đầu tư mạo hiểm.

Một nội dung trọng tâm khác là tái cơ cấu toàn diện Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước theo hướng kinh doanh vốn chuyên nghiệp, tiến tới hình thành Quỹ đầu tư quốc gia. Nguồn lực từ cơ cấu lại vốn tại doanh nghiệp và các nguồn lực nhà nước giao được tập trung để đầu tư phát triển doanh nghiệp quy mô lớn, dự án công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hỗ trợ doanh nghiệp nhà nước đầu tư ra nước ngoài, thực hiện mua bán – sáp nhập nhằm tiếp cận công nghệ mới và công nghệ lõi.

Bên cạnh đó, nghị quyết yêu cầu nâng cao năng lực và hiệu quả hoạt động của Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam và Công ty Mua bán nợ Việt Nam nhằm hỗ trợ quá trình tái cơ cấu, đặc biệt là tái cơ cấu tài chính và xử lý nợ xấu của doanh nghiệp nhà nước và ngân hàng thương mại theo cơ chế thị trường.

Doanh nghiệp nhà nước lộ nhiều 'lỗ hổng' trong quản lý vốn

Doanh nghiệp nhà nước lộ nhiều 'lỗ hổng' trong quản lý vốn

Tiêu điểm -  5 tháng
Nhiều doanh nghiệp nhà nước để phát sinh nợ quá hạn hàng nghìn tỷ đồng, đầu tư dài hạn thua lỗ, sử dụng đất chưa đúng mục đích.
Doanh nghiệp nhà nước lộ nhiều 'lỗ hổng' trong quản lý vốn

Doanh nghiệp nhà nước lộ nhiều 'lỗ hổng' trong quản lý vốn

Tiêu điểm -  5 tháng
Nhiều doanh nghiệp nhà nước để phát sinh nợ quá hạn hàng nghìn tỷ đồng, đầu tư dài hạn thua lỗ, sử dụng đất chưa đúng mục đích.
Ba nỗi sợ được hoá giải, doanh nghiệp tư nhân xông pha đầu tư dự án lớn

Ba nỗi sợ được hoá giải, doanh nghiệp tư nhân xông pha đầu tư dự án lớn

Tiêu điểm -  7 tháng

Các doanh nghiệp tư nhân liên tiếp đề xuất các dự án quy mô lớn trong lĩnh vực hạ tầng, xâm nhập các lĩnh vực vốn là “sân chơi” truyền thống của doanh nghiệp nhà nước.

Gặp Thủ tướng, chủ tịch Viettel, PVN, TKV, Becamex kiến nghị gì?

Gặp Thủ tướng, chủ tịch Viettel, PVN, TKV, Becamex kiến nghị gì?

Tiêu điểm -  8 tháng

Đối mặt nhiều thách thức, các doanh nghiệp nhà nước kiến nghị Chính phủ tháo gỡ vướng mắc về thể chế, vốn, hạ tầng và chuyển đổi số.

Tập đoàn nhà nước 'lên đời' quản trị nhờ chuyển đổi số

Tập đoàn nhà nước 'lên đời' quản trị nhờ chuyển đổi số

Tiêu điểm -  8 tháng

Nhiều doanh nghiệp nhà nước như VNPT, Petrovietnam, EVN… đã bắt đầu gặt hái những 'trái ngọt' đầu tiên nhờ triển khai chuyển đổi số hiệu quả.

Xuất nhập khẩu 2025 cán mốc kỷ lục hơn 930 tỷ USD

Xuất nhập khẩu 2025 cán mốc kỷ lục hơn 930 tỷ USD

Tiêu điểm -  3 ngày

Xuất nhập khẩu 2025 của Việt Nam tăng trưởng cao kỷ lục, thặng dư thương mại ở mức hơn 20 tỷ USD.

Tăng trưởng GDP 2025 đạt 8,02%

Tăng trưởng GDP 2025 đạt 8,02%

Tiêu điểm -  3 ngày

Tăng trưởng GDP 2025 chỉ thấp hơn tốc độ tăng của năm 2022 trong giai đoạn 2011 – 2025.

Lãi suất và tỷ giá gây áp lực kép lên tham vọng tăng trưởng

Lãi suất và tỷ giá gây áp lực kép lên tham vọng tăng trưởng

Tiêu điểm -  4 ngày

Lãi suất đang trở thành mối quan tâm hàng đầu khi chu kỳ đảo chiều khiến lãi suất trên thị trường 1, thị trường 2 và trái phiếu chính phủ đồng loạt tăng mạnh.

Ngành hàng không Việt giải bài toán tăng trưởng hai con số

Ngành hàng không Việt giải bài toán tăng trưởng hai con số

Tiêu điểm -  4 ngày

Ngành hàng không Việt đặt mục tiêu tăng trưởng 2026 hai con số về sản lượng vận chuyển, đáp ứng tốt nhu cầu đi lại của hành khách, đặc biệt với các giai đoạn cao điểm.

Tổng lực giải phóng hơn 2 triệu tỷ đồng ngay từ tháng 1/2026

Tổng lực giải phóng hơn 2 triệu tỷ đồng ngay từ tháng 1/2026

Tiêu điểm -  6 ngày

Hơn 2 triệu tỷ đồng vốn đầu tư của hàng nghìn dự án tồn đọng kéo dài đang được đưa vào lộ trình rà soát, phân loại và xác định đầu mối xử lý ngay từ tháng 1/2026.

Khung phát triển kinh tế nhà nước đến 2030 theo Nghị quyết 79-NQ/TW

Khung phát triển kinh tế nhà nước đến 2030 theo Nghị quyết 79-NQ/TW

Tiêu điểm -  36 giây

Nghị quyết 79-NQ/TW xác định mục tiêu phát triển kinh tế nhà nước đến 2030, tầm nhìn 2045, với trọng tâm là nâng chuẩn quản trị doanh nghiệp nhà nước, ngân hàng và phân bổ nguồn lực.

 Tác động của 3 luật thuế mới: Gỡ nút thắt VAT và phân tầng quản lý

Tác động của 3 luật thuế mới: Gỡ nút thắt VAT và phân tầng quản lý

Sổ tay quản trị -  3 giờ

Từ năm 2026, chính sách thuế thu nhập cá nhân, thuế GTGT và quản lý thuế có nhiều điều chỉnh, tác động trực tiếp tới người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp.

Giá vàng hôm nay 9/1: Hồi mạnh từ đáy trong ngày

Giá vàng hôm nay 9/1: Hồi mạnh từ đáy trong ngày

Vàng -  4 giờ

Giá vàng hôm nay 9/1 tăng mạnh 900.000 - 1.100.000 đồng mỗi lượng đối với cả vàng miếng và vàng nhẫn SJC. Trong khi đó, giá vàng thế giới hồi mạnh từ đáy trong ngày.

Hòa Long Invest giải bài toán chuẩn xanh cho doanh nghiệp FDI

Hòa Long Invest giải bài toán chuẩn xanh cho doanh nghiệp FDI

Phát triển bền vững -  5 giờ

Khi ESG trở thành điều kiện của dòng vốn FDI, hạ tầng khu công nghiệp được đo bằng quản trị rủi ro và giá trị dài hạn, không còn ở lấp đầy.

Phó chủ tịch T&T Group Đỗ Vinh Quang làm Phó chủ tịch HANOISME

Phó chủ tịch T&T Group Đỗ Vinh Quang làm Phó chủ tịch HANOISME

Nhịp cầu kinh doanh -  6 giờ

Ông Đỗ Vinh Quang, Phó chủ tịch HĐQT Tập đoàn T&T được tín nhiệm bầu giữ chức vụ Phó chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hà Nội.

PVcomBank tiên phong mở rộng thanh toán nghĩa vụ tài chính đất đai trực tuyến trên eTax Mobile

PVcomBank tiên phong mở rộng thanh toán nghĩa vụ tài chính đất đai trực tuyến trên eTax Mobile

Nhịp cầu kinh doanh -  6 giờ

Trong lộ trình mở rộng hệ sinh thái thanh toán dịch vụ công, PVcomBank là một trong những ngân hàng tiên phong kết nối với ứng dụng eTax Mobile của Cục Thuế, qua đó mở rộng hình thức thanh toán nghĩa vụ tài chính (NVTC) đất đai theo phương thức trực tuyến.

CaraWorld Cam Ranh gia tăng lợi thế từ mô hình đô thị sân bay

CaraWorld Cam Ranh gia tăng lợi thế từ mô hình đô thị sân bay

Bất động sản -  6 giờ

Sở hữu vị trí chiến lược trong quy hoạch đô thị sân bay, CaraWorld Cam Ranh đứng trước cột mốc đón hàng triệu du khách toàn cầu nhờ sự cộng hưởng giữa hệ sinh thái tiện ích đa tầng và vị thế tâm điểm giao thương.