Lợi nhuận Sacombank đi lùi sau biến động nhân sự cấp cao

Thu nhập lệch về tín dụng, CASA thấp tạo áp lực chi phí vốn

Sacombank khép lại năm 2025 với bức tranh lợi nhuận không đạt kỳ vọng, phản ánh rõ chiến lược ưu tiên xử lý tồn đọng tài sản hơn là chạy theo tăng trưởng ngắn hạn. Cụ thể, lợi nhuận trước thuế hợp nhất năm ngoái đạt 7.628 tỷ đồng, hoàn thành khoảng 52% kế hoạch đại hội cổ đông giao.

Trước đó, Sacombank công bố kết quả lũy kế chín tháng đầu năm 2025 với mức lãi trước thuế lên tới 10.988 tỷ đồng, tăng 36% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, kết quả cả năm lợi nhuận của Sacombank lại giảm hơn con số chín tháng, đồng nghĩa với việc nhà băng này ghi nhận lỗ hàng nghìn tỷ đồng trong quý IV/2025.

Xét về bức tranh tổng thể, gánh nặng dự phòng rủi ro tín dụng tiếp tục là lực cản lớn nhất, dù hoạt động kinh doanh cốt lõi của Sacombank vẫn giữ được sự ổn định.

Cụ thể, tổng thu nhập thuần hoạt động hợp nhất cả năm của Sacombank đạt gần 32.100 tỷ đồng, thu nhập lãi thuần đạt gần 26.700 tỷ đồng, tăng 9% và tiếp tục là nguồn thu chủ lực.

Các mảng ngoài lãi như dịch vụ, ngoại hối, hoạt động khác... dù có cải thiện nhưng chưa đủ tạo ra sự dịch chuyển đáng kể trong cấu trúc doanh thu, khi chỉ đóng góp khoảng 16%, thấp hơn nhiều ngân hàng cùng nhóm.

Theo lý giải của Sacombank, trong bối cảnh thị trường tài chính biến động, ngân hàng chọn chiến lược ưu tiên tính bền vững khi duy trì đà tăng trưởng tín dụng và huy động ổn định.

Trên thực tế, lợi nhuận trước dự phòng rủi ro của Sacombank đạt gần 19.000 tỷ, tăng 29% so với năm trước. Tuy nhiên, điểm nhấn quản trị trong năm 2025 của nhà băng này là việc ngân hàng chủ động "mạnh tay" trích lập dự phòng rủi ro tín dụng lên tới hơn 11.300 tỷ đồng.

Trong chín tháng đầu năm, nhà băng này chỉ trích lập hơn 2.151 tỷ đồng, đồng nghĩa với việc riêng trong quý IV ngân hàng đã mạnh tay trích lập dự phòng hơn 9.000 tỷ đồng. Đây là mức trích lập rất lớn so với giai đoạn trước, thậm chí vượt mức "đỉnh" đã từng ghi nhận là gần 3.300 tỷ đồng trong quý IV/2022 - thời điểm nhà băng chịu áp lực lớn về trích lập dự phòng cho trái phiếu VAMC.

Bước đi này dù làm thu hẹp lợi nhuận trước mắt nhưng là động thái cần thiết để củng cố "đệm" dự phòng và làm sạch bảng cân đối kế toán cho chu kỳ tăng trưởng mới.

Một chuyên gia tài chính nhận định, việc đẩy mạnh trích lập dự phòng cho thấy sự mạnh tay của ban điều hành mới - dẫn dắt bởi quyền tổng giám đốc Nguyễn Đức Thụy - trong việc xử lý dứt điểm các rủi ro tồn đọng của Sacombank thời gian qua.

"Thường khi thay đổi lãnh đạo mới, kết quả kinh doanh thường sụt giảm mạnh, thuật ngữ gọi là 'take a big bath' - nơi công ty ghi nhận khoản lỗ lớn một lần để làm cho kết quả kinh doanh tương lai tốt hơn", chuyên gia này lý giải.

Đặc biệt, chất lượng tài sản tiếp tục là bài toán khó với Sacombank. Theo đó, tỷ lệ nợ xấu cho vay khách hàng xấp xỉ 7%, nợ xấu trên tổng cấp tín dụng gần 5%, cao hơn đáng kể so với mặt bằng toàn ngành. Đáng chú ý, tỷ lệ bao phủ nợ xấu chỉ khoảng 49%, cho thấy quá trình trích lập và xử lý các tồn đọng lịch sử vẫn chưa đi đến hồi kết.

Thương vụ VAMC lùi thêm một nhịp

Trong báo cáo cập nhật mới nhất, nhóm phân tích của công ty chứng khoán Vietcap đã điều chỉnh giảm 11,2% giá mục tiêu đối với cổ phiếu STB của Sacombank xuống còn 55.400 đồng/cổ phiếu. Động thái này được đưa ra trong bối cảnh thị giá STB đã giảm gần 20% chỉ trong vòng hai tháng gần đây.

Theo phân tích, nguyên nhân chính khiến giá mục tiêu bị điều chỉnh giảm đến từ việc cập nhật lại triển vọng lợi nhuận và tiến độ xử lý tài sản. Cụ thể, dự báo lợi nhuận sau thuế giai đoạn 2025 - 2029 của Sacombank được điều chỉnh giảm 11,7% so với ước tính trước đó, với mức thay đổi đáng kể trong từng năm: giảm 19,2% năm 2025, giảm mạnh 50,9% năm 2026, sau đó tăng 25,6% năm 2027, gần như đi ngang năm 2028 và giảm 15,4% năm 2029.

Bên cạnh đó, việc hoãn thời điểm ghi nhận khoản thu từ thương vụ bán 32,5% cổ phần thế chấp từ năm 2026 sang 2027 cũng tạo áp lực đáng kể lên định giá, do chậm trễ trong việc nhận được phê duyệt từ phía Ngân hàng Nhà nước. Những yếu tố này đã lấn át tác động tích cực từ việc cập nhật giá mục tiêu sang cuối năm 2026.

Liên quan đến tiến độ xử lý 32,5% cổ phần, Sacombank kỳ vọng sẽ nhận được ý kiến chấp thuận cuối cùng từ cơ quan quản lý trong nửa cuối năm 2026.

Trên cơ sở đó, nhóm phân tích Vietcap dự báo lợi nhuận bất thường từ thương vụ bán cổ phần này nhiều khả năng sẽ được ghi nhận vào năm 2027 thay vì sớm hơn như kỳ vọng trước đây.

Về giả định định giá thương vụ, nhóm phân tích của Vietcap vẫn giữ nguyên mức giá bán 32.750 đồng/cổ phiếu cho 32,5% cổ phần. Mức giá này được xây dựng dựa trên kỳ vọng Sacombank sẽ thu hồi khoảng 6,6 nghìn tỷ đồng tiền gốc và 13,4 nghìn tỷ đồng tiền lãi từ các khoản nợ xấu đã được thế chấp.

Dù triển vọng ngắn hạn chịu áp lực từ tiến độ xử lý tài sản và điều chỉnh giảm dự báo lợi nhuận, Sacombank vẫn được đánh giá có nền tảng phục hồi trung - dài hạn gắn với quá trình tái cơ cấu. Tuy vậy, Vietcap cũng lưu ý nhà đầu tư cần lưu ý một số rủi ro chính, bao gồm khả năng tỷ lệ nợ xấu cao hơn dự kiến, biên lãi ròng thấp hơn kỳ vọng, cũng như nguy cơ tiến trình xử lý 32,5% cổ phần thế chấp tại VAMC tiếp tục kéo dài.