Nghị quyết 79 và 80 tạo dựng nội lực quốc gia

Tại Hội nghị toàn quốc quán triệt Nghị quyết 79 và Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị sáng 25/2, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh hai nghị quyết mới là sự bổ sung thêm những quyết sách lớn của Đảng và giải quyết hai yêu cầu có tính nền tảng gồm tăng cường “nội lực vật chất” và củng cố “nội lực tinh thần”.

Theo Tổng Bí thư, Nghị quyết 79 về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết 80 về phát triển văn hóa Việt Nam được hình thành trên cơ sở tổng kết sâu sắc thực tiễn và phát triển tư duy lý luận trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Kinh tế nhà nước phải là “điểm tựa quốc gia”

Với Nghị quyết 79, Tổng Bí thư khẳng định khu vực kinh tế nhà nước phải thực sự chiếm lĩnh “những cao điểm chiến lược chỉ huy” của nền kinh tế, giữ vai trò chủ đạo, trở thành “điểm tựa quốc gia” trong kỷ nguyên mới.

Để được vậy, khu vực này phải được cơ cấu lại mạnh mẽ, tập trung vào những ngành, lĩnh vực then chốt, địa bàn trọng yếu, có tính chiến lược và sức lan tỏa cao.

Lĩnh vực nào Nhà nước cần nắm giữ để bảo đảm chủ quyền và ổn định thì phải nắm cho chắc, làm cho tinh, cho mạnh. Lĩnh vực nào Nhà nước chỉ nên giữ vai trò dẫn dắt, tạo nền tảng, mở đường thì phải thiết kế cơ chế để khu vực tư nhân cùng tham gia, cùng cạnh tranh và cùng phát triển.

Lĩnh vực nào Nhà nước không cần thiết làm hoặc làm không hiệu quả thì phải kiên quyết sắp xếp lại theo nguyên tắc thị trường, minh bạch, chống “lợi ích nhóm”, chống “sân sau”, chống “thao túng”, chống “trục lợi” chính sách.

Kinh tế nhà nước phải có những đóng góp mang tính đột phá vào năng lực tự chủ quốc gia, bảo đảm duy trì ổn định và can thiệp kịp thời khi xuất hiện rủi ro mang tính hệ thống.

Vì vậy, Tổng Bí thư yêu cầu cụ thể hóa kinh tế nhà nước thành năm “điểm tựa” lớn gồm an ninh và chủ quyền kinh tế; điều tiết, ổn định và sức chống chịu; dẫn dắt khu vực tư nhân; dẫn dắt đổi mới sáng tạo và công nghệ lõi; chuẩn mực quản trị và liêm chính công vụ trong kinh tế.

Ông nhấn mạnh, “Năm “điểm tựa” trên phải được chuyển hóa thành chương trình hành động cụ thể, có mục tiêu, có thước đo, có thời hạn, có cơ chế kiểm tra và có chế tài rõ ràng. Nếu không, vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước sẽ chỉ dừng ở khẩu hiệu, còn đất nước thì phải trả giá bằng lãng phí nguồn lực, bằng suy giảm sức cạnh tranh và bằng sự xói mòn niềm tin xã hội”.

Văn hóa quyết định khả năng đi xa của quốc gia

Song song với nội lực vật chất, Tổng Bí thư đặt trọng tâm vào phát triển văn hóa như nền tảng tinh thần và sức mạnh nội sinh, kết tinh trí tuệ Việt Nam và là động lực dẫn dắt sự phát triển dân tộc, độc lập, tự chủ, tự cường.

Nhắc lại lời dạy “Văn hóa phải soi đường cho quốc dân đi” của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ông cho rằng văn hóa không chỉ đồng hành với phát triển, mà văn hóa phải đứng ở “vị trí dẫn đường”, là nền tảng định hình chất lượng con người và chất lượng quốc gia. Nếu kinh tế quyết định năng lực đi nhanh, thì “văn hóa quyết định khả năng đi xa”.

Hiện nay, thách thức lớn nhất đối với văn hoá không chỉ là thiếu nguồn lực, mà là nguy cơ xói mòn hệ giá trị, lệch chuẩn hành vi, thực dụng hóa, bạo lực ngôn từ, tin giả, tin thất thiệt và sự tấn công của những yếu tố độc hại trong không gian mạng.

Nếu không kịp thời chấn hưng văn hóa, chúng ta có thể tăng trưởng nhanh trong ngắn hạn nhưng sẽ thiếu điểm tựa dài hạn. Con người có thể giàu lên nhưng nghèo đi về chuẩn mực, về lòng tự trọng, về trách nhiệm công dân và về khát vọng cống hiến.

Theo đó, Tổng Bí thư đề nghị tập trung triển khai đồng bộ năm nhiệm vụ trọng tâm gồm xây dựng và lan tỏa hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam thời kỳ mới; coi xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh là nhiệm vụ mang tính nền tảng; , đặt trọng tâm vào giáo dục và phát triển con người, coi đây là trục xuyên suốt của chấn hưng văn hóa; phát triển công nghiệp văn hóa để văn hóa vừa là nền tảng tinh thần, vừa là nguồn lực kinh tế, vừa là sức mạnh mềm của quốc gia; xây dựng văn hóa trong hệ thống chính trị và coi đây là gốc của niềm tin xã hội.

Kết luận, Tổng Bí thư khẳng định hai nghị quyết không chỉ là hai nhiệm vụ song song, mà là một cấu trúc phát triển thống nhất, bổ trợ và nâng đỡ lẫn nhau: Nghị quyết 79 tạo dựng nội lực vật chất, còn Nghị quyết 80 tạo dựng nội lực tinh thần.

Ông yêu cầu ngay sau hội nghị, các cấp ủy, tổ chức đảng, các bộ, ngành, địa phương khẩn trương xây dựng chương trình hành động, kế hoạch triển khai cụ thể, phân công rõ trách nhiệm cá nhân, nhất là trách nhiệm người đứng đầu. Kiên quyết chấn chỉnh tình trạng né tránh, đùn đẩy, làm hình thức.

>>> Toàn văn bài phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm