Trí tuệ nhân tạo (AI) đang được nhắc đến trong hầu hết các chiến lược chuyển đổi số của doanh nghiệp. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp vẫn gặp khó trong quá trình triển khai do chi phí đầu tư lớn, vận hành hạ tầng phức tạp và hạn chế về nguồn lực.
Trong bối cảnh AI dần trở thành công nghệ nền tảng mới của nền kinh tế số, bài toán này không còn dừng ở phạm vi từng doanh nghiệp, mà được xem như một phần của năng lực cạnh tranh quốc gia.
Đây cũng là lý do khái niệm "AI có chủ quyền" ngày càng được nhiều quốc gia quan tâm, trong đó, năng lực làm chủ hạ tầng được xem là nền tảng để phát triển và khai thác AI một cách bền vững.
Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương từng nhấn mạnh, chuyển đổi số không đơn thuần là đầu tư hạ tầng, phần mềm hay thiết bị công nghệ, mà quan trọng hơn là phải tạo ra giá trị thực tiễn cho người dân, doanh nghiệp.
"Điểm cốt lõi của chuyển đổi số không phải là câu chuyện mua sắm thiết bị, mà quan trọng hơn là phải xuất phát từ việc giải quyết các bài toán thực tế hàng ngày của địa phương, doanh nghiệp và người dân. Mục tiêu chuyển đổi số không phải là làm việc cũ trên môi trường số, mà là làm tốt hơn, nhanh hơn, đơn giản hơn, minh bạch hơn và hiệu quả hơn", Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương chia sẻ.
Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương cho rằng, chuyển đổi số phải tạo ra giá trị thực tiễn cho người dân, doanh nghiệp. Ảnh: Việt Hưng
Theo ông Trần Duy Ninh, Cục trưởng Cục Chuyển đổi số quốc gia, năng lực số quốc gia chính là khả năng huy động, tổ chức, làm chủ và khai thác hiệu quả các nguồn lực số nhằm tạo ra giá trị cho phát triển kinh tế - xã hội.
Trong mô hình này, tầng cao nhất không phải là hạ tầng hay dữ liệu, mà là khả năng làm chủ các công nghệ chiến lược, yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của một quốc gia trong tương lai.
Làm chủ AI không chỉ là câu chuyện dữ liệu
Sự phát triển của AI đang làm thay đổi cách các quốc gia nhìn nhận về năng lực công nghệ. Trước đây, việc lưu trữ dữ liệu trong nước thường được xem là yếu tố cốt lõi của chủ quyền số. Tuy nhiên, trong kỷ nguyên AI, dữ liệu chỉ là một phần của bài toán.
Theo các chuyên gia, "AI có chủ quyền" không chỉ là việc dữ liệu được lưu trữ trong lãnh thổ một quốc gia, mà còn là khả năng làm chủ chuỗi giá trị AI, từ hạ tầng tính toán, dữ liệu, mô hình, đội ngũ kỹ sư đến năng lực vận hành và phát triển công nghệ.
Nếu dữ liệu được ví như nguồn "nguyên liệu" của nền kinh tế số, thì năng lực tính toán chính là "nhà máy" của nền kinh tế AI. Một quốc gia có thể sở hữu lượng dữ liệu lớn, nhưng sẽ khó tạo ra giá trị nếu không có khả năng xử lý, huấn luyện và triển khai các mô hình AI trên quy mô lớn.
Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp công nghệ trong nước bắt đầu bắt đầu xây dựng năng lực AI như một chiến lược cần được đầu tư dài hạn. Từ năm 2023, VNG đã triển khai chiến lược AI trên cả ba lớp: hạ tầng, nền tảng và ứng dụng, với mục tiêu xây dựng năng lực AI dài hạn thay vì chỉ phát triển các tính năng AI đơn lẻ.
Khi nhu cầu ứng dụng AI ngày càng gia tăng, bài toán hạ tầng tính toán cũng trở thành một trong những rào cản lớn đối với doanh nghiệp. Thực tế, nhu cầu sử dụng hạ tầng AI tại Việt Nam đang tăng nhanh.
GreenNode, đơn vị kinh doanh AI Cloud của VNG, hiện cung cấp hạ tầng AI cho hàng nghìn doanh nghiệp trong và ngoài nước, giúp các tổ chức tiếp cận năng lực tính toán phục vụ AI mà không phải đầu tư lớn cho hạ tầng ban đầu.
Khi toàn bộ quá trình xử lý, huấn luyện và vận hành AI phụ thuộc vào các nền tảng nước ngoài, doanh nghiệp có thể tiếp cận công nghệ nhanh hơn trong ngắn hạn, nhưng cũng đối mặt với sự phụ thuộc về chi phí, năng lực tính toán và công nghệ lõi.
Trong dài hạn, điều này có thể làm hạn chế khả năng tích lũy năng lực công nghệ trong nước cũng như cơ hội phát triển đội ngũ kỹ sư và hệ sinh thái AI nội địa.
Giải bài toán lớn khi triển khai AI
Từ góc độ doanh nghiệp, ông Vũ Thanh Tùng, Tổng giám đốc GreenNode cho rằng, phần lớn doanh nghiệp hiện nay đều nhìn thấy cơ hội từ AI nhưng vẫn gặp nhiều rào cản trong quá trình triển khai.
"Nhu cầu của doanh nghiệp Việt Nam không khác nhiều so với những hệ thống mà chúng tôi đã và đang vận hành. Dù là thương mại điện tử, ví điện tử, nền tảng số hay các ứng dụng AI, tất cả đều cần một hạ tầng đủ mạnh, ổn định và có khả năng mở rộng", ông Tùng nhận định.
Ông Vũ Thanh Tùng, Tổng giám đốc GreenNode. Ảnh: Việt Hưng
Theo ông, một hệ thống máy chủ AI có thể tiêu tốn hàng chục tỷ đồng, nhưng nhiều doanh nghiệp vẫn chưa xác định rõ bài toán cụ thể cần giải quyết hoặc cách đo lường hiệu quả đầu tư.
Tất nhiên, chi phí đầu tư chỉ là một phần của bài toán. Doanh nghiệp còn phải giải quyết các vấn đề về trung tâm dữ liệu, điện năng, hệ thống mạng, lưu trữ, bảo mật và đội ngũ vận hành có chuyên môn cao.
Bên cạnh đó, bài toán về chủ quyền dữ liệu và tuân thủ pháp luật cũng đang là thách thức với các doanh nghiệp khi triển khai AI.
Khi dữ liệu và hạ tầng AI được đặt hoàn toàn ở nước ngoài, doanh nghiệp sẽ phải đối mặt với các yêu cầu về bảo mật, kiểm soát dữ liệu và tuân thủ quy định, đặc biệt trong các lĩnh vực như tài chính, ngân hàng, bảo hiểm hoặc dịch vụ công.
Thực tế, AI đã bắt đầu tạo ra những giá trị thực tiễn rõ rệt trong nhiều lĩnh vực thông qua khả năng giải quyết các bài toán cụ thể. Đơn cử, giải pháp IDP do GreenNode phát triển hiện đã hỗ trợ các tổ chức tài chính, ngân hàng và bảo hiểm xử lý hàng trăm nghìn tài liệu, đồng thời tiết kiệm hàng chục tỷ đồng.
"Chúng tôi tập trung phát triển các nền tảng AI và giải quyết những bài toán thực tế cho khách hàng. Điều quan trọng không nằm ở bản thân công nghệ, mà ở khả năng tạo ra giá trị từ công nghệ đó. Khi doanh nghiệp có thể ứng dụng AI để nâng cao năng suất và hiệu quả vận hành, AI mới thực sự tạo ra giá trị cho nền kinh tế", ông Tùng nói.
Hiện GreenNode đang cung cấp hơn 80 dịch vụ Cloud và AI, phục vụ hơn 1.000 khách hàng doanh nghiệp tại Đông Nam Á, Mỹ và Trung Đông. Những năng lực này cho thấy các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam đang từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị AI thay vì chỉ đóng vai trò người sử dụng công nghệ.
Trong dài hạn, AI có chủ quyền sẽ không chỉ đo bằng nơi dữ liệu được lưu trữ, mà còn bằng khả năng sở hữu hạ tầng, công nghệ và nguồn nhân lực để biến dữ liệu thành giá trị. Đây cũng là điều kiện để Việt Nam chuyển từ vị thế ứng dụng công nghệ sang tham gia sâu hơn vào quá trình phát triển các công nghệ chiến lược trong tương lai.
Chủ tịch Lê Hồng Minh khẳng định, VNG đã tích lũy đủ nguồn lực để chuyển đổi toàn diện, hướng tới mục tiêu kiến tạo hệ sinh thái số trong kỷ nguyên mới.
Chủ tịch Lê Hồng Minh khẳng định, VNG đã tích lũy đủ nguồn lực để chuyển đổi toàn diện, hướng tới mục tiêu kiến tạo hệ sinh thái số trong kỷ nguyên mới.
Đứng trước "cơn bão" AI và các quy định gắt gao của pháp luật bảo vệ dữ liệu cá nhân, nhiều doanh nghiệp Việt vẫn đang bộc lộ sự "thiếu trưởng thành" trong quản trị.
Trước sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), các hệ thống giáo dục tại Việt Nam đang chuyển mình, nhằm chuẩn bị nguồn nhân lực cho kỷ nguyên công nghệ.
Masan Consumer (HOSE: MCH) đang ghi nhận hàng loạt tín hiệu tích cực trên thị trường vốn khi cổ phiếu được đưa ra khỏi danh sách không đủ điều kiện giao dịch ký quỹ, được dự báo có thể gia nhập VN30 và có khả năng được bổ sung vào FTSE Emerging Markets Index.
Một trong những điểm đáng chú ý trong báo cáo phân tích mới nhất của VCBS về Tập đoàn Masan (HOSE: MSN) là Masan High-Tech Materials (UPCoM: MSR) được định giá khoảng 84.507 tỷ đồng, tương đương hơn 3,1 tỷ USD.
TPBank không còn là câu chuyện của một ngân hàng số “mới nổi”. Sau nhiều năm đi trước về LiveBank, nền tảng số và trải nghiệm khách hàng, bài toán của nhà băng này giờ đã khác.
Một địa phương đang gọi vốn hàng chục dự án tầm cỡ quốc gia, thậm chí quốc tế nhưng lại không đủ sức giữ chân chính đội ngũ chuyên gia tại các dự án đó ở lại một đêm. Vĩnh Long hiện không thiếu đất, không thiếu dự án bất động sản, nhưng lại đang thiếu đi mô hình lưu trú đạt chuẩn, đủ sức thuyết phục khách ở lại.
Xu hướng nhận lương hưu và trợ cấp qua tài khoản ngân hàng ngày càng phổ biến nhờ sự thuận tiện, an toàn và minh bạch. Nắm bắt nhu cầu đó, LPBank triển khai chương trình “Mở Tài khoản An Khang – Nhận ưu đãi vàng”, mang đến nhiều ưu đãi dành cho khách hàng an sinh xã hội.
Từ những giá trị thiên nhiên nguyên bản được bồi đắp qua nhiều thập kỷ, những bậc thầy kiến tạo không gian sống từ SCSY Studio và Element Design Studio đã định hình nên tinh thần “Quiet Confidence” – Kiêu hãnh thầm lặng trong bộ sưu tập Lakeside Residences, tạo nên một dấu ấn độc bản giữa miền thông reo Thanh Xuan Valley.
Thống kê quý vừa qua cho thấy, tổng thị phần của 10 đơn vị dẫn đầu đã giảm tới 4%, từ 69,05% quý đầu năm xuống còn 65,19%, mức thấp nhất trong nhiều năm qua. Trong đó, chỉ có 3 cái tên là SSI, TCBS, VPBankS còn mở rộng được thị phần giữa bối cảnh cạnh tranh gay gắt.
![[interactive] TPBank: Bài kiểm tra 'độ sâu' của một ngân hàng số 'nổi'](https://t.ex-cdn.com/theleader.vn/480w/files/news/2026/07/07/tpbank-2-1018.png)
