TP.HCM tính toán giữ nhịp tăng trưởng trước biến số giá xăng dầu

Ông Võ Văn Tân, Chủ tịch HĐQT Công ty Petrolimex Sài Gòn, cho hay, doanh nghiệp sẽ triển khai bán xăng sinh học E10 trên toàn bộ hệ thống cửa hàng từ ngày 1/5/2026, thay thế hoàn toàn xăng khoáng. Đây được xem là bước đi nhằm thúc đẩy quá trình chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh hơn, đồng thời giảm phụ thuộc vào xăng truyền thống trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu ngày càng nhiều biến động.

Việc triển khai xăng E10 cũng nằm trong chiến lược dài hạn của doanh nghiệp nhằm thích ứng với xu hướng phát triển bền vững và các chính sách giảm phát thải.

"Việc thúc đẩy sử dụng xăng E10 được kỳ vọng sẽ trở thành một bước đi quan trọng giúp TP.HCM từng bước đa dạng hóa nguồn năng lượng, giảm phụ thuộc vào xăng khoáng và hướng tới một nền kinh tế xanh hơn", ông Tân nhấn mạnh tại hội thảo “Giải pháp thúc đẩy tăng trưởng hai con số từ các động lực truyền thống và động lực mới trong bối cảnh đảm bảo ổn định năng lượng tại TP.HCM”, diễn ra mới đây.

Chủ động nguồn cung năng lượng để ứng phó mọi tình huống

Thị trường năng lượng thế giới chịu tác động mạnh từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, đặc biệt sau khi Iran bị Mỹ và Israel tấn công quân sự từ cuối tháng 2/2026. Theo ông Tân, trước những biến động này, Petrolimex Sài Gòn đã chủ động xây dựng kế hoạch nguồn hàng và tối ưu công tác điều độ nhằm đảm bảo nguồn cung ổn định cho thị trường.

“Chúng tôi luôn duy trì mức dự trữ phù hợp, sẵn sàng ứng phó trong mọi tình huống để đảm bảo nguồn nhiên liệu không bị gián đoạn cho hoạt động sản xuất và tiêu dùng”, ông Tân cho biết.

Song song với đó, doanh nghiệp này cũng đang mở rộng cung ứng nhiên liệu cho các dự án hạ tầng và công trình lớn tại TP.HCM, nơi đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh với hàng loạt dự án giao thông, công nghiệp và năng lượng.

Thực tế, một trong những điều kiện quan trọng để duy trì tốc độ tăng trưởng cao cho TP.HCM là phải bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định.

Theo bà Nguyễn Thị Kim Ngọc, Phó giám đốc Sở Công thương TP.HCM, hệ thống cung ứng điện, xăng dầu và khí hiện nay cơ bản đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của thành phố. Tuy nhiên, trước mục tiêu tăng trưởng cao và biến động của thị trường năng lượng thế giới, hệ thống này sẽ phải chịu áp lực lớn hơn trong thời gian tới.

Bà Ngọc cho hay, TP.HCM đang chuyển từ tư duy ứng phó sang chủ động dự báo theo nhiều kịch bản rủi ro nhằm đảm bảo an ninh năng lượng trong bối cảnh địa chính trị toàn cầu biến động.

Với sản lượng điện thương phẩm dự kiến đạt gần 56 tỷ kWh vào năm 2025, thành phố đang đẩy nhanh tiến độ các dự án nguồn điện trọng điểm như Nhà máy nhiệt điện LNG Hiệp Phước công suất 2.700 MW và LNG Long Sơn công suất 1.500 MW.

Ngoài ra, thành phố cũng đặt mục tiêu đa dạng hóa nguồn khí và tận dụng hơn 1.600 MWp điện mặt trời áp mái hiện hữu nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào nguồn năng lượng nhập khẩu từ các khu vực có rủi ro địa chính trị.

"Việc đảm bảo ổn định năng lượng không chỉ là bài toán kỹ thuật mà còn là nhiệm vụ quan trọng để bảo vệ đà tăng trưởng của trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước", bà Ngọc chia sẻ.

Riêng với lĩnh vực xăng dầu, Sở Công Thương TP.HCM cho rằng cần tiếp tục rà soát và tháo gỡ các vướng mắc pháp lý đối với những cửa hàng chưa đủ điều kiện hoạt động, đồng thời hoàn thiện quy hoạch mạng lưới theo hướng phù hợp với không gian phát triển mới của thành phố.

Các điểm cung ứng xăng dầu sẽ được ưu tiên bổ sung tại khu vực vùng ven, các tuyến giao thông mới, khu công nghiệp, khu cảng và các khu vực có nhu cầu tiêu thụ lớn.

Song song đó, thành phố sẽ tăng cường năng lực dự trữ thương mại, nâng cao vai trò của hệ thống kho - cảng và doanh nghiệp đầu mối trong việc điều phối nguồn hàng, đảm bảo cung ứng ổn định.

"Công tác kiểm tra, giám sát chất lượng xăng dầu, đo lường, an toàn và môi trường cũng sẽ được siết chặt nhằm đảm bảo thị trường vận hành minh bạch và bền vững", bà Ngọc nói thêm.

Ông Đinh Hồng Kỳ, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp xanh TP.HCM, cho hay, biến động địa chính trị toàn cầu đang tác động mạnh đến thị trường năng lượng, trong đó xung đột Nga - Ukraine ảnh hưởng tới khoảng 30% nguồn cung dầu mỏ thế giới.

Theo ông Kỳ, với vai trò là trung tâm kinh tế lớn của cả nước, nơi tập trung phần lớn hoạt động công nghiệp và xuất khẩu, TP.HCM cần xem phát triển năng lượng là một trụ cột trong chiến lược phát triển.

"Thành phố nên quy hoạch hệ sinh thái năng lượng tự chủ, khép kín và thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi sang năng lượng xanh", ông khuyến nghị.

Các kịch bản tăng trưởng của TP.HCM trong bối cảnh biến động năng lượng

Ông Phạm Bình An, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM, cho hay, đà phục hồi kinh tế trong hai tháng đầu năm 2026 đang khá tích cực. Tuy nhiên, các biến động địa chính trị và giá dầu thế giới có thể tạo ra nhiều rủi ro đối với mục tiêu tăng trưởng.

Theo ông An, để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế trên 10% trong năm 2026, TP.HCM cần đạt mức tăng trưởng ít nhất 10,3% trong sáu tháng đầu năm. Dựa trên diễn biến của xung đột tại Trung Đông, Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM đã xây dựng ba kịch bản tăng trưởng cho TP.HCM.

Trong kịch bản cơ sở, chiến sự sẽ kéo dài, GRDP quý I/2026 của TP.HCM dự báo đạt khoảng 7,53% và quý II phải đạt khoảng 13,07% để đảm bảo mục tiêu cả năm.

Ở kịch bản chuyển tiếp, xung đột diễn ra trong thời gian ngắn, tăng trưởng quý I có thể đạt khoảng 8,56% và quý II cần đạt khoảng 12,04%.

Kịch bản cuối cùng là tình hình địa chính trị sớm hạ nhiệt, tăng trưởng quý I có thể đạt gần 9,74% và quý II khoảng 10,86%.

Để hiện thực hóa các kịch bản này, Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM đề xuất nhiều nhóm giải pháp nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Theo đó, trước hết TP.HCM phải đẩy mạnh giải ngân đầu tư công ngay từ quý I, tập trung vào các dự án hạ tầng giao thông, logistics và khu công nghệ cao, đồng thời tháo gỡ nhanh các vướng mắc về thủ tục và giải phóng mặt bằng.

Thành phố cũng cần thúc đẩy sản xuất công nghiệp và xuất khẩu, tận dụng giai đoạn thuế quan tạm thời thấp từ thị trường Mỹ để gia tăng đơn hàng, đồng thời đa dạng hóa thị trường sang EU, Nhật Bản và Hàn Quốc thông qua các hiệp định thương mại tự do như CPTPP, EVFTA và RCEP.

Bên cạnh đó, các chương trình kích cầu tiêu dùng nội địa và du lịch cũng được khuyến nghị triển khai mạnh mẽ nhằm thúc đẩy dịch vụ, thương mại và vận tải.

Một trụ cột quan trọng khác là thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo và kinh tế số từ các đối tác như Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc. Song song với đó, TP.HCM cần đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển dữ liệu lớn, AI và hạ tầng số như 5G, điện toán đám mây để nâng cao năng suất lao động và tạo động lực tăng trưởng mới.

Cuối cùng, việc giữ ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát rủi ro năng lượng cũng được xem là yếu tố then chốt. Thành phố cần theo dõi sát diễn biến giá nhiên liệu, kích hoạt các nguồn dự trữ chiến lược khi cần thiết và phối hợp với các doanh nghiệp lớn như Petrolimex, Petrovietnam... để đảm bảo nguồn cung năng lượng ổn định cho nền kinh tế.

PGS.TS Trần Hoàng Ngân, đại biểu Quốc hội khóa XV, cho rằng trong ngắn hạn TP.HCM cần tập trung ổn định thị trường năng lượng và hỗ trợ người dân, doanh nghiệp để hạn chế hiệu ứng tăng giá dây chuyền.

Theo ông Ngân, thành phố có thể sử dụng các công cụ tài khóa nhằm ổn định giá xăng dầu, đồng thời tăng cường kiểm soát đầu cơ, chống buôn lậu. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh các chính sách an sinh như trợ giá vận tải công cộng và bình ổn lương thực, thực phẩm.

Về dài hạn, TP.HCM cần thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới như kinh tế số, công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo và trung tâm tài chính quốc tế. Đồng thời, thành phố phải tháo gỡ các điểm nghẽn về hạ tầng và đầu tư công, phấn đấu giải ngân gần 100% vốn đầu tư công để tạo hiệu ứng lan tỏa cho khu vực tư nhân.

Ông Phạm Phú Ngọc Trai, Chủ tịch Hội đồng Cố vấn chiến lược đổi mới sáng tạo Đại học Quốc gia TP.HCM, cho rằng mục tiêu tăng trưởng hai con số của TP.HCM trong giai đoạn tới sẽ kéo theo nhu cầu điện cho sản xuất, dịch vụ và hạ tầng đô thị tăng mạnh. Khi các ngành chế biến, logistics, công nghệ số, trung tâm dữ liệu và dịch vụ giá trị gia tăng phát triển nhanh, điện năng sẽ trở thành yếu tố then chốt quyết định khả năng duy trì đà tăng trưởng của nền kinh tế.

Theo ông Trai, nhu cầu điện tăng nhanh đồng nghĩa với việc phải đầu tư rất lớn cho hạ tầng năng lượng, từ nhà máy điện đến hệ thống truyền tải và phân phối, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa khu vực nhà nước và tư nhân. Đồng thời, biến động của thị trường năng lượng toàn cầu có thể làm tăng chi phí nhiên liệu đầu vào, kéo theo chi phí sản xuất của doanh nghiệp và ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh.

Bên cạnh đó, đối với những nền kinh tế còn phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu, nhu cầu năng lượng gia tăng cũng có thể tạo áp lực lên cán cân ngoại tệ, tỷ giá và lạm phát, từ đó tác động đến chính sách tiền tệ và chi phí vốn của doanh nghiệp.

Trong bối cảnh TP.HCM là trung tâm công nghiệp, thương mại và logistics lớn nhất cả nước, điện năng không chỉ là yếu tố đầu vào của sản xuất mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến niềm tin của nhà đầu tư và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Vì vậy, ông Trai cho rằng vấn đề năng lượng cần được nhìn nhận như một biến số chiến lược trong tăng trưởng kinh tế. Việc bảo đảm nguồn cung điện ổn định, bền vững và hiệu quả sẽ là điều kiện tiên quyết để TP.HCM hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số và tiếp tục giữ vai trò đầu tàu của nền kinh tế.

Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được nhấn mạnh một số định hướng lớn TP.HCM cần tập trung trong thời gian tới.

Bảo đảm an ninh năng lượng trở thành điều kiện nền tảng để duy trì tăng trưởng nhanh và bền vững.

Thứ nhất, tăng trưởng hai con số không chỉ là mục tiêu kinh tế mà còn là yêu cầu phát triển mang tính chiến lược của TP.HCM trong giai đoạn mới. Tuy nhiên, bối cảnh thế giới nhiều biến động như xung đột địa chính trị, khủng hoảng năng lượng, lạm phát và gián đoạn chuỗi cung ứng đang đặt ra thách thức lớn.

"Trong bối cảnh đó, bảo đảm an ninh năng lượng trở thành điều kiện nền tảng để duy trì tăng trưởng nhanh và bền vững", ông nói.

Thứ hai, TP.HCM cần tiếp tục chuyển đổi mạnh mẽ mô hình tăng trưởng dựa trên tri thức, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo. Thành phố cần thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, phát triển kinh tế số, kinh tế xanh, công nghiệp công nghệ cao và các dịch vụ giá trị gia tăng lớn, qua đó khẳng định vai trò trung tâm công nghệ, tài chính và đổi mới sáng tạo của khu vực.

Thứ ba, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, TP.HCM cần vận dụng hiệu quả các nghị quyết chiến lược của Trung ương và khai thác tối đa các cơ chế, chính sách đặc thù để mở rộng không gian phát triển, huy động nguồn lực đầu tư và đẩy mạnh phân cấp.

Trên nền tảng đó, thành phố phát huy đồng bộ ba nhóm động lực tăng trưởng gồm: động lực truyền thống (đầu tư, tiêu dùng, xuất khẩu), động lực mới (kinh tế số, kinh tế xanh, khoa học - công nghệ, trung tâm tài chính quốc tế, khu thương mại tự do) và động lực nền tảng (thể chế, quản trị, nguồn nhân lực và chất lượng sống đô thị).

Thứ tư, tăng trưởng nhanh phải đi đôi với bền vững và khả năng chống chịu trước các cú sốc bên ngoài.

Vì vậy, TP.HCM cần xây dựng hệ thống bảo đảm an ninh phát triển toàn diện, đặc biệt là an ninh năng lượng và chuỗi cung ứng; đồng thời đẩy mạnh chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh, nâng cao năng lực dự báo và chủ động các kịch bản ứng phó với biến động năng lượng toàn cầu.