Chính sách thuế hiệu quả trước thuế suất tối thiểu toàn cầu

Phạm Sơn Thứ tư, 26/04/2023 - 09:03

Việt Nam cần sớm áp dụng cơ chế thuế suất bổ sung tối thiểu nội địa (QDMTT) để đảm bảo giành quyền đánh thuế, không thu thừa thuế của doanh nghiệp khi thế giới triển khai thực hiện chính sách thuế suất tối thiểu toàn cầu.

Hội nhập hóa hệ thống thuế

Cơ chế thuế suất bổ sung tối thiểu nội địa (QDMTT) là cơ chế nội luật hóa tính toán lợi nhuận thặng dư và thuế tối thiểu tương đương với các quy định về thuế suất tối thiểu nội địa toàn cầu theo trụ cột 2 của chương trình chống xói mòn cơ sở thuế và chuyển dịch lợi nhuận (BEPS) do OECD khởi xướng.

Nói cách khác, nếu thuế thu nhập doanh nghiệp phải đóng thấp hơn so với mức thuế tối thiểu toàn cầu 15%, phần thuế chênh lệch có thể được quốc gia tiếp nhận đầu tư thu bổ sung thông qua cơ chế QDMTT. Hiện tại, OECD đã cung cấp các công thức và hướng dẫn áp dụng, dễ dàng cho cả doanh nghiệp và nhà nước khi thực hiện QDMTT.

Theo ông Bùi Ngọc Tuấn, Phó tổng giám đốc dịch vụ tư vấn thuế, Deloitte Việt Nam, QDMTT là cơ chế tối ưu nhằm vừa giữ được quyền đánh thuế cho Việt Nam, vừa đảm bảo không thu thừa thuế cao hơn mức sàn 15% theo cơ chế thuế suất tối thiểu toàn cầu. Bên cạnh đó, các chi phí tuân thủ, chi phí sản xuất cũng được tiết kiệm bởi có sự đồng nhất với các chi nhánh khác của doanh nghiệp trên thế giới.

Thực tế, nhiều quốc gia và nền kinh tế trên thế giới đang nghiên cứu áp dụng QDMTT, ví dụ như Thái Lan, Singapore, Malaysia, Hồng Kông… Ông Tuấn cho rằng, Việt Nam cần áp dụng QDMTT để vừa thực thi hiệu quả chính sách thuế tối thiểu toàn cầu, vừa đưa hệ thống thuế hội nhập hóa theo chuẩn quốc tế.

Việt Nam cần áp dụng QDMTT để vừa thực thi hiệu quả chính sách thuế tối thiểu toàn cầu, vừa đưa hệ thống thuế hội nhập hóa theo chuẩn quốc tế.

Ông Bùi Ngọc Tuấn

Phó tổng giám đốc Dịch vụ tư vấn thuế, Deloitte Việt Nam

Cùng quan điểm về sự cần thiết áp dụng QDMTT, tuy nhiên, theo ông Nguyễn Đức Hiển, Phó trưởng Ban Kinh tế trung ương, việc sửa đổi, hoàn thiện chính sách để áp dụng QDMTT khó có thể kịp thời hạn 1/1/2024, là thời hạn nhiều quốc gia bắt đầu đưa chính sách thuế suất tối thiểu toàn cầu vào áp dụng.

Vì vậy, ông Hiển đề nghị cần chia làm 2 giai đoạn. Giai đoạn đầu, ngay trước mắt cần có một nghị quyết thí điểm về việc áp dụng thuế suất tối thiểu toàn cầu. Nghị quyết sẽ nhìn nhận tổng thể các vấn đề liên quan đến an ninh kinh tế cũng như cấu trúc quản lý vốn FDI tại Việt Nam. Trên cơ sở đó, giai đoạn 2 mới tiến hành sửa đổi các luật cũng như các văn bản liên quan đến thuế thu nhập doanh nghiệp.

Ông Hoàng Thùy Dương, Trưởng bộ phận tư vấn thuế, KPMG Việt Nam, cũng nhìn nhận cần phải có nghị quyết từ Quốc hội. Nhắc lại điểm b, khoản 2, điều 15, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật có quy định “Quốc hội có thể ban hành nghị quyết để thực hiện thí điểm một số chính sách mới thuộc thẩm quyền quyết định của Quốc hội nhưng chưa có luật điều chỉnh hoặc khác với quy định của luật hiện hành”, ông Dương khẳng định, hoàn toàn có căn cứ pháp lý để Chính phủ đề xuất Quốc hội xem xét ban hành nghị quyết thí điểm về thuế suất tối thiểu toàn cầu cũng như áp dụng QDMTT.

Điều chỉnh ưu đãi phù hợp

Thuế suất tối thiểu tối thiểu toàn cầu là một thành tựu lịch sử, phản ánh nhu cầu của nền kinh tế toàn cầu về một hệ thống thuế công bằng

Bà Carolyn Turk

Giám đốc quốc gia WB Việt Nam

Bà Carolyn Turk, Giám đốc quốc gia Ngân hàng Thế giới (WB) Việt Nam, nhận xét, thuế suất tối thiểu tối thiểu toàn cầu là một thành tựu lịch sử, phản ánh nhu cầu của nền kinh tế toàn cầu về một hệ thống thuế công bằng. Chính sách này tạo ra thách thức nhưng cũng tiềm ẩn cơ hội cho Việt Nam.

Tận dụng cơ hội này, theo bà Carolyn Turk, Việt Nam có thể xem xét lại một cách toàn diện, tiếp cận quan điểm tổng thể hơn về thu hút FDI đối với đầu tư trong và ngoài nước, đặc biệt là về chính sách ưu đãi thuế.

Trao đổi với Ủy ban Tài chính ngân sách của Quốc hội, đại diện các cơ quan Nhà nước, viện nghiên cứu và doanh nghiệp FDI đề xuất các ưu đãi, hỗ trợ cho doanh nghiệp FDI trực tiếp hoặc gián tiếp, phù hợp với thông lệ quốc tế và không gây ra tác động xấu tới môi trường đầu tư.

Trong khi doanh nghiệp đề xuất về những gói hỗ trợ bằng tiền mặt, một số chuyên gia đưa ra giải pháp hỗ trợ đầu tư cơ sở hạ tầng, hỗ trợ nhà ở công nhân, nghiên cứu phát triển…

Bà Nguyễn Vân Chi, Phó chủ nhiệm Ủy ban Tài chính ngân sách của Quốc hội, nhìn nhận, hệ thống ưu đãi đầu tư của Việt Nam cần được rà soát và đánh giá tổng thể để có những điều chỉnh, cải cách phù hợp. Trên cơ sở đó, các biện pháp thu hút đầu tư hậu thuế suất tổi thiểu toàn cầu sẽ được cân nhắc ban hành, có thể là tạo lập môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch, hiệu quả; ưu đãi cho doanh nghiệp lớn tạo nhiều tác động… 

Ưu đãi ngoài thuế để hỗ trợ doanh nghiệp FDI

Ưu đãi ngoài thuế để hỗ trợ doanh nghiệp FDI

Tiêu điểm -  3 năm

Chính phủ cam kết sẽ đưa ra giải pháp hỗ trợ đảm bảo lợi thế cạnh tranh, ổn định hoạt động đối với doanh nghiệp FDI trong bối cảnh áp dụng thuế suất tối thiểu toàn cầu.

Thuế suất tối thiểu toàn cầu: Doanh nghiệp đề xuất hình thức hỗ trợ mới

Thuế suất tối thiểu toàn cầu: Doanh nghiệp đề xuất hình thức hỗ trợ mới

Tiêu điểm -  3 năm

Khi thuế suất tối thiểu toàn cầu được áp dụng, Việt Nam cần có phản ứng chính sách kịp thời để một mặt giữ được quyền đánh thuế, mặt khác duy trì sức hấp dẫn trong mắt nhà đầu tư quốc tế.

Phó thủ tướng yêu cầu đánh giá lại toàn diện tác động thuế suất tối thiểu toàn cầu tới Việt Nam

Phó thủ tướng yêu cầu đánh giá lại toàn diện tác động thuế suất tối thiểu toàn cầu tới Việt Nam

Tiêu điểm -  3 năm

Bộ Tài chính cần phân tích đánh giá thật đầy đủ, toàn diện tác động của thuế suất tối thiểu toàn cầu đối với Việt Nam, trong đó tập trung đánh giá tác động đến: Ngân sách nhà nước; nhà đầu tư; thu hút đầu tư nước ngoài của Việt Nam.

Cơ hội chấm dứt ưu đãi thuế

Cơ hội chấm dứt ưu đãi thuế

Tiêu điểm -  3 năm

Cơ chế thuế suất tối thiểu toàn cầu được áp dụng kể từ năm 2024 có thể khiến Việt Nam đánh mất lợi thế ưu đãi thuế trong thu hút FDI, tuy nhiên cũng là cơ hội để thay đổi chiến lược tiếp cận và thu hút FDI chất lượng cao.

Khởi động loạt dự án chiến lược mở pha tăng trưởng mới cho TP.HCM

Khởi động loạt dự án chiến lược mở pha tăng trưởng mới cho TP.HCM

Tiêu điểm -  6 giờ

Từ siêu cảng quốc tế, metro xuyên tâm đến khu đô thị tri thức hiện đại, diện mạo tương lai của TP.HCM đang dần hiện hình qua loạt dự án tỷ đô vừa khởi động.

Bãi bỏ một số quy định về xăng dầu

Bãi bỏ một số quy định về xăng dầu

Tiêu điểm -  1 ngày

Dầu hỏa sẽ không thuộc phạm vi cơ chế điều hành giá cơ sở tương tự như các mặt hàng xăng dầu chủ chốt khác như xăng, madzut, dầu diesel từ ngày 29/4/2026.

TP.HCM cần tìm động lực phát triển mới

TP.HCM cần tìm động lực phát triển mới

Tiêu điểm -  1 ngày

Không còn duy trì được lợi thế tăng trưởng và sức hấp dẫn đầu tư như trước, thành phố đang bị nhiều đô thị trong khu vực vượt lên, buộc phải tái định vị bằng một mô hình phát triển mới, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Sun Group khởi công sân bay Phan Thiết hơn 3.900 tỷ đồng

Sun Group khởi công sân bay Phan Thiết hơn 3.900 tỷ đồng

Tiêu điểm -  2 ngày

Với thiết kế đậm chất văn hóa Champa và tổng vốn đầu tư hơn 3.900 tỷ đồng, sân bay Phan Thiết được kỳ vọng là 'cú hích' đưa du lịch Bình Thuận và khu vực Nam Trung Bộ cất cánh.

Cuộc chiến điện gió vùng cao nguyên

Cuộc chiến điện gió vùng cao nguyên

Tiêu điểm -  2 ngày

Các 'ông lớn' năng lượng trong và ngoài nước vào cuộc đua quyết liệt giành quỹ công suất điện gió ven biển cuối cùng theo phân bổ quy hoạch cho tỉnh Lâm Đồng.

Ba lớp quản trị giữ nhịp tăng trưởng cho Nam Long

Ba lớp quản trị giữ nhịp tăng trưởng cho Nam Long

Doanh nghiệp -  6 giờ

Chủ tịch Nam Long Group Nguyễn Xuân Quang chọn cách quản trị chủ động với chiến lược trọng tâm là chuyển hóa tiềm năng quỹ đất thành kết quả tài chính để củng cố niềm tin nhà đầu tư, thị trường.

Khởi động loạt dự án chiến lược mở pha tăng trưởng mới cho TP.HCM

Khởi động loạt dự án chiến lược mở pha tăng trưởng mới cho TP.HCM

Tiêu điểm -  6 giờ

Từ siêu cảng quốc tế, metro xuyên tâm đến khu đô thị tri thức hiện đại, diện mạo tương lai của TP.HCM đang dần hiện hình qua loạt dự án tỷ đô vừa khởi động.

MB duy trì vị thế lợi nhuận nhóm đầu ngành ngân hàng

MB duy trì vị thế lợi nhuận nhóm đầu ngành ngân hàng

Tài chính -  7 giờ

Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) ghi nhận lợi nhuận trước thuế quý I/2026 đạt 9.628 tỷ đồng, dẫn đầu nhóm ngân hàng thương mại hiện nay.

Vietnam Airlines chủ động thích ứng với biến động của thị trường quốc tế

Vietnam Airlines chủ động thích ứng với biến động của thị trường quốc tế

Doanh nghiệp -  9 giờ

Vietnam Airlines triển khai các giải pháp điều hành nhằm chủ động ứng phó với các rủi ro có xu hướng gia tăng trong các quý tiếp theo sau công bố kết quả sản xuất kinh doanh quý I/2026.

Chủ tịch FPT Trương Gia Bình được trao Huân chương Mặt trời mọc

Chủ tịch FPT Trương Gia Bình được trao Huân chương Mặt trời mọc

Hồ sơ quản trị -  13 giờ

Dưới sự dẫn dắt của ông Trương Gia Bình, FPT đã hiện diện sâu rộng tại Nhật Bản và trở thành doanh nghiệp công nghệ nước ngoài có vốn đầu tư lớn tại đây.

'Ma trận' thị trường sơn phủ

'Ma trận' thị trường sơn phủ

Phát triển bền vững -  13 giờ

Hàng nghìn mẫu mã sản phẩm trên thị trường sơn phủ nhưng dường như lại đang thiếu vắng một bộ tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn đủ mạnh cùng cơ chế giám sát đủ chặt.

Khi nào dòng vốn ngoại sẽ quay trở lại chứng khoán Việt Nam?

Khi nào dòng vốn ngoại sẽ quay trở lại chứng khoán Việt Nam?

Tài chính -  16 giờ

Dòng vốn ngoại, cải cách thể chế và mở rộng nguồn cung cổ phiếu chất lượng sẽ định hình giai đoạn phát triển tiếp theo của thị trường chứng khoán Việt Nam.