Quy hoạch là ‘bản marketing’ tương lai phát triển của địa phương

Phát huy thế mạnh của địa phương hậu sáp nhập

Tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 10, sáng 7/11, Quốc hội thảo luận tại tổ về các dự án sửa đổi Luật Quy hoạch và Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn.

Nói về tầm quan trọng quy hoạch, Phó chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan ví tư duy quy hoạch như một bản marketing về hình ảnh địa phương trong tương lai, qua đó thu hút đầu tư, khơi thông nguồn lực sản xuất, kinh doanh để phát triển kinh tế xã hội.

Theo ông Hoan, quy hoạch tốt cần kích hoạt toàn bộ không gian phát triển kinh tế, đặc biệt là cả các thành phần kinh tế địa phương và kinh tế nông thôn, qua đó mở ra không gian phát triển cho cả hộ kinh doanh, hợp tác xã, doanh nghiệp vừa và nhỏ tại địa phương.

“Quy hoạch phải làm sao hiện thực hóa được giấc mơ, ước mơ của chính quyền, người dân về tương lai. Kinh nghiệm cho thấy nơi nào “lót ổ” để nuôi được nhiều “chim sẻ” sẽ đón được nhiều “đại bàng” hơn, bởi đã hình thành hệ sinh thái”, Phó chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Đại biểu Đặng Ngọc Huy (đoàn Quảng Ngãi tán thành việc sửa đổi tổng thể Luật Quy hoạch, đồng thời đề xuất các phương án xử lý mâu thuẫn rõ ràng hơn, tập trung phát huy thế mạnh riêng biệt của từng vùng để tránh đầu tư dàn trải, kém hiệu quả trong bối cảnh sau khi đã sáp nhập các đơn vị hành chính.

Đi sâu hơn vào câu chuyện quy hoạch phát huy thế mạnh, đại biểu Nguyễn Thị Lan (đoàn Hà Nội), đề cập đến câu chuyện bổ sung thêm quy hoạch nông thôn gắn với phát triển nông thôn bền vững.

Cụ thể, bà Lan đề xuất luật sửa đổi cần quy định rõ quy hoạch nông thôn định hướng đồng thời với không gian sản xuất chế biến dịch vụ và bảo tồn tài nguyên nông nghiệp, quy định rõ về thích ứng với biến đổi khí hậu, chuyển đổi xanh và phát triển nông thôn thông minh.

Trong khi đó, ở khu vực thành thị, đại biểu Nguyễn Phi Thường (đoàn Hà Nội) lại quan tâm đến vấn đề xây dựng nhà ở và cải tạo chung cư cũ và yêu cầu việc sửa đổi luật phải gỡ được hai nút thắt này.

Ông Thường đề nghị luật mới cần bổ sung quy định với các dự án nhà ở xã hội, dự án cải tạo, chỉnh trang chung cư cũ.

Gỡ tận gốc vướng mắc, chồng chéo trong quy hoạch

Theo đại biểu Hà Sỹ Đồng (đoàn Quảng Trị), nhiều địa phương, bao gồm Quảng Trị, đã buộc phải dừng, giãn và hoãn triển khai các dự án trọng điểm vì chồng chéo trong quy hoạch, không rõ thứ bậc áp dụng quy hoạch và thiếu tính liên kết giữa các vùng.

Thực tế cho thấy, đây là điểm nghẽn lớn của Luật Quy hoạch 2017 quy hoạch cấp dưới phải chờ cấp trên, không rõ ràng về cơ chế xử lý mâu thuẫn, cơ chế đánh giá sự phù hợp của dự án.

Vì vậy, đối với việc sửa đổi Luật Quy hoạch, ông Đồng đề nghị cần phải trả lời được ba vấn đề, bao gồm gỡ được tình trạng chậm, vướng, chồng chéo, đảm bảo tính thống nhất, liên thông, khả thi trong thực tiễn và tạo động lực phát triển mới.

Qua đó, đại biểu đoàn Quảng Trị đề xuất làm rõ khoản 7 Điều 56 trong dự thảo Luật Quy hoạch (sửa đổi) giao Chính phủ rà soát sửa đổi các luật liên quan trước ngày 28/02/2027, nhưng đang không quy định cụ thể trách nhiệm, lộ trình, chế tài.

Ngoài ra, dự thảo cần làm rõ ranh giới giữa quy hoạch quản lý hành chính và quy hoạch định hướng phát triển. “Nếu tiếp tục giữ khái niệm chung chung, sẽ tiếp diễn tình trạng đa tầng, đa lớp, vừa trùng lặp vừa mâu thuẫn”, ông Đồng nhấn mạnh.

Đại biểu đoàn Quảng Trị đề xuất nêu rõ quy hoạch định hướng phát triển chỉ mang tính chiến lược, không liệt kê các dự án cụ thể, còn quy hoạch quản lý hành chính sẽ là công cụ quản lý theo tiêu chuẩn, quy chuẩn và điều kiện.

Về việc phân cấp, phân quyền, ông Đồng nhận định, Điều 35 của dự thảo Luật Quy hoạch (sửa đổi) quy định quy hoạch vùng do thủ tướng phê duyệt nhưng quy hoạch ngành do bộ trưởng phê duyệt và phải “phù hợp” với quy hoạch vùng là bất hợp lý, bởi “không thể để văn bản cấp thấp ràng buộc văn bản cấp cao”.

Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Minh Tâm (đoàn Quảng Bình), đề nghị làm rõ khoản 3 Điều 22 dự thảo Luật Quy hoạch (sửa đổi) với việc quy định chi tiết thời gian cụ thể về tiếp thu, giải trình ý kiến đóng góp của cơ quan, tổ chức lập quy hoạch.