'Át chủ bài' nông nghiệp của Hòa Phát có gì?

Chiều ngày 16/9/2025, Công ty CP Phát triển Nông nghiệp Hòa Phát (HPA), thành viên Tập đoàn Hòa Phát, đã chính thức nộp hồ sơ chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) lên Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Theo doanh nghiệp, việc IPO cổ phiếu không chỉ mở ra cơ hội mới cho các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam mà còn lan tỏa những giá trị mà HPA đã gây dựng trong thời gian qua.

Ban lãnh đạo nhấn mạnh nguyên tắc định giá sẽ không thấp hơn giá trị sổ sách trên mỗi cổ phiếu. Căn cứ báo cáo tài chính tại ngày 30/6/2025, giá trị sổ sách của HPA đạt 11.887 đồng/cổ phiếu.

Dự kiến, HPA sẽ chào bán tối đa 30 triệu cổ phiếu cho nhà đầu tư. Nguồn vốn huy động được sẽ ưu tiên góp vốn vào các trang trại, nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi, đồng thời bổ sung vốn lưu động phục vụ hoạt động kinh doanh.

Bên cạnh đó, công ty cũng hướng tới mở rộng quy mô sản xuất, tối ưu chuỗi cung ứng và đẩy mạnh đầu tư vào khu vực miền Trung và miền Nam. Theo kế hoạch, Nông nghiệp Hòa Phát sẽ niêm yết cổ phiếu trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) sớm nhất vào tháng 12/2025 với mã dự kiến là HPA.

Vị thế hàng đầu trong ngành

Mảng nông nghiệp của Hòa Phát dù mới hình thành trong vòng chưa đầy 10 năm nhưng nếu đứng độc lập, đây hoàn toàn có thể là một trong những "thế lực" tại Việt Nam, với vị thế dẫn đầu trong nhiều mảng như chăn nuôi heo, trứng gà...

Công ty Cổ phần Phát triển nông nghiệp Hòa Phát, còn gọi là Tổng công ty Nông nghiệp Hòa Phát, hiện là pháp nhân chi phối và quản lý toàn bộ hoạt động sản xuất kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp của Tập đoàn Hòa Phát. Đây cũng là mảng có đóng góp lớn thứ hai cho tập đoàn sau lĩnh vực sản xuất thép cốt lõi.

HPA hoạt động với bốn công ty con bao gồm Công ty TNHH Thức ăn chăn nuôi Hòa Phát Hưng Yên, Công ty CP Phát triển chăn nuôi Hòa Phát, Công ty TNHH Thương mại Hòa Phát và Công ty TNHH MTV Gia cầm Hòa Phát Phú Thọ.

Tập đoàn Hòa Phát chính thức đặt chân vào nông nghiệp từ tháng 3/2015 với việc thành lập Công ty TNHH Thức ăn chăn nuôi Hòa Phát Hưng Yên. Đến tháng 2/2016, Công ty Cổ phần Phát triển Nông nghiệp Hòa Phát được thành lập, đảm nhận vai trò quản lý và điều hành toàn bộ các công ty trong nhóm nông nghiệp.

Năm 2021, tập đoàn hoàn tất quá trình tái cấu trúc mô hình hoạt động thành năm tổng công ty phụ trách từng lĩnh vực: Gang thép, Sản phẩm thép, Nông nghiệp, Bất động sản và Điện máy Gia dụng.

Năm 2024, Hòa Phát duy trì vị thế trong ngành chăn nuôi heo dù phải đối mặt với tác động của siêu bão Yagi và dịch bệnh. Doanh nghiệp xuất bán hơn 565.000 con heo bao gồm heo thịt, heo giống và heo hậu bị, vượt 8% kế hoạch và đóng góp 70% lợi nhuận mảng nông nghiệp, với mức giá bán nằm trong nhóm cao trên thị trường.

Hệ thống trang trại trải dài tại Yên Bái, Hòa Bình, Bắc Giang, Thái Bình, Bình Phước, Hà Nội, Hưng Yên, Vĩnh Phúc và Hải Phòng, giúp doanh nghiệp chủ động nguồn cung. Trong đó, cụm trại Long Hà nái vừa đi vào vận hành đã xuất bán 90.000 heo giống và gần 200 heo hậu bị, góp phần mở rộng thị phần tại khu vực miền Nam.

Công ty cũng áp dụng phần mềm hiện đại để quản lý xuất bán, vận hành thiết bị chuồng trại và quản lý nhân sự. Hệ thống nông nghiệp tạo việc làm cho khoảng 1.100 lao động, phần lớn tại địa phương.

Hòa Phát hiện nằm trong top 15 doanh nghiệp cung cấp thức ăn chăn nuôi lớn nhất Việt Nam. Hai nhà máy tại Hưng Yên và Đồng Nai vận hành hiệu quả, phủ sóng toàn quốc, giúp doanh nghiệp hoàn thành và vượt kế hoạch doanh thu cũng như sản lượng.

Trong đó, cám heo chiếm 76% tổng sản lượng, riêng cám heo con chiếm hơn 10%. Bộ đôi “Cám & Heo Hòa Phát” được đánh giá cao về chất lượng thịt và tốc độ tăng trưởng. Năm qua, công ty cung ứng gần 200.000 heo giống, góp phần mở rộng tiêu thụ sản phẩm cám.

Tập đoàn hiện giữ vị trí số một về thị phần trứng gà sạch tại miền Bắc và đồng thời là doanh nghiệp có sản lượng bò Úc lớn nhất cả nước.

Công ty Gia cầm Hòa Phát đạt sản lượng 330 triệu quả trứng thương phẩm trong năm 2024, tăng gần 20 triệu quả so với 2023, mức cao nhất từ trước đến nay. Trứng Hòa Phát hiện có mặt tại hơn 100 siêu thị ở Hà Nội, Hưng Yên, Hải Dương, Hải Phòng cùng nhiều tỉnh thành khác.

Mảng bò Úc cũng ghi nhận sự phục hồi mạnh mẽ trong năm 2024 nhờ hợp tác với chuyên gia quốc tế, ứng dụng công nghệ số và kiểm soát chi phí. Sản lượng vượt kế hoạch và đóng góp tích cực vào lợi nhuận.

Nửa đầu năm 2025, sản lượng bò Úc tăng 115% so với cùng kỳ, củng cố vị trí dẫn đầu. Cả năm, công ty đặt mục tiêu tăng trưởng trên 50% so với 2024 và duy trì tốc độ 10 đến 20% mỗi năm nhờ thị trường phục hồi, nhu cầu thịt bò cao cấp tăng cùng quy trình chăn nuôi khép kín.

Dù không phải mảng kinh doanh cốt lõi, nông nghiệp Hòa Phát đã mang lại kết quả ấn tượng sau gần một thập kỷ đầu tư.

Lĩnh vực này hiện đóng góp 5% doanh thu và 8% lợi nhuận toàn tập đoàn, với lợi nhuận năm 2024 cao gấp 4,6 lần năm 2023. Doanh thu đạt hơn 6.900 tỷ đồng, tăng 12%, trong khi lợi nhuận sau thuế đạt hơn 1.030 tỷ đồng, gấp 5 lần cùng kỳ.

Nửa đầu năm 2025, đà tăng trưởng tiếp tục với doanh thu gần 4.230 tỷ đồng, tăng 38% và lợi nhuận sau thuế 939 tỷ đồng, tăng 129%. Đây cũng là quý thứ bảy liên tiếp mảng nông nghiệp tăng trưởng lợi nhuận kể từ quý IV/2023.

So với các đối thủ đã niêm yết, HPA hiện có vốn điều lệ thấp nhất trong nhóm chăn nuôi và phân phối với những cái tên lớn như Dabaco (DBC), BAF, Hoàng Anh Gia Lai (HAG), Masan MeatLife (MML) và HAGL Agrico (HNG).

Tuy nhiên, dù quy mô vốn khiêm tốn, doanh thu HPA đạt được chỉ xếp sau Dabaco và Masan MeatLife. Về lợi nhuận, Hòa Phát đã vươn lên vị trí thứ hai toàn ngành, bỏ xa nhiều đối thủ và chỉ kém Dabaco 48 tỷ đồng trong nửa đầu năm 2025, cho thấy hiệu quả sử dụng vốn và sự tinh gọn trong bộ máy ngày càng được cải thiện.

Tại đại hội đồng cổ đông thường niên 2025, Chủ tịch Trần Đình Long khẳng định mảng nông nghiệp của tập đoàn đạt tỷ suất rất cao, là con số đáng mơ ước ngay cả với những doanh nghiệp lâu năm trong ngành.

Ông chia sẻ: “Làm nông nghiệp lúc đầu mới làm nghĩ có thể 'nhanh như thép', nhưng khi bắt tay vào làm mới thấy không vội được. Làm nông nghiệp có mấy yếu tố khó mà biết trước là môi trường, dịch bệnh. Không phải hăng hái hay cứ có tiền là làm được”.

Dù vậy, ông nhấn mạnh thành quả hiện tại là kết quả của một nền tảng đầu tư và hệ thống quản trị vững chắc, được hoàn thiện liên tục trong gần một thập kỷ nỗ lực.

Kỳ vọng vươn xa từ IPO

Thông tin IPO của Hòa Phát được công bố trong bối cảnh thị trường chứng khoán tăng mạnh, vượt 600 điểm chỉ trong vòng 5 tháng. Nhiều cổ phiếu ghi nhận mức tăng bứt phá, nổi bật là nhóm ngân hàng và bán lẻ như Techcombank (TCB), VPBank (VPB), Thế Giới Di Động (MWG) và Masan.

Bên cạnh đó, các ngân hàng cũng gây chú ý với kế hoạch IPO công ty chứng khoán thành viên. TCBS vừa bán thành công 10% vốn, thu về gần nửa tỷ USD, mở màn cho xu hướng IPO tại VPBankS và VPS. Ngoài ra, Thế Giới Di Động và Hoa Sen cũng đang chuẩn bị đưa một số công ty thành viên lên sàn.

Tuy nhiên, thương vụ IPO đầu tiên của năm 2025 lại không đến từ ngành ngân hàng hay bán lẻ mà từ Tập đoàn Hòa Phát. Đáng chú ý, lần gần nhất tập đoàn này tăng vốn thông qua phát hành cổ phiếu mới đã cách đây gần một thập kỷ, và HPG hiện vẫn là cổ phiếu niêm yết duy nhất trong hệ sinh thái.

Việc IPO và niêm yết HPA được kỳ vọng sẽ mở ra một giai đoạn mới cho tập đoàn, không chỉ giúp tăng cường nội lực mà còn có thể tái định giá toàn bộ hệ sinh thái của một trong những tập đoàn công nghiệp tư nhân hàng đầu Việt Nam.

Trong giai đoạn hoàng kim của ngành thép, Hòa Phát từng nằm trong top 4 doanh nghiệp vốn hóa lớn nhất thị trường với 235.000 tỷ đồng vào năm 2021, nhưng sau đó nhiều lần rời khỏi top 10. Hiện tại, vốn hóa của HPG đạt khoảng 230.000 tỷ đồng, thấp hơn mức đỉnh lịch sử 4 năm trước và đứng thứ 8 trên thị trường, chưa bằng một nửa so với Vietcombank hay Vingroup.