Ba trọng tâm điều hành của Chính phủ năm 2019

Khái quát một số khía cạnh lớn của tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững trong năm vừa qua, Thủ tướng cho biết, năm 2018, tốc độ tăng trưởng GDP đạt 7,08%, cao nhất trong 10 năm và đưa Việt Nam vào nhóm các nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới.

Cùng với công nghiệp, nông nghiệp là điểm sáng lớn của kinh tế Việt Nam trong năm 2018 với mức tăng trưởng 3,76% - cao nhất trong 7 năm. Nông nghiệp cũng chính là một trong những nền tảng ổn định vĩ mô quan trọng của Việt Nam với rất nhiều tiềm năng và lợi thế ở phía trước.

Chất lượng tăng trưởng có sự cải thiện rất rõ nét thể hiện qua tốc độ tăng năng suất lao động tăng dần và hệ số ICOR giảm dần so với các năm trước.

Đặc biệt, chưa có thời điểm nào trước đây, Việt Nam được chứng kiến sự lớn mạnh cùng với quyết tâm "vươn ra biển lớn" của khu vực kinh tế tư nhân như hai năm vừa qua. Riêng trong năm 2018, trên 130.000 doanh nghiệp mới thành lập và trên 34.000 doanh nghiệp đã hoạt động trở lại.

Tại phiên đối thoại chính sách cấp cao của Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2019, trước câu hỏi đâu là nguyên nhân quan trọng nhất để có kết quả tích cực trong năm 2018, Thủ tướng cho biết, có ba nguyên nhân chính. 

Thứ nhất là hệ thống chính trị, người dân, doanh nghiệp đã hưởng ứng tích cực chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước trong phát triển kinh tế, giữ ổn định vĩ mô.

Thứ hai là tạo môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp, từ đó, giải phóng sức sản xuất mạnh mẽ. Thứ ba là Chính phủ, các cơ quan liên quan đã tháo gỡ các nút thắt, giải phóng các nguồn lực để phục vụ phát triển đất nước tốt nhất.

Bên cạnh đó, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cũng chia sẻ một điều thú vị, cuốn hút ông ngay từ phút giây đầu tiên về diễn đàn này là cụm từ: Củng cố nền tảng cho tăng trưởng nhanh và bền vững.

Cụm từ “nhanh và bền vững” đã thực sự là những từ khóa quan trọng hàng đầu, là lựa chọn chiến lược và hành động xuyên suốt, nhất quán của Chính phủ Việt Nam ngay từ khi chính thức bắt đầu nhiệm kỳ vào giữa năm 2016, Thủ tướng cho hay.

Trong chiến lược tăng trưởng nhanh và bền vững, Thủ tướng nêu rõ, hơn lúc nào hết, cần thấu hiểu đà tăng trưởng kinh tế sẽ không thể duy trì lâu dài nếu thiếu tính bền vững. Phát triển bền vững không mâu thuẫn với tăng trưởng nhanh, ngược lại chính là nội hàm quan trọng, làm nên điều kiện cần và đủ của tăng trưởng nhanh trong dài hạn đặc biệt là trong bối cảnh của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.

Đó cũng là một trong những nguyên tắc cơ bản của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam, phát triển để không ai bị bỏ lại phía sau, dù là miền xuôi hay miền ngược, nông thôn, thành thị hay biên giới hải đảo. 

Việt Nam tăng trưởng nhanh để hội đủ các điều kiện về nguồn lực, thời gian và cả quyết tâm nhằm giải quyết rốt ráo những tồn tại, bất cập của nền kinh tế; và quan trọng hơn là bắt nhịp vào những chuyển động nhanh của cách mạng công nghiệp 4.0, của tiến trình toàn cầu hóa, tự do hóa thương mại và đầu tư mà Việt Nam nói riêng, ASEAN nói chung là một điểm sáng của thế giới.

Trong năm 2019, Thủ tướng sẽ trực tiếp chỉ đạo việc đánh giá lại toàn bộ các khía cạnh điều hành kinh tế - xã hội của Chính phủ từ Trung ương đến địa phương, tập trung vào ba khía cạnh lớn. 

Thứ nhất là các tư duy và tiến trình hoạch định phát triển kinh tế xã hội trong 10 năm trở lại đây, trong đó phải chỉ ra được những giá trị kế thừa và những bài học kinh nghiệm lớn, cần tiếp tục được nhận thức và chỉnh đốn nghiêm túc. 

Thứ hai, những khía cạnh quản trị của Chính phủ. Những mục tiêu như Chính phủ số, các giá trị kiến tạo phát triển, sự liêm chính khó đi vào thực tiễn nếu không cải cách những nguyên tắc và mô hình quản trị không còn phù hợp với thực tiễn.

Thứ ba, Chính phủ sẽ đánh giá lại toàn bộ thực trạng và tiềm năng đích thực của các ngành kinh tế có tính chủ lực nhằm kiến tạo sự sức bật mới cho sự phát triển. Trong đó Chính phủ xác định kinh tế số có vai trò động lực, là cỗ máy tiên phong cho mục tiêu phát triển nhanh và bền vững của Việt Nam.

Thủ tướng một lần nữa khẳng định, Việt Nam có thể tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững, không nhất thiết phải đánh đổi hay lựa chọn giữa chất lượng tăng trưởng và tốc độ tăng trưởng. 

Điều này đã không chỉ là khẩu hiệu mà thực sự trở thành quyết tâm hành động của Việt Nam “bởi tiềm năng của chúng tôi còn rất lớn và quan trọng hơn là gần 100 triệu người dân Việt Nam, bao gồm cả đồng bào trong nước cũng như ở nước ngoài luôn nuôi dưỡng khát vọng mãnh liệt trở thành một quốc gia độc lập, tự cường và thịnh vượng”.

Trước đề nghị chia sẻ về một số ưu tiên trong cải cách thể chế năm 2019, Thủ tướng khẳng định, quan điểm tiếp tục xây dựng thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, để dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Thể chế chính sách phục vụ sự phát triển bao trùm của kinh tế, đồng thời, tiếp tục xây dựng môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi hơn nữa, giải phóng sức sản xuất, tạo điều kiện phát triển cho doanh nghiệp.