Ngành sản xuất suy thoái trầm trọng vì đợt Covid-19 lần thứ tư

Chỉ số Nhà quản trị mua hàng (PMI) ngành sản xuất của Việt Nam đã giảm còn 40,2 điểm trong tháng 8, so với mức 45,1 điểm của tháng 7, cho thấy sức khỏe của lĩnh vực sản xuất suy giảm mạnh nhất kể từ tháng 4/2020.

Các điều kiện kinh doanh đến nay đã giảm ba tháng liên tiếp, theo công bố mới nhất từ IHS Market.

Việt Nam là một trong hai quốc gia ASEAN có tốc độ suy giảm mạnh nhất điều kiện kinh doanh trong tháng 8, đứng đầu là Myanmar. IHS cho biết tháng 8 là lần đầu tiên bảy thị trường ASEAN được khảo sát đều ghi nhận tình trạng suy yếu.

Những hạn chế do Covid-19 khiến một số nhà sản xuất phải đóng cửa tạm thời, trong khi những nhà sản xuất khác cho biết thiếu nhân viên và khả năng sản xuất bị hạn chế. Kết quả là sản lượng giảm đáng kể với tốc độ giảm nhanh thứ hai trong lịch sử chỉ số, chỉ kém mức được ghi nhận vào tháng 4 năm ngoái.

Một bức tranh tương tự được ghi nhận với số lượng đơn đặt hàng mới. khi chỉ số này giảm tháng thứ ba liên tiếp, với tốc độ giảm là nhanh nhất trong thời gian 16 tháng.

Đà giảm của số lượng đơn đặt hàng xuất khẩu mới cũng nhanh hơn khi những hạn chế do Covid-19 làm hoạt động xuất khẩu khó khăn.

Thị trường lao động của lĩnh vực sản xuất cũng chịu ảnh hưởng của các hạn chế giãn cách xã hội. Một số công ty cho biết họ đã hoạt động theo chính sách ‘3 tại chỗ’ để duy trì một số nhân viên tại nơi làm việc, nhưng không phải tất cả nhân viên đều có thể giam gia.

Về tổng thể, việc làm đã giảm tháng thứ ba liên tiếp, và tốc độ giảm là nhanh và mạnh nhất kể từ tháng 4/2020.

Chuỗi cung ứng tiếp tục bị gián đoạn nghiêm trọng khi thời gian giao hàng kéo dài ở mức kỷ lục tháng thứ hai liên tiếp. Những khó khăn của khâu vận tải được nhiều người nhắc đến, khi tình trạng tắc nghẽn tại các hải cảng do không thể hoạt động hết công suất. Tình trạng khan hiếm nguyên vật liệu là nhân tố thứ hai góp phần làm kéo dài thời gian giao hàng.

Khan hiếm nguyên vật liệu và những vấn đề của khâu vận tải làm chi phí đầu vào tiếp tục tăng mạnh, và tốc độ tăng giá vẫn thuộc mức nhanh nhất trong một thập kỷ.

Để bù đắp, giá cả đầu ra cũng tăng, mặc dù mức độ tăng là thấp hơn nhiều so với chi phí đầu vào khi một số công ty phải giảm giá để duy trì doanh số.

Tháng 8 cũng ghi nhận mức giảm gần kỷ lục của hoạt động mua hàng trong bối cảnh đóng cửa công ty tạm thời và yêu cầu sản lượng giảm.

Mặc dù giảm hoạt động mua hàng, tồn kho hàng hóa đầu vào đã tăng lần đầu tiên trong ba tháng. Tình trạng tăng chủ yếu phản ánh những khó khăn của các công ty trong việc duy trì sản lượng.

Đáng chú ý, tâm lý kinh doanh trong tháng 8 đạt mức thấp của 15 tháng khi tình trạng trầm trọng của đợt bùng phát Covid-19 hiện nay đã khiến một số công ty dự đoán thời gian hạn chế hoạt động vẫn kéo dài. Tuy nhiên, nhiều công ty khác lại tự tin sản xuất sẽ hồi phục.

Ông Andrew Harker, Giám đốc kinh tế tại IHS Markit, nhận định các nhà sản xuất Việt Nam hiện đang đối mặt với một nhiệm vụ gần như bất khả thi, khi mà các hạn chế được áp dụng để kìm hãm sự lây lan của Covid-19 làm cản trở khả năng sản xuất hàng hóa.

Trong khi một số phải đóng cửa hoàn toàn, một số khác hoạt động cầm chừng với số lượng nhân viên hạn chế. Những nhà sản xuất vẫn còn hoạt động đang phải đối diện với tình trạng chậm chễ trong khâu nhận hàng hóa đầu vào, khi tình trạng giảm công suất tại các cảng thường dẫn đến trì hoãn giao hàng.

Các công ty cũng thay đổi kỳ vọng của họ khi triển vọng cho thấy thời kỳ hạn chế rất có thể còn kéo dài, vị này cho hay.