MobiFone và Techcombank 'phá vỡ' thế độc quyền của Napas

Mới đây, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã cấp Giấy phép hoạt động cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán cho Công ty CP Thanh toán số MobiFone với tên giao dịch là MobiFone Digital Payment (MDP).

Theo giấy phép được cấp, MDP được triển khai các dịch vụ trung gian thanh toán theo quy định pháp luật. Phạm vi hoạt động bao gồm dịch vụ chuyển mạch điện tử, dịch vụ bù trừ điện tử, dịch vụ cổng thanh toán điện tử, dịch vụ hỗ trợ thu hộ và chi hộ, phù hợp với thẩm quyền quản lý của Ngân hàng Nhà nước.

Thương vụ chung tay của các “ông lớn”

Công ty CP Thanh toán số MobiFone được thành lập từ giữa năm 2025 với vốn điều lệ 300 tỷ đồng. Doanh nghiệp có ba cổ đông sáng lập là Tổng công ty viễn thông MobiFone góp vốn 51%. Công ty CP One Mount Group sở hữu 38%. Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) nắm giữ 11% vốn điều lệ.

Cổ đông lớn nhất là MobiFone được thành lập năm 1993 với tên gọi ban đầu là Công ty Thông tin di động (VMS). Đây là mạng viễn thông di động đầu tiên tại Việt Nam. Thị phần MobiFone hiện là 18,5%, đứng sau 22,8% của VinaPhone và 56,6% của Viettel Telecom, theo báo cáo của Bộ Khoa học và Công nghệ.

Đáng chú ý, thương vụ thành lập MDP diễn ra chỉ vài tháng sau khi Chính phủ phê duyệt chủ trương chuyển quyền đại diện chủ sở hữu vốn Nhà nước tại MobiFone về Bộ Công an vào ngày 27/2/2025.

Sau khi chuyển về Bộ Công an, MobiFone đã trình ban hành điều lệ tổ chức và hoạt động. Doanh nghiệp đồng thời hoàn thiện hồ sơ trình Thủ tướng phê duyệt trở thành doanh nghiệp trực tiếp phục vụ quốc phòng, an ninh.

Tính đến cuối năm 2023, tổng tài sản đạt 31.630 tỷ đồng, vốn chủ sở hữu khoảng 23.144 tỷ đồng. Năm 2024, doanh nghiệp ước lãi hơn 2.000 tỷ đồng và nộp ngân sách vượt 56,7% kế hoạch.

Hiện MobiFone có 21 đơn vị thành viên với khoảng 4.000 lao động. Công ty đặt mục tiêu thành doanh nghiệp công nghệ số hàng đầu, tập trung đầu tư công nghệ, mở rộng hệ sinh thái số, nâng cao vị thế trong khu vực.

Trong khi đó, Techcombank được biết đến là ngân hàng sở hữu một trong những hệ sinh thái tài chính số toàn diện nhất trên thị trường. Ngân hàng hiện dẫn đầu về vốn hóa trong nhóm các ngân hàng TMCP tư nhân niêm yết. Techcombank cũng nổi bật về tỷ lệ CASA, hiệu quả hoạt động và chất lượng tài sản.

Những năm qua, Techcombank dành nhiều nguồn lực đầu tư cho công nghệ và theo đuổi chiến lược tài chính số, ngân hàng số toàn diện.  

Ông Jens Lottner, Tổng giám đốc Techcombank, mới đây đã nhấn mạnh quyết tâm của ngân hàng trong việc song hành cùng Chính phủ thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Trong 5 năm tới, ngân hàng dự kiến chi hơn 1 tỷ USD cho công nghệ, marketing và nâng cao thu nhập cho nhân viên.

One Mount Group từng là công ty thành viên trong hệ sinh thái tài chính của Techcombank. Đến nay, doanh nghiệp có vốn điều lệ 6.875 tỷ đồng, tăng gấp đôi so với thời điểm thành lập. Chủ tịch HĐQT One Mount Group hiện là bà Nguyễn Thị Thanh Thủy, vợ ông Hồ Hùng Anh, Chủ tịch Techcombank.

Có thể thấy, MDP được thành lập với sự kết hợp giữa viễn thông, công nghệ và ngân hàng. Mô hình này thể hiện tham vọng xây dựng hạ tầng thanh toán quy mô lớn, đón đầu chu kỳ tăng trưởng mới của kinh tế số do nhóm các “ông lớn” dẫn dắt trong lĩnh vực tài chính số tại Việt Nam.

Với nền tảng đó, MDP sở hữu nhiều lợi thế cạnh tranh đáng kể. Doanh nghiệp được hậu thuẫn bởi hệ sinh thái mạnh, năng lực công nghệ cao, nguồn vốn dồi dào, hạ tầng viễn thông rộng khắp và tệp khách hàng lớn sẵn có từ MobiFone và Techcombank.

Ngoài các cổ đông sáng lập, trong đội ngũ lãnh đạo của MDP có ông Phan Thanh Sơn là đại diện pháp luật kiêm tổng giám đốc công ty. Trước đó, ông Sơn giữ chức phó tổng giám đốc Techcombank.

Đáng chú ý, chỉ một ngày trước khi MDP được thành lập, HĐQT Techcombank đã thông qua quyết định miễn nhiệm chức danh phó tổng giám đốc đối với ông Sơn để ông đảm nhận nhiệm vụ mới.

Ông Sơn tốt nghiệp thạc sỹ kinh tế tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân. Ông từng đảm nhiệm nhiều vị trí quản lý thị trường toàn cầu tại Ngân hàng Standard Chartered Việt Nam, Citibank Việt Nam và Citigroup Global Markets Ltd Hong Kong.

Trước khi gia nhập Techcombank vào tháng 1/2011, ông Sơn từng là phó tổng giám đốc Tienphongbank, tiền thân của Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank). Đến năm 2019, ông được bổ nhiệm giữ chức phó tổng giám đốc kiêm giám đốc khối ngân hàng giao dịch toàn cầu của Techcombank.

Trong một buổi chia sẻ hồi giữa năm, khi còn đảm nhiệm vai trò Phó Tổng giám đốc Techcombank, ông Phan Thanh Sơn cho biết những nỗ lực trong suốt thời gian là minh chứng cho sứ mệnh mà Techcombank đang theo đuổi – đó là khai phóng sức mạnh chuyển đổi số và kết nối Việt Nam.

Trong thời gian tới, Techcombank sẽ tiếp tục chuyển mình để trở thành ngân hàng ứng dụng và tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) hàng đầu Việt Nam với niềm tin rằng chuyển đổi số giúp ngân hàng hoạt động hiệu quả hơn.

Bối cảnh kinh tế số tăng tốc

Sau hơn một thập kỷ NAPAS gần như giữ vị thế độc quyền ở tầng lõi thanh toán ngân hàng, thị trường đã ghi nhận sự xuất hiện của "tân binh" cạnh tranh trực tiếp là MDP.

Việc được Ngân hàng Nhà nước cấp phép giúp MDP trở thành đơn vị thứ hai triển khai dịch vụ chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử tại Việt Nam, qua đó mở ra kỳ vọng về cạnh tranh lành mạnh và các giải pháp thanh toán hiệu quả hơn cho người dân và doanh nghiệp.

MDP định vị tầm nhìn trở thành doanh nghiệp kiến tạo hạ tầng chuyển mạch lõi và thanh toán số thế hệ thứ 4. Doanh nghiệp hướng tới mục tiêu phổ cập thanh toán số cho toàn dân, nâng cao năng lực số quốc gia và góp phần đưa Việt Nam trở thành quốc gia thanh toán số hàng đầu khu vực, kết nối toàn diện với kinh tế số toàn cầu.

Trong bối cảnh kinh tế số tăng tốc mạnh mẽ, thanh toán số đang trở thành nền tảng thiết yếu. Lĩnh vực này đóng vai trò kết nối người dân, doanh nghiệp và Chính phủ thông qua hạ tầng công nghệ hiện đại.

Tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam liên tục tăng trưởng ở mức 2 chữ số mỗi năm. Tỷ lệ người dân sử dụng smartphone đã vượt 70%. Thương mại điện tử, mua sắm trực tuyến và dịch vụ công trực tuyến ngày càng phổ biến.

Dù vậy, tỷ lệ thanh toán số tại Việt Nam vẫn còn thấp so với nhiều quốc gia phát triển trong khu vực. Thị trường cũng đối mặt với không ít thách thức, bao gồm nguy cơ gian lận trực tuyến, tấn công mạng và rò rỉ dữ liệu.

Chính những yếu tố này mở ra dư địa tăng trưởng lớn cho các doanh nghiệp sở hữu năng lực công nghệ mạnh, hệ sinh thái rộng và chiến lược số hóa bài bản. Đặc biệt là các doanh nghiệp có khả năng ứng dụng những công nghệ mới như AI, Big Data, sinh trắc học và blockchain nhằm gia tăng mức độ an toàn, bảo mật cho hệ thống thanh toán.