Nguy và cơ trong cuộc chơi công nghệ mới của ngành giải trí

Blockchain và tiềm năng cấu trúc hóa lại ngành công nghiệp giải trí

Trong quý II/2021, thị trường NFT (non-fungible token) đã chạm mốc kỷ lục khi doanh số các tài sản số tính từ đầu năm đến nay đạt giá trị 2,5 tỷ USD, theo dữ liệu được công bố trên nền tảng Open Sea. 

Đáng chú ý, trong sáu tháng đầu năm ngoái, doanh số của thị trường này mới chỉ ở mức khiêm tốn là 13,7 triệu USD. Khảo sát Người tiêu dùng toàn cầu của Statista năm 2020 cho thấy, thị trường Việt Nam đang là quốc gia đứng thứ hai thế giới về mức độ phổ biến tiền mã hoá.

NFT chỉ mới được ứng dụng vào ngành điện ảnh trong thời gian gần đây nhưng đang có tốc độ phát triển ổn định hàng ngày. NFT là một dạng tài sản số của những sản phẩm khác nhau và mang tính duy nhất, có thể phân biệt rõ ràng với nhau.

Theo đạo diễn Charlie Nguyễn, nhà sáng lập dự án phi tập trung hoá ngành làm phim FAM Central, NFT không bị giới hạn bởi những khái niệm vật lý hay phi vật lý và có thể chia ra làm nhiều thành phần. NFT có thể là sản phẩm trí tuệ, tài sản kỹ thuật số, nội dung, những vật phẩm liên quan tới điện ảnh, ngành giải trí hay kiến thức nghệ thuật. Vì vậy, không có giới hạn cho việc NFT hóa các sản phẩm ở tất cả lĩnh vực.

Trong chương trình "Nguy cơ" do S-World Multimedia sản xuất , vị đạo diễn này cho biết, quá trình việc cộng đồng hóa việc sản xuất một dự án điện ảnh và áp dụng công nghệ blockchain sẽ có sự tương tác của cả hai phía: bên sản xuất sản phẩm (ekip làm phim) và bên tiêu thụ sản phẩm (khán giả).

Trong khi đó, mô hình truyền thống là một bên làm, một bên thưởng thức. Nếu bên làm không ăn khớp với bên thưởng thức thì coi như tác phẩm thất bại. Ông Charlie Nguyễn nhận định, chưa có mô hình có sự tương tác, kết nối để tạo ra những tác phẩm thật sự mang tính cộng đồng.

Để thay đổi điều này, Charlie Nguyễn cho rằng, công nghệ blockchain sẽ có thể cộng đồng hóa quy trình sản xuất phim, nhà làm phim sẽ nhận được những phản hồi và đóng góp tích cực từ khán giả để hoàn thiện dự án của mình trước khi sản xuất, một điều rất quan trọng để nâng cao chất lượng, đồng thời xây dựng một cộng đồng người hâm mộ đứng sau để hỗ trợ cho cả về mặt chất lượng, PR và marketing.

Qua đó, quy trình này sẽ giảm rủi ro cho dự án, đảm bảo nhà sản xuất không “ném tiền qua cửa sổ”, điều thường xuyên xảy ra trong giới làm phim. Blockchain có thể hình dung như Internet nhưng công khai, minh bạch và có tính không thể thay đổi.

Ngoài ra, blockchain còn là giải pháp cho những nhà làm phim độc lập, những nhà làm phim trẻ có tài năng, sáng tạo nhưng không có đủ nguồn lực tài chính để triển khai dự án và chưa có đủ sự nổi tiếng, dấu ấn trên thị trường để kêu gọi nhà đầu tư.

Với hình thức blockchain, nhóm này sẽ có một không gian để khởi động dự án qua hình thức NFT - cộng đồng hóa những dự án của họ và nắm giữ những cơ hội hoàn toàn mới mẻ và rộng mở so với trước đây.

Không chỉ riêng điện ảnh, trò chơi điện tử (game) cũng là một mảnh đất màu mỡ để blockchain phát triển.

Axie Infinity là một ví dụ của game blockchain. Nhà sáng lập SKY MAVIS Nguyễn Thành Trung, cha đẻ của game này cho biết, trong mô hình blockchain, cộng đồng người chơi có thể mua bán, trao đổi qua lại và hình thành thị trường, thay vì chỉ có nhà sản xuất bán vật phẩm cho người chơi theo cách một chiều như trước đây.

Trong quá trình người chơi trao đổi, mua bán với nhau thì đơn vị vận hành game cũng có thể lấy được phần trăm hoa hồng từ việc trao đổi, mua bán đó. Đó là sự chuyển dịch về mô hình kinh doanh giữa những game truyền thống và game blockchain.

Theo số liệu mới nhất từ công ty phân tích tiền điện tử CryptoSlam, doanh thu của các token giao dịch trong game Axie Infinity hiện đạt giá trị 1,055 tỷ USD. Kể từ khi game ra mắt vào 2017, đã có 2,4 triệu giao dịch được thực hiện, 324.850 người mua, 936.065 sở hữu token và hơn 1 triệu người dùng hoạt động hàng ngày.

Tuy nhiên, số lượng người chơi Axie Infinity tại Việt Nam chỉ chiếm 3-4% tổng số người chơi toàn thế giới. Nguyên nhân là từ ban đầu đội ngũ sản xuất của Axie Infinity bắt đầu ở thị trường quốc tế và không đẩy mạnh ở thị trường Việt Nam. 

Anh Trung giải thích, người Việt Nam có xu hướng thích đầu tư sinh lời nhanh và thiếu kiên nhẫn. Một thị trường không đầu tư thời gian và công sức một cách kiên nhẫn rất khó để đồng hành cùng Axie Infinity trong một thời gian dài.

Nguy và cơ 

Bất cứ sự đầu tư nào cũng đều có rủi ro. Theo đạo diễn Charlie Nguyễn, khi một nhà đầu tư không có đủ kiến thức để đánh giá một dự án điện ảnh (ekip, kịch bản, đạo diễn, nội dung…), bản thân đầu tư đã là một rủi ro.

Để có thể đầu tư thông minh và tránh nhiều rủi ro trong tương lai, nhà sản xuất phim này cho rằng, nhà đầu tư nên tìm hiểu và trang bị kiến thức nền tảng cho dự án mà họ chuẩn bị đầu tư.

FAM Central, nền tảng kết hợp giữa NFT và DEFI dành cho lĩnh vực điện ảnh và ngành giải trí được xây dựng trên nền tảng Binance Smart Chain, dựa trên ý tưởng xây dựng các Metaverse, đóng vai trò như một “bộ lọc”, có thể định hướng nhà đầu tư tránh những dự án nghệ thuật không khả quan để tránh thất thoát, để khán giả không thất vọng về đội ngũ sản xuất, và để nâng cao chất lượng của từng sản phẩm, từng dự án nghệ thuật.

Anh Trung cho biết, yếu tố cốt lõi của dự án game Axie Infinity là sự thú vị, vui vẻ, hấp dẫn trong trải nghiệm mà nó mang lại cho người chơi. Những yếu tố như mua bán, trao đổi vật phẩm là việc đến sau. Tuy nhiên, đối với những người chơi muốn biến trải nghiệm chơi game thành không gian đầu tư thì cần phải suy xét kỹ càng về những rủi ro.

Liên quan đến khung pháp lý của công nghệ blockchain, NFT, tiền mã hóa, tài sản số, anh Trung cho biết, hiện tại chưa có khung pháp lý rõ ràng cho việc đầu tư vào tài sản kỹ thuật số. Nếu nhà nước Việt Nam xây dựng những quy định và luật lệ trong đầu tư và giao dịch tiền tiền điện tử thì các nhà đầu tư sẽ có một tấm khiên để bảo vệ bản thân trong không gian tiền điện tử.

Bên cạnh đó, anh Trung không nghĩ đây là thời đại của “bong bóng NFT”. Một công nghệ hay một khái niệm mới xuất hiện trên thị trường sẽ luôn tạo ra được sự chú ý và độ nóng nhất định trong cộng đồng. Khi có sự chuyển dịch, công nghệ đó đã tạo được dấu ấn nhất định trên thị trường và là nền tảng để phát triển những công nghệ khác.