Xây dựng văn hóa doanh nghiệp: Từ sếp hay từ nhân viên?

Đỗ Xuân Tùng* Thứ năm, 26/04/2018 - 08:10

Văn hoá doanh nghiệp là có thật và có tác dụng, chứ không phải để “trang trí đường riềm” như cách hiểu mà nhiều doanh nghiệp Việt Nam đang mắc phải.

Ông Đỗ Xuân Tùng, Giám đốc Công ty Tư vấn và đào tạo Nhân Việt

Kể từ lúc mới lập doanh nghiệp, còn chưa có hoạt động gì cụ thể ra tiền, còn lỗ triền miên, thì việc từ hai người trở lên tương tác nhau, đã có văn hoá hình thành giữa hai người đó.

Đó là loại văn hoá ngầm mặc định giữa hai người, là do hai người cùng hiểu nhưng không nhất thiết phải nói ra. Sau đó doanh nghiệp lớn dần lên và nó trở thành tổng hoà của nhiều sự tương tác giữa các phòng ban, bộ phận, cấp bậc trong từng phòng ban và các bộ phận liên thuộc. Vậy là mọi thứ trở nên phức tạp!

Vì lúc này văn hoá không chỉ còn để những người bên trong tự biết với nhau và ngầm định. Nó cần được vạch rõ ra, để bất kỳ ai vào công ty cũng biết để làm theo và không lỡ bước hay sai nhịp với các phòng ban khác và trong chính pohngf ban mình đnag làm việc.

Đó là còn chưa kể, với quy mô doanh nghiệp tăng trưởng, thì ngoài việc làm hình ảnh cho đẹp với công chúng, doanh nghiệp còn phải cạnh tranh không chỉ trên thị trường thương mại mà còn cả thị trường tuyển dụng đầu vào, làm truyền thông nội bộ để gia tăng tình cảm của nhân viên với công ty giúp họ phấn đấu mạnh hơn.

Văn hoá lúc này không còn đơn giản là một thứ có sẵn mà là một vũ khí cần được lau chùi và làm mạnh hơn nâng cấp tốt hơn cho các cuộc chiến khốc liệt tiếp theo hiển nhiên sẽ xảy ra!

Trên hết, luôn tồn tại một thứ trong chính nội bộ doanh ngiệp mà những người làm quản trị cần biết, đó là do đặc thù cá biệt của sản phẩm, thị trường và trình độ nhân viên mà luôn có một công thức, mẫu số chung để thành công trong công ty.

Tức là những bạn mới vào công ty chỉ cần học cái đó, làm theo đúng như vậy, toàn tâm toàn ý với nó, vun đắp cho nó nảy nở phát triển tốt hơn thì hầu như chắc chắn sẽ thành công trong môi trường đó. Vấn đề là ai thống kê và làm rõ nó ra để người khác làm theo?

Ở những công ty nhỏ, dạng SME hoặc thậm chí doanh nghiệp kiểu hộ gia đình, ảnh hưởng lớn nhất trong tổ chức hiển nhiên đến từ người lãnh đạo. Họ thường là người làm đầu tiên cho doanh nghiệp, kinh nghiệm của họ là kiểu mẫu và rõ ràng nhất. Họ làm bằng cả con tim khối óc của mình, nên họ thành công và xuất sắc hơn.

Với mô hình quy mô nhỏ của doanh nghiệp dạng đó, chính ông chủ, sếp là người khơi nguồn cho văn hoá của công ty. Vậy là việc đầu tiên cần làm là nghiên cứu ông ấy để tạo ra mẫu số chung.

Tuy vậy, ông chủ chỉ có già đi, và cùng lúc doanh nghiệp mở rộng quy mô tổ chức và doanh nghiệp. Những “tinh binh, mãnh tướng” vào sau có thừa nhiệt huyết nhưng lại thiếu chỗ để thể hiện.

Ông chủ biết vậy và dù ông có muốn hay không thì cũng phải chấp nhận là văn hoá của ông 100% lúc trước chỉ ở khu vực một tỉnh là địa bàn kinh doanh của công ty giờ đã nở ra thành 3 phong cách lớn khác nhau ở 3 miền của đất nước. 

Chưa kể tại một số khu vực của từng miền lại có các tỉnh và tại những tỉnh lớn thì quy mô doanh số, sự phát triển vượt bậc của công ty cho phép người quản lý, lãnh đạo của vùng đó tạo ra ảnh hưởng rất lớn, thậm chí tác động cả tới cốt lõi vận hành của doanh nghiệp.

Theo lẽ thường như thế, công ty phát triển thì văn hoá sẽ có một luồng ngược lại, là từ dưới lên. Khi nhân viên biết rằng họ có thể kết nối thành một khối và đòi hỏi chủ doanh nghiệp phải trả lời những yêu cầu thiết thực của họ trong việc tạo ra môi trường làm việc tốt hơn. Giống như chuyện thành lập công đoàn tại các doanh nghiệp của Mỹ ở những ngày sơ khai đầu tiên!

Như vậy là văn hoá doanh nghiệp là có thật và có tác dụng chứ không phải để “trang trí đường riềm” như cách hiểu mà tôi thấy khá nhiều doanh nghiệp Việt Nam đang mắc phải!

Mỗi giai đoạn phát triển của doanh nghiệp lại đòi hỏi một cách chỉnh sửa văn hoá cốt lõi thoe một cách hoàn toàn khác. Điều duy nhất phải lưu ý trong lúc chỉnh sửa văn hoá là dù cho tới từ Sếp hay nhân viên, nó phải làm tổ chức lớn lên và có lãi chứ không phải là mặc thêm áo quần để cử động ngày càng khó khăn hơn!

(*) Bài viết thể hiện quan điểm của tác giả: Đỗ Xuân Tùng, Giám đốc Công ty Tư vấn và đào tạo Nhân Việt

Sếp giỏi sẽ không đưa tư thù vào việc chung dù có ghét nhân viên tới đâu

Sếp giỏi sẽ không đưa tư thù vào việc chung dù có ghét nhân viên tới đâu

Diễn đàn quản trị -  7 năm
Dung hòa những tính cách trái với mình là điều mà rất nhiều lãnh đạo, cũng như HĐQT các công ty tại Việt Nam dù biết, nhưng vẫn chưa làm được.
Sếp giỏi sẽ không đưa tư thù vào việc chung dù có ghét nhân viên tới đâu

Sếp giỏi sẽ không đưa tư thù vào việc chung dù có ghét nhân viên tới đâu

Diễn đàn quản trị -  7 năm
Dung hòa những tính cách trái với mình là điều mà rất nhiều lãnh đạo, cũng như HĐQT các công ty tại Việt Nam dù biết, nhưng vẫn chưa làm được.
Sếp giỏi sẽ không đưa tư thù vào việc chung dù có ghét nhân viên tới đâu

Sếp giỏi sẽ không đưa tư thù vào việc chung dù có ghét nhân viên tới đâu

Diễn đàn quản trị -  7 năm

Dung hòa những tính cách trái với mình là điều mà rất nhiều lãnh đạo, cũng như HĐQT các công ty tại Việt Nam dù biết, nhưng vẫn chưa làm được.

Nhân viên nghỉ việc không phải vì rời bỏ công ty mà họ muốn bỏ sếp của mình

Nhân viên nghỉ việc không phải vì rời bỏ công ty mà họ muốn bỏ sếp của mình

Diễn đàn quản trị -  7 năm

Đại diện Tổ chức lao động quốc tế cho rằng cần thay đổi tư duy của người lãnh đạo theo hướng coi nhân viên là trung tâm tạo ra giá trị gia tăng cho doanh nghiệp thì mới có thể giữ được nguồn lao động chất lượng cao.

Hơn 3/4 số nhân viên xin nghỉ không phải vì chán việc, họ chán sếp của mình!

Hơn 3/4 số nhân viên xin nghỉ không phải vì chán việc, họ chán sếp của mình!

Diễn đàn quản trị -  7 năm

Một cuộc thăm dò của Gallup với hơn 1 triệu nhân viên ở Mỹ cho thấy rằng, hơn 75% người lao động đã tự nguyện từ bỏ công việc mà họ đang làm chỉ vì họ không hài lòng về người quản lý của mình, mặc dù công việc họ rất tốt.

Sếp công ty ở Việt Nam thu nhập vượt trội so với nhiều nước Châu Á

Sếp công ty ở Việt Nam thu nhập vượt trội so với nhiều nước Châu Á

Doanh nghiệp -  8 năm

Những nhà lãnh đạo doanh nghiệp ở các nền kinh tế như Việt Nam, Trung Quốc được trả lương cao hơn các nước phát triển như Đức hay Nhật Bản. Đây là một xu hướng ở các nền kinh tế mới nổi tại Châu Á.

Doanh nghiệp Việt vươn tầm nhờ đổi mới tư duy quản trị

Doanh nghiệp Việt vươn tầm nhờ đổi mới tư duy quản trị

Diễn đàn quản trị -  4 ngày

Khi thế giới bước vào chu kỳ biến động mới, Việt Nam đang đứng trước cơ hội vàng để khẳng định vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu. Với vai trò và kỳ vọng mới, nhiều doanh nghiệp tư nhân đã bắt đầu tạo dấu ấn về năng lực quản trị và tầm nhìn toàn cầu, tạo niềm tin rằng, khi tư duy được đổi mới, doanh nghiệp Việt hoàn toàn có thể đi xa hơn, mạnh hơn và vững vàng ra thế giới.

G-Group: Tài sản số sẽ thay đổi phương thức và văn hóa làm việc

G-Group: Tài sản số sẽ thay đổi phương thức và văn hóa làm việc

Diễn đàn quản trị -  5 ngày

Việc chuyển dịch sang tài sản số theo lãnh đạo G-Group không chỉ là bước tiến về công nghệ, mà còn là sự thay đổi cả về vận hành và văn hóa doanh nghiệp.

Công nghệ và dữ liệu đã đủ, vì sao trải nghiệm khách hàng vẫn đứt gãy?

Công nghệ và dữ liệu đã đủ, vì sao trải nghiệm khách hàng vẫn đứt gãy?

Diễn đàn quản trị -  6 ngày

Công nghệ và dữ liệu giúp doanh nghiệp hiểu khách hàng hơn, nhưng khoảng trống quản trị lại khiến trải nghiệm khách hàng bị đứt gãy ở những thời điểm quan trọng nhất.

5 đòn bẩy chiến lược của doanh nghiệp gia đình

5 đòn bẩy chiến lược của doanh nghiệp gia đình

Diễn đàn quản trị -  1 tuần

Sự phát triển lâu dài của doanh nghiệp gia đình phụ thuộc vào khả năng kết hợp mục tiêu, nguồn vốn dài hạn và danh tiếng với sự linh hoạt và quản trị chuyên nghiệp.

Affina và cách tiếp cận mới với bảo hiểm trong xã hội già hóa nhanh

Affina và cách tiếp cận mới với bảo hiểm trong xã hội già hóa nhanh

Diễn đàn quản trị -  1 tuần

Khi Việt Nam bước vào giai đoạn già hóa nhanh, bảo hiểm không thể chỉ là công cụ chi trả rủi ro. Affina mở ra một cách tiếp cận mới cho an sinh bền vững.

Tổng Bí thư Tô Lâm: Thi đua yêu nước để góp phần đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững

Tổng Bí thư Tô Lâm: Thi đua yêu nước để góp phần đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững

Leader talk -  1 ngày

Với sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, truyền thống thi đua yêu nước và bản lĩnh, khát vọng vươn lên của con người Việt Nam, Tổng Bí thư Tô Lâm tin tưởng, phong trào thi đua yêu nước sẽ mở ra một giai đoạn phát triển mới, mạnh mẽ hơn, góp phần đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững.

Tỷ phú Nguyễn Thị Phương Thảo nhận danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới

Tỷ phú Nguyễn Thị Phương Thảo nhận danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới

Hồ sơ quản trị -  1 ngày

TS. Nguyễn Thị Phương Thảo, Chủ tịch Vietjet được trao danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI.

Tập đoàn TH: 'Phẩm chất anh hùng' từ khát vọng phụng sự

Tập đoàn TH: 'Phẩm chất anh hùng' từ khát vọng phụng sự

Leader talk -  1 ngày

Đón nhận danh hiệu Anh hùng lao động, Tập đoàn TH không chỉ khẳng định vị thế của một doanh nghiệp hàng đầu mà còn minh chứng cho một "phẩm hạnh anh hùng" trong kinh doanh và phụng sự đất nước.

Chân dung Anh hùng Lao động, bác sĩ Tạ Văn Trầm

Chân dung Anh hùng Lao động, bác sĩ Tạ Văn Trầm

Hồ sơ quản trị -  1 ngày

Giám đốc bệnh viện đa khoa Tiền Giang Tạ Văn Trầm là người có nhiều đóng góp lớn trong nghiên cứu giải pháp điều trị hiệu quả bệnh sốt xuất huyết Dengue ở trẻ em.

Hà Nội cắt giảm mạnh thủ tục hành chính

Hà Nội cắt giảm mạnh thủ tục hành chính

Tiêu điểm -  1 ngày

UBND thành phố Hà Nội đã hoàn thành tái cấu trúc 293 thủ tục hành chính có tần suất phát sinh hồ sơ lớn, sẽ được áp dụng đồng bộ từ 1/1/2026.

10 doanh nghiệp, doanh nhân được nhận danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới

10 doanh nghiệp, doanh nhân được nhận danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới

Tiêu điểm -  1 ngày

Năm doanh nghiệp và năm doanh nhân được Đảng, Nhà nước trao tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI.

Vinpearl bổ nhiệm tân tổng giám đốc

Vinpearl bổ nhiệm tân tổng giám đốc

Hồ sơ quản trị -  1 ngày

Tổng giám đốc Vinpearl Ngô Thị Hương đã gia nhập hệ sinh thái Vingroup từ năm 2017 và đã kinh qua nhiều vị trí quan trọng.