Đề xuất phụ thu nhiên liệu, giá vé máy bay sẽ tăng mạnh

Tăng phụ thu nhiên liệu, cấp bách hỗ trợ hãng hàng không

Cục Hàng không Việt Nam vừa có đề xuất cơ chế phụ thu nhiên liệu hàng không đối với dịch vụ vận chuyển hành khách hàng không nội địa hạng phổ thông cơ bản, áp dụng trong thời gian 3 tháng, bắt đầu từ ngày 1/4/2026.

Theo đó, cơ chế phụ thu nhiên liệu hàng không sẽ được điều chỉnh linh hoạt theo giá nhiên liệu Jet A-1. Cục Hàng không Việt Nam sẽ công bố mức giá Jet A-1 dựa trên báo cáo của các công ty cung ứng nhiên liệu trong nước tham chiếu giá MOPS Jet A-1 giao dịch tại sàn Singapore trung bình 1 tháng trước đó.

Ngoài ra, mức phụ thu được tính trên chi phí nhiên liệu thực tế cho mỗi khách tương ứng với các mức giá dầu khác nhau trên các nhóm đường bay nội địa theo cự ly vận chuyển. Mức phụ thu phát sinh thêm cho mỗi khách sẽ được tính dựa trên sự chênh lệch giữa mức giá nhiên liệu Jet A-1 cơ sở là 90 USD/thùng và các mức giá nhiên liệu Jet A-1 dự kiến từ 100USD/thùng tới 200USD/thùng.

Đơn cử như với đường bay 500 - 850km, tương đương chặng Hà Nội - Đà Nẵng, phụ thu dự kiến 297 nghìn đồng/vé máy bay khi giá Jet A1 ở mức 220USD/thùng, nâng giá vé tối đa từ 2,89 triệu đồng lên 3,16 triệu đồng. Nếu giá nhiên liệu từ 250USD/thùng trở lên, phụ thu tăng lên 365 nghìn đồng, giá vé máy bay tối đa khoảng 3,255 triệu đồng.

Với chặng 1.000 - 1.280km như Hà Nội - TP.HCM, phụ thu là 450 nghìn đồng/vé ở mức giá 220USD/thùng và 553 nghìn đồng nếu trên 250USD/thùng. Giá vé trần 3,4 triệu đồng có thể tăng lên gần 4 triệu đồng.

Chặng trên 1.280km như Hà Nội - Phú Quốc có mức phụ thu 553 - 680 nghìn đồng/vé. Giá vé máy bay tối đa từ 4 triệu đồng có thể tăng lên 4,55 - 4,68 triệu đồng.

Bên cạnh đó, Cục Hàng không cũng có đề xuất giảm giá dịch vụ cất cánh, hạ cánh tàu bay và giá dịch vụ điều hành bay đi, đến. Cục Hàng không cho biết đang tích cực phối hợp với các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ gồm Tổng công ty Cảng hàng không (ACV), Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM), Công ty Cảng Hàng không quốc tế Phú Quốc để xây dựng các chính sách hỗ trợ giảm giá phù hợp, bảo đảm cân đối hài hòa hoạt động kinh doanh của các hãng hàng không cũng như các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ.

Cùng với đó, Cục Hàng không cũng kiến nghị xem xét gia hạn thời gian áp dụng thuế nhập khẩu 0%, giảm thuế bảo vệ môi trường từ 1.500 đồng/lít xuống còn 1.000 đồng/lít với nhiên liệu Jet A-1; giảm thuế giá trị gia tăng (VAT) đối với nhiên liệu bay Jet A-1 để giúp các doanh nghiệp giảm bớt áp lực dòng tiền khi phải ứng nộp thuế VAT trước rồi mới thực hiện hồ sơ hoàn thuế theo kỳ.

Theo Cục Hàng không Việt Nam, với diễn biến căng thẳng và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt từ tình hình chiến sự tại khu vực Trung Đông, giá MOPS Jet A-1 bình quân tháng 3 có thể xoay quanh 190 - 200USD/thùng (ngày 24/3/2026, giá Jet A-1 đã lên tới 234,34 USD/thùng), đặc biệt mức phụ thu vật lý (premium) tăng mạnh lên trên 30USD/thùng (đạt đỉnh 39,6USD/thùng ngày vào 24/3).

Cùng với đó, chi phí lọc dầu, bảo hiểm rủi ro chiến tranh và sự khan hiếm cục bộ khi các nhà máy lọc dầu khu vực cắt giảm công suất đã khiến tổng chi phí cho nhiên liệu hàng không tăng mạnh và dự báo sẽ tiếp tục giữ ở mức cao.

Về phía nguồn cung nhiên liệu hàng không, việc các doanh nghiệp cung cấp phụ thuộc lớn vào nguồn cung từ nước ngoài là trở ngại cũng như rủi ro lớn khi chuỗi cung ứng bị ảnh hưởng.

Đáng chú ý, các doanh nghiệp cung cấp nhiên liệu hàng không cam kết đáp ứng được cho hoạt động khai thác đến trung tuần tháng 4/2026. Sau thời điểm này, lượng nhiên liệu Jet A-1 chưa thể bảo đảm và nhiều khả năng sẽ phải nhập/mua với giá spot (giao dịch tại thời điểm/ giao ngay) rất cao.

Với khả năng duy trì cung ứng nhiên liệu như nêu trên, Cục Hàng không Việt Nam đánh giá việc điều hành khai thác vận tải hàng không từ nay đến giữa tháng 4/2026 được duy trì cơ bản vẫn đáp ứng các quy định về hàng không và phù hợp với điều kiện thực tế đội tàu bay, hạ tầng.

Các hãng hàng không Việt Nam vẫn đang duy trì hoạt động khai thác với mạng đường bay và tần suất theo lịch bay mùa Đông 2025/2026, chưa có sự điều chỉnh giảm.

Tuy nhiên, từ tháng 4/2026, để chủ động ứng phó việc giá nhiên liệu Jet-A1 tăng, các hãng hàng không Việt Nam phải thực hiện điều chỉnh mạng đường bay và tải cung ứng phù hợp để bảo đảm duy trì hoạt động cũng như cân đối hiệu quả kinh doanh.

Trên các đường bay quốc tế, các hãng đã có kế hoạch hoặc chính thức triển khai việc phụ thu nhiên liệu trên các đường bay và cung cấp thông tin đến khách hàng.

Theo thông tin khảo sát của Cục Hàng không Việt Nam với gần 40 hãng hàng không quốc tế và khu vực, có hơn 60% các hãng đã, đang hoặc dự kiến áp dụng tăng phụ thu nhiên liệu hoặc điều chỉnh nâng giá vé kể từ trung tuần tháng 3/2026 nhằm bù đắp chi phí khai thác và duy trì hoạt động trong bối cảnh xung đột tiếp diễn và giá nhiên liệu tăng cao.

Cục Hàng không Việt Nam ước tính, với tỷ trọng chi phí nhiên liệu khoảng 35-40% tổng chi phí của hãng hàng không, trường hợp mức giá Jet A-1 dao động khoảng 200USD/thùng, tăng cao gấp đôi so với trước xung đột quân sự tác động làm tăng khoảng 40% chi phí của hãng hàng không.

"Trong bối cảnh căng thẳng quân sự tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, giá nhiên liệu bay Jet A-1 vẫn duy trì ở mức cao và có những diễn biến khó lường, các hãng hàng không đều có kế hoạch điều chỉnh tăng giá vé trong giai đoạn tháng 4/2026", Cục Hàng không Việt Nam cho hay.

Các hãng hàng không nỗ lực duy trì bay trục chính, cắt giảm nhiều đường bay ngách

Ứng phó với giá nhiên liệu tăng cao, các hãng hàng không đang nỗ lực cân đối nguồn lực và đặt mục tiêu bảo đảm hoạt động khai thác trên các đường bay nội địa trục chính (Hà Nội - Đà Nẵng - TP. HCM), duy trì trên các đường bay để phục vụ nhiệm vụ chính trị, kinh tế, xã hội.

Với đường bay quốc tế, các hãng cũng cố gắng để giữ tối đa lịch sử khai thác và duy trì hiện diện trên các thị trường trọng điểm.

Đơn cử như Vietnam Airlines vừa thông báo dừng khai thác 7 đường bay nội địa Cát Bi - Buôn Ma Thuột, Cát Bi - Cam Ranh, Cát Bi - Phú Quốc, Cát Bi - Cần Thơ, T. PHCM - Vân Đồn, TPHCM - Rạch Giá, TP. HCM - Điện Biên từ 1/4.

Dự kiến với mức giá nhiên liệu dao động từ 160-200 USD/thùng, hãng dự kiến cắt giảm khoảng hơn 700-1.700 cặp chuyến bay/tháng tùy kịch bản trong quý II/2026. Trong đó, chuyến bay quốc tế sẽ cắt giảm xen kẽ.

Trong nội địa, hãng dừng khai thác các đường bay không có hiệu quả dài hạn; duy trì tần suất hiện diện tối thiểu với các đường bay không bù đắp được chi phí khai thác và cắt hủy các ngày khai thác thấp điểm, khung giờ xấu.

Tương tự, Vietjet cũng đã có kế hoạch cắt giảm 18% tổng sản lượng khai thác trên toàn mạng bay so với kế hoạch (nội địa giảm 22% và quốc tế giảm 11%) trong tháng 4/2026. Trước tình hình giá nhiên liệu chưa có dấu hiệu giảm và được dự báo có xu hướng duy trì giá cao kéo dài, Vietjet có thể sẽ phải tiếp tục điều chỉnh sản lượng khai thác cho phù hợp trong các tháng tiếp theo.

Bên cạnh đó, Sun PhuQuoc Airways cũng đang tiếp tục duy trì quy mô khai thác hiện tại với 60 chuyến/ngày và đã chủ động phối hợp với đơn vị cung cấp nhiên liệu để bảo đảm nguồn cung đến hết tháng 4/2026.

Dự kiến với tình hình hiện tại, khả năng các hãng cũng sẽ phải điều chỉnh kế hoạch để bảo đảm tối ưu hoạt động khai thác cũng như hiệu quả kinh doanh.

Bamboo Airways dự kiến sẽ chỉ có thể khai thác với tần suất 15-17 chuyến/ngày (giảm hơn 50% so với hiện tại 35-36 chuyến/ngày) từ tháng 4/2026; tập trung khai thác đi/đến Quy Nhơn (UIH) và trên đường bay trục chính.

Vietravel Airlines với quy mô đội tàu bay nhỏ, dự kiến vẫn duy trì khai thác trên các đường bay hiện hữu trong tháng 4/2026 với 2 tàu bay cùng tần suất 12-14 chuyến/ngày. Từ cuối tháng 4/2026, với tình hình bình ổn hơn và dự kiến có thêm 2 tàu bay nữa để phục vụ cao điểm 30/4-01/5 và hè 2026, hãng sẽ khai thác 28-30 chuyến/ngày.

Pacific Airlines có kế hoạch cắt giảm tần suất vào các giai đoạn/ngày khai thác thấp điểm và khung giờ xấu, dự kiến giảm 8-30% tải cung ứng trong quý II/2026, bắt đầu từ tháng 4/2026 và sẽ điều chỉnh tiếp trên cơ sở tình hình thị trường và biến động giá nhiên liệu.

Cần cân nhắc kỹ lưỡng việc tăng giá vé máy bay

Trước đề xuất tăng phụ thu phí nhiên liệu của Cục Hàng không, mới đây, Bộ Xây dựng đã yêu cầu Cục Hàng không Việt Nam so sánh ưu, nhược điểm của việc điều chỉnh mức tối đa (mức trần) giá dịch vụ vận chuyển hàng không nội địa hạng phổ thông cơ bản và phương án triển khai phụ thu nhiên liệu.

Bộ Xây dựng yêu cầu Cục Hàng không Việt Nam khẩn trương làm việc với các doanh nghiệp cảng hàng không, các hãng bay và doanh nghiệp bảo đảm hoạt động bay để nghiên cứu, xây dựng chính sách giảm giá dịch vụ phù hợp.

Cụ thể, về đề xuất áp dụng cơ chế phụ thu nhiên liệu hàng không nội địa (nằm ngoài mức tối đa giá dịch vụ vận chuyển hành khách hàng không nội địa hạng phổ thông cơ bản), Bộ Xây dựng đề nghị Cục Hàng không Việt Nam bổ sung, làm rõ một số vấn đề về cơ sở pháp lý, thẩm quyền, phương pháp tính ra mức phụ thu nhiên liệu.

Cùng với đó, Cục Hàng không Việt Nam cần đánh giá sự phù hợp của mức giá tối đa dịch vụ vận chuyển hành khách hàng không nội địa hạng phổ thông cơ bản hiện nay; tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của các hãng hàng không sau khi Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các Bộ, ngành đã triển khai các chính sách hỗ trợ.

Bộ Xây dựng cũng yêu cầu Cục Hàng không so sánh ưu điểm, nhược điểm của việc điều chỉnh mức tối đa giá dịch vụ vận chuyển hành khách hàng không nội địa hạng phổ thông cơ bản và phương án triển khai phụ thu nhiên liệu. Đồng thời, làm rõ mức phụ thu nhiên liệu nêu trên đã bao gồm thuế giá trị gia tăng (VAT) hay chưa? Đánh giá tác động của triển khai mức phụ thu nhiên liệu đến chỉ số tiêu dùng (CPI).

Về đề xuất giảm giá dịch vụ cất cánh, hạ cánh tàu bay và giá dịch vụ điều hành bay, Bộ Xây dựng yêu cầu Cục Hàng không Việt Nam khẩn trương làm việc với các doanh nghiệp cảng hàng không, doanh nghiệp bảo đảm hoạt động bay để nghiên cứu, xây dựng chính sách giảm giá dịch vụ phù hợp và báo cáo Bộ Xây dựng xem xét theo đúng quy định.

Được biết, thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành đã chủ động, quyết liệt triển khai các giải pháp, chính sách hỗ trợ nhằm tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp do biến động giá nhiên liệu.

Cụ thể như, Chính phủ đã ban hành nghị định sửa đổi mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng xăng dầu, nguyên liệu sản xuất xăng. Bộ Tài chính cũng đang xây dựng chính sách miễn giảm phí, lệ phí hỗ trợ sản xuất kinh doanh trong lĩnh vực giao thông vận tải, các giải pháp đã góp phần hỗ trợ chi phí cho doanh nghiệp do tác động của giá nhiên liệu.