Thủ tướng: ASEAN cần ‘tự chủ chiến lược’ và ‘duy trì trật tự dựa trên luật lệ’

Thủ tướng Phạm Minh Chính kêu gọi ASEAN tăng cường tự chủ chiến lược và duy trì trật tự dựa trên luật lệ tại phiên toàn thể cấp cao Diễn đàn Tương lai ASEAN năm 2025, diễn ra sáng 26/2 tại Hà Nội.

Phát biểu trước các nhà lãnh đạo ASEAN và đối tác, Thủ tướng nhấn mạnh tầm quan trọng của tự lực, tự cường trong bối cảnh khu vực và thế giới đang đối diện nhiều biến động.

Ông khẳng định ASEAN cần giữ thế cân bằng trong quan hệ đối ngoại, đối xử công bằng và hợp tác dựa trên luật lệ để tạo môi trường hòa bình và phát triển bền vững.

Về kinh tế, Thủ tướng nhấn mạnh tầm quan trọng của tăng trưởng và phải có thực lực, để tránh tụt hậu và giữ vững sự tự chủ chiến lược.

Song song đó là quốc phòng và an ninh được củng cố, tăng cường phù hợp; chính sách xã hội phải đảm bảo công bằng và tiến bộ, không hy sinh môi trường và an sinh xã hội để chạy theo tăng trưởng kinh tế đơn thuần.

Thủ tướng cũng khẳng định quản trị quốc gia và thế giới đều cần dựa trên luật lệ, đề cao việc thiết kế, tôn trọng luật lệ và thực thi có hiệu quả.

Ông nhắc lại nguyên tắc cơ bản của trật tự dựa trên luật lệ, bao gồm tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của các nước, giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình và không sử dụng hay đe doạ bằng vũ lực.

Quyền con người cũng được nhấn mạnh là yếu tố cốt lõi trong các quy tắc quốc tế.

Trong bối cảnh ASEAN, Thủ tướng nhắc lại các nguyên tắc then chốt như đoàn kết, thống nhất trong đa dạng; trung lập và hợp tác cùng phát triển.

Ông cho rằng sự linh hoạt trong ứng phó với các vấn đề khu vực và quốc tế là điều cần thiết.

Về an ninh mạng, Thủ tướng nhấn mạnh trí tuệ nhân tạo bắt nguồn từ trí tuệ con người, do đó cần có giải pháp thích ứng, khai thác lợi ích và kiểm soát rủi ro của công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo.

Và, Việt Nam đã được Liên Hợp Quốc chọn làm điểm đăng cai lễ ký Công ước Liên Hợp Quốc về chống tội phạm mạng, còn được gọi là Công ước Hà Nội.

Về biến đổi khí hậu, Thủ tướng nhấn mạnh đây là vấn đề mang tính toàn cầu, đòi hỏi sự hợp tác quốc tế để tìm ra giải pháp toàn diện.

Ông kêu gọi các nước phát triển hỗ trợ các quốc gia đang phát triển trong năm lĩnh vực gồm thể chế, công nghệ, tài chính, nhân lực và quản trị thông minh.

Thủ tướng thông tin, Việt Nam đang phát triển các sáng kiến xanh như phát triển năng lượng tái tạo, giao thông xanh, và nông nghiệp phát thải thấp. Dự án 1 triệu ha lúa chất lượng cao tại Đồng bằng sông Cửu Long được xem là một trong những nỗ lực đáng chú ý.

Tại diễn đàn, Thủ tướng Malaysia Anwar bin Ibrahim nhấn mạnh ASEAN phải giữ vững vai trò trung tâm, trở thành "ngọn đèn hy vọng" trong bối cảnh thế giới và khu vực đang ở ngã rẽ quan trọng, một hiện trạng mới đang định hình. 

Hiện ASEAN vẫn là khu vực hòa bình, an toàn, tăng trưởng kinh tế nhanh nhất thế giới; ASEAN đang tiến vào kỷ nguyên mới, đổi mới và chuyển mình.

Là một trong những đối tác quan trọng của ASEAN, Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon đánh giá ASEAN là khu vực năng động nhất thế giới, giữ vị trí quan trọng trong của khu vực châu Á – Thái Bình Dương, là động cơ phát triển kinh tế thương mại thế giới nhưng cũng là điểm nóng cạnh tranh.

Ông khẳng định New Zealand cam kết duy trì và tăng cường hợp tác với ASEAN, tận dụng các cơ hội lớn trong thương mại, đầu tư, giao lưu nhân dân, phát triển và an ninh quốc phòng.

Thủ tướng New Zealand cũng bày tỏ mong muốn nâng cấp quan hệ với ASEAN lên đối tác chiến lược toàn diện, đồng thời đánh giá cao vai trò điều phối của Việt Nam trong quan hệ ASEAN – New Zealand.