Việt Nam có thể chạy đua để không bỏ lỡ làn sóng robot

An Nhiên Thứ bảy, 04/10/2025 - 09:48
Nghe audio
0:00

Robot không chỉ xuất hiện trong nhà máy - chúng đang học cách đi trên phố, nấu ăn, thậm chí nhảy parkour. Và trong tương lai gần, rất có thể bạn sẽ gọi một robot là 'đồng nghiệp'.

Khi robot hình người bắt đầu bước ra khỏi nhà máy, nấu những món ăn đơn giản hay thậm chí học động tác mới trên YouTube, Việt Nam có thể trở thành một điểm sáng mới của bản đồ robot châu Á.

“Đây không còn là khoa học viễn tưởng nữa,” tiến sỹ Nguyễn Hải Nguyên, giảng viên ngành Kỹ thuật robot và cơ điện tử tại Đại học RMIT Việt Nam, nhận định. “Chúng ta đang thấy những dấu hiệu đầu tiên của một thế giới mà robot có thể song hành cùng con người trong học tập, lao động và sinh hoạt.”

Ứng dụng robot tại Việt Nam bắt đầu tăng tốc từ 2017, khi các hiệp định thương mại tự do và làn sóng đầu tư nước ngoài biến quốc gia này thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi sản xuất toàn cầu. Việt Nam hiện đã bắt kịp Malaysia và Thái Lan về mật độ robot và từng được xếp hạng là thị trường robot công nghiệp lớn thứ bảy thế giới.

Nhưng thực tế, robot vẫn chủ yếu phục vụ trong các nhà máy FDI. Doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nước vẫn đứng ngoài cuộc chơi vì chi phí cao và công nghệ phức tạp. Một số tập đoàn lớn như VinFast hay Vinamilk bắt đầu thử nghiệm, nhưng hạ tầng vốn, nhân lực và nghiên cứu còn mỏng.

“Việt Nam cần một chiến lược kết hợp, vừa ứng dụng công nghệ sẵn có, vừa xây dựng dần năng lực nội tại,” ông Nguyên nói. “Chỉ như vậy chúng ta mới có thể có bước tiến nhảy vọt.”

Tương lai, bạn có thể sẽ gọi robot là 'đồng nghiệp'. Ảnh: RMIT

Tự động hóa đã thay thế khoảng 66.800 lao động phổ thông tại Việt Nam từ 2018 đến 2022. Tuy vậy, theo nghiên cứu, hơn 154.000 công việc mới đã được tạo ra, phần lớn đòi hỏi kỹ năng cao hơn.

Đây chính là mấu chốt của cuộc tranh luận toàn cầu: liệu robot có lấy đi việc làm, hay mở ra một tầng lớp nghề nghiệp mới. Với Việt Nam, nơi lực lượng lao động trẻ chiếm đa số, câu hỏi này càng cấp bách.

Chính phủ đã xác định robot là lĩnh vực ưu tiên trong chiến lược khoa học – công nghệ quốc gia. Song, việc vượt qua “thung lũng tử thần”, giai đoạn mà nhiều start-up phần cứng dễ gục ngã vì thiếu vốn, vẫn là thách thức lớn.

Để duy trì đà phát triển, cần có những chính sách hỗ trợ đúng trọng tâm, bao gồm các ưu đãi và đầu tư vào hạ tầng.

Mô hình “robot dưới dạng dịch vụ” (RaaS) có thể là giải pháp cho doanh nghiệp nhỏ, giảm gánh nặng chi phí đầu tư ban đầu. Trong khi đó, các trường đại học và viện nghiên cứu cần trở thành trung tâm kết nối, đào tạo thế hệ kỹ sư “toàn diện”, vừa làm chủ phần cứng, vừa hiểu sâu phần mềm và trí tuệ nhân tạo.

Tuy nhiên, ông Nguyên thừa nhận, hầu hết các chương trình hiện nay vẫn dạy tách biệt phần cứng và phần mềm. Bước cần thiết tiếp theo là tích hợp các lĩnh vực này thông qua các dự án thực hành, chương trình thực tập và hình thức học liên ngành. Hướng tiếp cận toàn diện này đóng vai trò then chốt trong việc đào tạo nên thế hệ chuyên gia robot đáp ứng kỳ vọng trong tương lai.

“Đây là cơ hội chỉ đến một lần với Việt Nam. Chúng ta đang không chỉ bắt kịp xu hướng toàn cầu, mà còn góp phần định hình cách robot sẽ được ứng dụng ở Việt Nam và các thị trường mới nổi khác”, ông đúc kết.

Vinamilk khích lệ tài năng trẻ sáng tạo robot

Vinamilk khích lệ tài năng trẻ sáng tạo robot

Nhịp cầu kinh doanh -  1 năm
Vinamilk truyền cảm hứng về phát triển bền vững và tinh thần sáng tạo đến các tuyển thủ robot tại Robotacon WRO 2024.
Vinamilk khích lệ tài năng trẻ sáng tạo robot

Vinamilk khích lệ tài năng trẻ sáng tạo robot

Nhịp cầu kinh doanh -  1 năm
Vinamilk truyền cảm hứng về phát triển bền vững và tinh thần sáng tạo đến các tuyển thủ robot tại Robotacon WRO 2024.
Vinamilk khích lệ tài năng trẻ sáng tạo robot

Vinamilk khích lệ tài năng trẻ sáng tạo robot

Nhịp cầu kinh doanh -  1 năm

Vinamilk truyền cảm hứng về phát triển bền vững và tinh thần sáng tạo đến các tuyển thủ robot tại Robotacon WRO 2024.

Robot đào hầm TBM tại dự án Metro Nhổn - ga Hà Nội

Robot đào hầm TBM tại dự án Metro Nhổn - ga Hà Nội

Video -  1 năm

Máy đào TBM (Tunnel Boring Machine) cho gói thầu đi ngầm của metro Nhổn - ga Hà Nội được bắt đầu tại tầng đáy nhà ga S9 - Kim Mã.

Cận cảnh đào hầm dự án Metro Nhổn - ga Hà Nội

Cận cảnh đào hầm dự án Metro Nhổn - ga Hà Nội

Ống kính -  1 năm

Dưới lòng đất gần 20m, robot đào hầm đầu tiên mang tên "Thần Tốc" đã khoan và hoàn thiện hơn 70m hầm thuộc dự án đường sắt đô thị số 3 của Hà Nội.

Tăng trưởng hai con số: Lấp khoảng trống liên kết trong hệ sinh thái nền kinh tế

Tăng trưởng hai con số: Lấp khoảng trống liên kết trong hệ sinh thái nền kinh tế

Tiêu điểm -  1 giờ

Tăng trưởng hai con số sẽ được thúc đẩy mạnh nếu khả năng liên kết giữa các chủ thể trong nền kinh tế chặt chẽ hơn.

Hơn 3 triệu tỷ đồng tồn đọng: Thêm nguồn lực cho tăng trưởng hai con số

Hơn 3 triệu tỷ đồng tồn đọng: Thêm nguồn lực cho tăng trưởng hai con số

Tiêu điểm -  4 giờ

Việc xử lý các dự án đất đai tồn đọng và các dự án khác sẽ giải phóng nguồn lực cho phát triển, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Đề xuất nâng ngưỡng chịu thuế lên 1 tỷ đồng với hộ kinh doanh

Đề xuất nâng ngưỡng chịu thuế lên 1 tỷ đồng với hộ kinh doanh

Tiêu điểm -  4 giờ

Dự thảo luật mới nhất đề xuất giao Chính phủ quy định mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của cá nhân và hộ kinh doanh.

Thanh tra Chính phủ vạch rõ sai phạm tại 23 dự án đô thị, nhà ở

Thanh tra Chính phủ vạch rõ sai phạm tại 23 dự án đô thị, nhà ở

Tiêu điểm -  4 giờ

Nhiều vi phạm đã được phát lộ qua thanh tra trực tiếp 23 dự án đô thị, nhà ở lớn tại Hà Nội, trong quản lý, sử dụng đất đai, tài chính, tiến độ.

Cắt giảm thủ tục hành chính, 'giấy phép con': Loạt pháo đầu tiên của Chính phủ mới

Cắt giảm thủ tục hành chính, 'giấy phép con': Loạt pháo đầu tiên của Chính phủ mới

Tiêu điểm -  17 giờ

Ngay sau chỉ đạo của Thủ tướng, các phó thủ tướng, bộ ngành đồng loạt đẩy nhanh cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh theo hướng thực chất.

Giữa 'biển' cơ hội 10 năm tới, doanh nghiệp Việt thiếu gì?

Giữa 'biển' cơ hội 10 năm tới, doanh nghiệp Việt thiếu gì?

Diễn đàn quản trị -  1 giờ

Cơ hội đang mở ra rõ ràng hơn bao giờ hết, nhưng không phải doanh nghiệp nào cũng đủ nội lực để biến cơ hội thành tăng trưởng.

Vinhomes kỳ vọng lợi nhuận kỷ lục 60.000 tỷ đồng năm 2026

Vinhomes kỳ vọng lợi nhuận kỷ lục 60.000 tỷ đồng năm 2026

Doanh nghiệp -  1 giờ

Vinhomes tổ chức ĐHĐCĐ 2026, đặt mục tiêu doanh thu 285.000 tỷ đồng, lãi kỷ lục 60.000 tỷ đồng; đồng thời phát triển siêu đô thị mới và thông qua kế hoạch cổ tức 2025.

Tăng trưởng hai con số: Lấp khoảng trống liên kết trong hệ sinh thái nền kinh tế

Tăng trưởng hai con số: Lấp khoảng trống liên kết trong hệ sinh thái nền kinh tế

Tiêu điểm -  1 giờ

Tăng trưởng hai con số sẽ được thúc đẩy mạnh nếu khả năng liên kết giữa các chủ thể trong nền kinh tế chặt chẽ hơn.

Vietnam Airlines tăng chuyến bay Hà Nội - Moscow

Vietnam Airlines tăng chuyến bay Hà Nội - Moscow

Nhịp cầu kinh doanh -  1 giờ

Nhằm đáp ứng nhu cầu tăng cao giữa Việt Nam và Nga, Vietnam Airlines sẽ điều chỉnh nâng từ ba lên bốn chuyến mỗi tuần.

Giải mã 'công thức' giúp Techcombank tăng trưởng 22,6% giữa thị trường biến động

Giải mã 'công thức' giúp Techcombank tăng trưởng 22,6% giữa thị trường biến động

Tài chính -  2 giờ

Không chỉ xác lập kỷ lục lợi nhuận mới đạt 8.900 tỷ đồng, Techcombank còn gây bất ngờ bằng một cuộc “thay máu” danh mục tín dụng ngoạn mục, khẳng định nội lực của một định chế tài chính đang ở độ chín về cả công nghệ lẫn chiến lược.

Giá vàng hôm nay 22/4/2026: Lao dốc dưới áp lực USD mạnh lên

Giá vàng hôm nay 22/4/2026: Lao dốc dưới áp lực USD mạnh lên

Vàng -  3 giờ

Giá vàng hôm nay 22/4/2026 giảm 200.000 đồng/lượng với cả vàng miếng và vàng nhẫn SJC, khi giá quốc tế giảm mạnh 100 USD dưới áp lực USD mạnh lên.

Antesco muốn vay vốn ngoại, hướng mục tiêu ‘top 3 Đông Nam Á’

Antesco muốn vay vốn ngoại, hướng mục tiêu ‘top 3 Đông Nam Á’

Doanh nghiệp -  4 giờ

Antesco tập trung chuẩn bị các tiêu chuẩn ESG nhằm huy động nguồn tài chính quốc tế hiện thực hóa mục tiêu trở thành nhà sản xuất rau quả top 3 Đông Nam Á.