BVBank huy động “ngược” gần nghìn tỷ từ cổ đông

Các thương vụ huy động vốn từ phát hành thêm cổ phiếu của BVBank liên tục được công bố trong bối cảnh các thành viên ngành ngân hàng đồng loạt chi trả cổ tức tiền mặt với tổng giá trị tới hơn 1 tỷ USD cho các cổ đông.

Mới đây, Ngân hàng TMCP Bản Việt (BVBank) đã công bố kế hoạch phát hành cổ phiếu ra công chúng để tăng vốn.

Cụ thể, BVBank dự kiến phát hành gần 69 triệu cổ phiếu (tỷ lệ 8:1), với giá 10.000 đồng/cổ phiếu. Phương án chào bán sẽ được thực hiện ngay sau khi được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chấp thuận.

Bên cạnh các phương án tăng vốn, BVBank cũng có kế hoạch phát hành 20 triệu cổ phiếu cho người lao động theo chương trình lựa chọn (ESOP) với giá 10.000 đồng.

Nếu thành công, BVBank dự kiến huy động được tổng cộng khoảng 890 tỷ đồng để bổ sung nguồn vốn cho vay.

Tháng 8 vừa qua, BVBank cũng đã phát hành thành công 50,2 triệu cổ phiếu thưởng (tỷ lệ 10:1) và nâng vốn điều lệ của ngân hàng đạt mức 5.518 tỷ đồng.

Như vậy, nếu các kế hoạch tăng vốn thành công, vốn điều lệ của BVBank dự kiến sẽ tăng lên 6.408 tỷ đồng chỉ sau vài tháng, tương ứng mức tăng gần 30%.

Tuy vậy, đây vẫn là con số vốn điều lệ rất nhỏ trong hệ thống các ngân hàng thương mại Việt Nam, thuộc top 10 ngân hàng TMCP có vốn điều lệ ít nhất. Hiện tại, khoảng một nửa ngân hàng TMCP tại Việt Nam (15/31) đã có vốn điều lệ từ 20.000 tỷ đồng trở lên.

Đi ngược xu hướng

Các kế hoạch huy động vốn từ cổ đông của BVBank diễn ra trái ngược với xu hướng chi trả cổ tức tiền mặt của các nhà băng khác.

Theo thông tin từ các đại hội cổ đông, có ít nhất 8 ngân hàng có kế hoạch trả cổ tức bằng tiền mặt tỷ lệ từ 3-15% với tổng giá trị lên tới gần 28.000 tỷ đồng cho các cổ đông trong năm 2024.

Đặc biệt, một loạt các nhà băng có “bước ngoặt” trong chính sách cổ tức năm nay như Techcombank, Eximbank hay SHB.

Cụ thể, đây là lần đầu tiên sau 10 năm giữ lại toàn bộ lợi nhuận, Techcombank lên kế hoạch chia cổ tức bằng tiền mặt (15%) và cả cổ phiếu (tỷ lệ 1:1).

Ngân hàng SHB cũng dự kiến chi 1.831 tỷ đồng để trả cổ tức bằng tiền mặt (tỷ lệ 5%) và 4.028 tỷ đồng để trả cổ tức bằng cổ phiếu (tỷ lệ 15%). Đây là lần đầu tiên SHB chia cổ tức tiền mặt kể từ năm 2013.

Với cổ tức tiền mặt ở mức 3%, ước tính Eximbank sẽ chi hơn 522 tỷ đồng cho đợt trả cổ tức và đây cũng là lần đầu tiên cổ đông Eximbank được nhận cổ tức bằng tiền mặt kể từ năm 2014.

Áp lực từ nợ xấu

Tính đến ngày 30/6, tổng tài sản của ngân hàng Bản Việt đạt 90.489 tỷ đồng, tăng 3% so với đầu năm.

Trong đó, dư nợ cho vay khách hàng chỉ tăng 3%, đạt 58.700 tỷ đồng trong bối cảnh nhiều nhà băng có tăng trưởng dư nợ cho vay khách hàng đạt 2 chữ số gồm LPBank, HDBank, Techcombank, ACB, NCB, MSB, Nam A Bank, Vietbank, MBBank...

Đáng chú ý, dù tín dụng tăng chậm nhưng tỷ lệ nợ xấu của của BVBank tính đến cuối quý II/2024 là 3,77%, tăng đáng kể so với mức 3,31% tại thời điểm đầu năm và vượt mức trần mà Ngân hàng Nhà nước đặt ra (3%). Trong đó nợ có khả năng mất vốn là 1.774 tỷ đồng, chiếm gần 82% tổng nợ xấu.

Trên thực tế, đà tăng vượt ngưỡng quy định của nợ xấu bắt đầu từ năm ngoái khi tổng nợ xấu BVBank là 1.913 tỷ đồng vào cuối năm, tăng 35% so với cuối năm 2022 với nhóm có khả năng mất vốn vượt nghìn tỷ đồng. Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ vay của BVBank cũng tăng từ mức 2,79% lên 3,31%.

Vì phải bù đắp các chi phí dự phòng và hoạt động tăng cao (trên 30%), BVBank chỉ “thoát lỗ” nhờ hoạt động mua bán chứng khoán đầu tư lãi gần 38 tỷ đồng và lãi từ hoạt động khác đạt 46,5 tỷ đồng.

Áp lực về nợ xấu gia tăng liên tục theo quý được cho là một trong những nguyên nhân phần nào ảnh hưởng tới kết quả kinh doanh và khiến BVBank “đi ngược” với xu hướng cổ tức của ngành.

Khi ngân hàng không kiểm soát được nợ xấu dưới mức này sẽ bị giới hạn hoạt động theo quy định của Ngân hàng Nhà nước, như không được mua trái phiếu doanh nghiệp, cấp tín dụng cho khách hàng đầu tư kinh doanh cổ phiếu hay không được mua và nắm giữ cổ phiếu nhà băng khác... qua đó tác động đáng kể tới kết quả kinh doanh và khả năng tăng trưởng của ngân hàng.

Tại cuộc họp đại hội đồng cổ đông năm 2023, lãnh đạo BVBank cũng đã đặt mục tiêu kiểm soát tỷ lệ nợ xấu dưới 3%. Tuy nhiên, mục tiêu này đã không thể thực hiện được.

Được thành lập năm 1992 với tiền thân là Ngân hàng TMCP Gia Định, BVBank một trong những ngân hàng TMCP lâu đời nhất tại Việt Nam.

Tới cuối năm 2011, Ngân hàng Nhà Nước Việt Nam đã chấp thuận đề xuất sửa đổi tên gọi thành Ngân hàng TMCP Bản Việt như hiện nay.

Từ cuối năm 2023, BVBank đã chính thức công bố logo mới cùng với thay đổi nhận diện thương hiệu với việc quyết định đổi tên tiếng anh từ Viet Capital Bank thành BVBank để thuận tiện trong việc truyền thông và giao dịch, phù hợp với mã giao dịch chứng khoán.

Về cơ cấu cổ đông, đáng chú ý, có 9 cá nhân sở hữu tới gần 18% vốn điều lệ hiện tại của nhà băng này với tổng số lượng cổ phiếu BVB đang sở hữu là 89,26 triệu cổ phần. Đa phần các cá nhân này đều nằm trong HĐQT và nhóm lãnh đạo cấp cao của BVBank.

Trong đó, bà Nguyễn Thanh Phượng – Phó Chủ tịch BVBank- đang sở hữu nhiều nhất với 22,87 triệu cổ phiếu, tương đương 4,56% vốn điều lệ BVBank.