Đa phần quỹ mở 'chịu thua' VNIndex

Các quỹ cổ phiếu tại Việt Nam tiếp tục ghi nhận hiệu suất kém dù VN-Index phục hồi mạnh mẽ trong tháng 11/2025.

Diễn biến này xảy ra trong bối cảnh áp lực rút vốn ròng vẫn tiếp diễn dù đã hạ nhiệt trong ba tháng liên tiếp. Tuy vậy, dòng tiền rút ròng lại có xu hướng dịch chuyển từ quỹ cổ phiếu sang quỹ trái phiếu. Điều này phản ánh rõ tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trong môi trường thị trường phân hóa cao.

Hiệu suất hoạt động của quỹ cổ phiếu

Báo cáo mới nhất của FiinGroup cho thấy hiệu suất âm kéo dài của các quỹ cổ phiếu chủ yếu xuất phát từ cấu trúc danh mục, khi nhiều quỹ nắm giữ các cổ phiếu diễn biến kém hơn thị trường chung.

Trong tháng 11/2025, hiệu suất của nhóm quỹ cổ phiếu tiếp tục đi ngược đà hồi phục của VN-Index. Mức sinh lời bình quân đạt âm 0,7%, với 44/76 quỹ ghi nhận kết quả tiêu cực. Dù mức giảm đã thu hẹp so với tháng 10/2025, thời điểm 51/73 quỹ có hiệu suất âm, áp lực vẫn tập trung ở nhóm quỹ mở và một số ETF tham chiếu VN Diamond.

Hiệu suất 3 tháng qua của đa phần quỹ mở đã bị âm, bất chấp VNIndex vẫn duy trì ở vùng đỉnh 1.700 điểm.

Nguyên nhân chính nằm ở danh mục đầu tư. Nhiều quỹ duy trì tỷ trọng lớn tại các cổ phiếu kém hơn thị trường như MWG, FPT, MBB, TCB và VPB. Điều này phản ánh tác động từ biến động ngành, đồng thời cho thấy khả năng chọn lọc cổ phiếu còn hạn chế của một số nhà quản lý quỹ.

Ngược lại, các quỹ đầu tư thụ động ETF như Xtrackers Vietnam và VanEck Vietnam ghi nhận hiệu suất vượt trội so với VNIndex nhờ phân bổ tỷ trọng cao vào các cổ phiếu dẫn dắt như VIC, VNM và VJC.

Diễn biến này cho thấy trong thị trường phân hóa mạnh, chiến lược tập trung vào cổ phiếu trụ mang lại lợi thế rõ rệt, trong khi danh mục đa dạng hơn của các quỹ nội địa lại dễ bị kéo lùi bởi các mã kém hiệu quả.

Tính lũy kế 11 tháng đầu năm 2025, có tới 52/76 quỹ cổ phiếu đạt hiệu suất thấp hơn mức tăng 33,5% của VNIndex. Sự phân hóa theo cấu trúc và quy mô danh mục tác động mạnh đến nhóm quỹ mở và quỹ đóng, phản ánh khả năng tạo alpha còn hạn chế trong bối cảnh thị trường tăng mạnh nhưng tập trung vào một số cổ phiếu trụ cột.

Trong nhóm quỹ mở, chỉ Quỹ Đầu tư cổ phiếu Năng động Bảo Việt (BVFED) vượt được VNIndex, dù quy mô NAV vẫn khiêm tốn ở mức khoảng 252 tỷ đồng. Các ETF ngoại và ETF tham chiếu VN30 tiếp tục dẫn đầu về hiệu suất nhưng đồng thời chịu áp lực rút vốn ròng đáng kể từ đầu năm, cho thấy nhà đầu tư đang cân nhắc giữa lợi nhuận và rủi ro thanh khoản.

Ở góc nhìn dài hạn 5 năm, hiệu suất tích lũy của các quỹ cổ phiếu chủ yếu đến từ năm 2021 với mức sinh lời bình quân 43,7%, sau đó là cú giảm sâu năm 2022 với mức âm 30,2%. Hai năm 2023 và 2024 chỉ ghi nhận mức vượt trội tương đối so với đà hồi phục của thị trường. Điều này cho thấy hiệu suất dài hạn của quỹ cổ phiếu phụ thuộc lớn vào chu kỳ kinh tế, đặt ra yêu cầu cao hơn đối với chiến lược quản lý quỹ trong môi trường biến động hiện nay.

Quỹ trái phiếu và quỹ cân bằng chiếm ưu thế

Trong khi quỹ cổ phiếu gặp khó, nhóm quỹ trái phiếu ghi nhận cải thiện nhẹ trong tháng 11, với hiệu suất bình quân đạt 0,5%, cao hơn mức 0,3% của tháng trước.

Quỹ Trái phiếu Bảo Việt (BVBF) nổi bật với mức tăng 1%, cao nhất từ đầu năm, nhờ tăng tỷ trọng tiền gửi trong bối cảnh lãi suất cải thiện. Quỹ Trái phiếu Techcom (TCBF) cũng phục hồi lên mức tăng nhẹ 0,1% khi khoản lỗ chưa thực hiện giảm bớt. Tuy nhiên, quỹ này vẫn chịu áp lực rút vốn lớn, với giá trị hơn 1 nghìn tỷ đồng.

Tính lũy kế 11 tháng, hiệu suất của nhóm quỹ trái phiếu duy trì quanh mức 4% đến 5%. Dù vậy, sức hấp dẫn của nhóm này đang suy giảm khi lãi suất huy động tăng trở lại. Dòng tiền chưa quay lại, thậm chí tiếp tục rút ròng ở nhiều quỹ lớn, trong đó có TCBF.

Với quỹ cân bằng, lợi nhuận tiếp tục suy giảm tháng thứ ba liên tiếp, với mức bình quân âm 0,9%. Diễn biến tiêu cực lan rộng khi có 9 trên 11 quỹ ghi nhận hiệu suất âm. Quỹ Cân bằng Linh hoạt Techcom (TCFF) đảo chiều sang mức giảm 1,3% sau khi tăng 1,8% trong tháng trước.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc quỹ nâng tỷ trọng cổ phiếu lên 48,8%, qua đó chịu tác động từ các mã như CTD và FPT, cùng với trái phiếu doanh nghiệp của MeatLife và Vingroup.

Chỉ có hai quỹ duy trì được mức sinh lời dương là Quỹ Năng động Eastspring Investments Việt Nam (ENF) với 0,4% và Quỹ United Thu nhập Năng động Việt Nam (UVDIF) với 0,3%, nhờ phân bổ tỷ trọng cao vào cổ phiếu VIC.

Dòng tiền tiếp tục rút ròng

Áp lực rút vốn ròng trong tháng 11 tiếp tục hạ nhiệt tháng thứ ba liên tiếp, với tổng giá trị gần 2.700 tỷ đồng, giảm 25% so với tháng trước. Tuy nhiên, dòng tiền rút ròng đã chuyển dịch rõ rệt từ quỹ cổ phiếu sang quỹ trái phiếu.

Cụ thể, nhóm quỹ trái phiếu bị rút hơn 1.700 tỷ đồng, tăng 199% so với tháng trước và cao nhất kể từ tháng 6/2023. Ngược lại, quỹ cổ phiếu chỉ bị rút ròng gần 982 tỷ đồng, giảm 67,5% và xuống mức thấp nhất kể từ tháng 1/2025.

Lũy kế 11 tháng, toàn thị trường quỹ bị rút ròng hơn 31.700 tỷ đồng, chủ yếu đến từ quỹ cổ phiếu. Nhóm quỹ trái phiếu cũng đảo chiều sang rút ròng, trái ngược với trạng thái vào ròng mạnh cùng kỳ 2024. Dù vậy, tổng NAV toàn hệ thống vẫn tăng 7% so với cuối 2024, cho thấy quy mô thị trường chưa bị ảnh hưởng đáng kể.

Ở nhóm quỹ cổ phiếu quy mô lớn, áp lực rút vốn giảm rõ rệt và bắt đầu xuất hiện dòng tiền vào ròng. Nhóm quỹ đóng bị rút 638 tỷ đồng, giảm 64,2%, với các quỹ lớn như VEIL, VNH và VOF chiếm khoảng 32% tổng NAV. Nhóm ETF cũng ghi nhận rút ròng giảm mạnh 76,3%. Đáng chú ý, DCVFMVN30 vào ròng 213 tỷ đồng, chấm dứt chuỗi 12 tháng rút vốn liên tiếp, trong khi Fubon FTSE Vietnam ETF thu hẹp đáng kể mức rút ròng.

Với quỹ mở, giá trị rút ròng giảm 66%, thậm chí đảo chiều sang vào ròng gần 200 tỷ đồng tại PYN Elite, mức cao nhất kể từ tháng 11/2022.

Ngược lại, nhóm quỹ trái phiếu tiếp tục chịu áp lực rút vốn trên diện rộng. Quỹ TCBF bị rút hơn 1.000 tỷ đồng, tăng 469% so với tháng trước và cao nhất kể từ tháng 8/2023, đưa giá trị rút ròng lũy kế năm vượt 1.800 tỷ đồng.

Quỹ ABBF cũng bị rút gần 318 tỷ đồng, khiến lũy kế 11 tháng chuyển sang âm. Lần đầu tiên kể từ tháng 2/2024, dòng tiền lũy kế 12 tháng của toàn nhóm quỹ trái phiếu rơi vào trạng thái rút ròng, với giá trị âm 843,5 tỷ đồng, phản ánh áp lực từ lãi suất huy động và tâm lý thận trọng gia tăng của nhà đầu tư.

Một điểm tích cực là trong tháng 11, phần lớn quỹ mở cổ phiếu đã giảm tỷ trọng tiền mặt, với 23/36 quỹ ghi nhận xu hướng này, đảo chiều so với hai tháng trước. Một số quỹ có NAV trên 1.000 tỷ đồng như DCDS, VEOF và VMEEF đẩy mạnh giải ngân, cho thấy tâm lý bớt phòng thủ của nhà quản lý quỹ, dù một số quỹ như VFMVSF và VLGF vẫn tăng tỷ trọng tiền.

Ở hoạt động giao dịch cổ phiếu, FPT dẫn đầu danh sách mua ròng theo khối lượng, chủ yếu nhờ PYN Elite mua thêm khoảng 14 triệu cổ phiếu, nâng tỷ trọng sở hữu lên 10,7% từ 5,83%.

Nhóm bất động sản cũng ghi nhận lực mua ròng lan tỏa tại NLG, DIG, KDH và HDG, trong đó NLG thu hút sự quan tâm của nhiều quỹ, gồm quỹ mở và các ETF VN Diamond. MWG tiếp tục được mua ròng tháng thứ ba liên tiếp, chủ yếu từ PYN Elite và VEIL.

Ở chiều ngược lại, HPG bị bán ròng mạnh từ VEIL và một số quỹ mở lớn. Các cổ phiếu ngân hàng vốn hóa lớn như TCB, STB, CTG và VCB, cùng với cổ phiếu chứng khoán SSI và BSI, bị bán ròng tháng thứ hai liên tiếp, chủ yếu từ các ETF VN30. Cổ phiếu VHM cũng bị bán ròng tháng thứ tư liên tiếp, với nguồn cung đến từ VFMVSF và các quỹ ngoại như Fubon FTSE Vietnam, Global X MSCI Vietnam ETF và VOF.