Dịch bệnh Covid-19 gây sức ép lên bất động sản

Tác động ngắn hạn

Công ty tư vấn bất động sản CBRE dự báo tăng trưởng kinh tế khu vực châu Á - Thái Bình Dương sẽ giảm trong nửa đầu năm 2020. 

Nguyên nhân là do nền kinh tế Trung Quốc - vốn chiếm tới 16,8% GDP toàn cầu năm 2019 so với chỉ 6,9% năm 2003 khi dịch SARS xảy ra - dự báo trong nửa đầu năm nay chỉ tăng trưởng 4 - 5% sau khi dịch bệnh bùng phát. 

Do đó, CBRE đã điều chỉnh giảm dự báo tăng trưởng GDP châu Á - Thái Bình Dương năm nay từ mức 4,2% xuống dưới 4%.

Tiêu dùng bị ảnh hưởng nặng nề khi chi tiêu ở Trung Quốc giảm mạnh, bởi người tiêu dùng ở trong nhà và tránh các địa điểm đông đúc, đặc biệt là các trung tâm mua sắm. Các thể loại giải trí, kinh doanh đồ ăn, thức uống và thời trang bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi sự chậm lại trong chi tiêu bán lẻ hộ gia đình. Các nhà bán lẻ thiết lập việc bán hàng đa kênh sẽ bù đắp một số thiệt hại.

Du khách Trung Quốc chiếm ít nhất 33% chi phí mua sắm của khách du lịch tại các điểm đến hàng đầu châu Á - Thái Bình Dương như Singapore, Hàn Quốc, Nhật Bản và Úc. Việc áp dụng các hạn chế du lịch và giảm công suất chuyến bay sẽ làm giảm đáng kể nhu cầu trong khu vực. Tại Hồng Kông, tác động đến doanh số bán lẻ có thể còn cao hơn khi có hơn 75% lượng khách du lịch có nguồn gốc từ Trung Quốc đại lục.

Lượng du khách giảm sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến lĩnh vực khách sạn. Tại Singapore và Hồng Kông, doanh thu khách sạn trên mỗi phòng có sẵn và công suất phòng đã chịu áp lực giảm. 

Một số khách sạn cao cấp tại TP. HCM đã báo cáo tỷ lệ lấp đầy xuống còn 30% vào tháng 2/2020, mặc dù hai tháng đầu năm thường là giai đoạn bận rộn.

Đối với lĩnh vực cho thuê văn phòng, tác động tiêu cực đến nhu cầu cho thuê chủ yếu là ở Trung Quốc, nơi một số khách thuê đã hoãn kế hoạch thuê rong bối cảnh hoạt động kinh doanh bị gián đoạn. Hoạt động cho thuê có thể sẽ bắt đầu sớm nhất là vào quý 2 năm 2020.

CBRE tin rằng tác động trong ngắn hạn đến các thị trường văn phòng châu Á - Thái Bình Dương khác sẽ rất nhỏ, vì nhu cầu được thúc đẩy trong nước, chứ không phải bởi các công ty Trung Quốc. 

Công ty tư vấn này dự đoán văn phòng cho thuê có khả năng là lĩnh vực phục hồi đầu tiên sau khi dịch bệnh được kiểm soát.

Đối với thị trường cho thuê văn phòng tại Việt Nam, CBRE cho rằng, tác động của dịch bệnh này là hạn chế, do nhu cầu thuê từ người thuê Trung Quốc vẫn còn rất khiêm tốn.

Tác động dài hạn

Theo CBRE, sự bùng phát của Covid-19 sẽ thúc đẩy những người làm việc văn phòng xem xét tính khả thi của phương thức làm việc linh hoạt. 

Trong những tuần gần đây, chính quyền và khu vực tư nhân ở Singapore, Hồng Kông, Macau, Trung Quốc đại lục, Nhật Bản và Hàn Quốc đã ra lệnh hoặc khuyến khích nhân viên làm việc tại nhà nhằm hạn chế tiếp xúc xã hội, tránh sự lây lan của Covid-19.

Một số công ty, đặc biệt là những công ty có nhân viên chỉ cần một máy tính và kết nối internet để thực hiện nhiệm vụ của họ, đã cho thấy thử nghiệm này tương đối thành công. 

Mặc dù vẫn còn lo ngại về năng suất và sự hợp tác giữa các nhân viên làm việc tại nhà, CBRE tin rằng thử nghiệm quy mô lớn này có thể khuyến khích các công ty sẵn sàng đẩy nhanh việc áp dụng các chính sách làm việc linh hoạt và làm việc tại nhà trong tương lai.

CBRE dự đoán, nhu cầu đối với các tòa nhà có tính năng bền vững và bảo đảm sức khỏe sẽ gia tăng mạnh mẽ. 

Các toà nhà có tính năng bền vững và giữ gìn sức khỏe, đặc biệt là các tính năng liên quan đến chất lượng không khí trong nhà, hệ thống thông gió, hệ thống thoát nước và các tính năng môi trường trong nhà khác để cải thiện sự thoải mái của nhân viên, sẽ thu hút nhu cầu mạnh mẽ hơn trong dài hạn. 

Điều này có khả năng thúc đẩy sự phát triển của nhiều tòa nhà được chứng nhận LEED và WELL - hệ thống tiêu chuẩn quốc tế về kiến trúc xanh, đặt trọng tâm là sức khỏe của con người). 

Tính đến tháng 2/2020, có khoảng 700 dự án thương mại WELL được chứng nhận và đăng ký cung cấp tổng cộng 219 triệu m2 không gian ở châu Á - Thái Bình Dương, trong đó hơn 40% là ở Trung Quốc.

Sự bùng phát của dịch bệnh Covid-19 sẽ buộc các công ty đánh giá lại kế hoạch liên tục kinh doanh, đặc biệt là cần duy trì các vị trí dự phòng cho các chức năng kinh doanh quan trọng và nhân viên thiết yếu. 

Một số công ty có thể xem xét việc thành lập các nhóm nhân viên thay thế sẽ được triển khai trên các lịch trình khác nhau và tại các địa điểm khác nhau để đối phó với nguy cơ của các đợt bùng phát trong tương lai. 

Các nhân viên cũng sẽ cần đảm bảo cung cấp đầy đủ các thiết bị bảo vệ như găng tay và khẩu trang dùng một lần. 

Chủ toà nhà sẽ cần thực hiện cải tiến phần cứng tòa nhà, như lắp đặt máy lọc không khí cấp y tế.

CBRE cho rằng, việc quản lý tài sản sẽ trở nên quan trọng hơn trong thời kỳ dịch bệnh. 

Ở cấp độ người người thuê, độ nhạy cao hơn đối với vệ sinh sẽ đòi hỏi phải vệ sinh môi trường văn phòng thường xuyên và nghiêm ngặt hơn, đặc biệt là các khu vực dùng chung như căng tin và phòng tắm. 

Những lo ngại về vệ sinh sẽ đòi hỏi các nhà quản lý văn phòng phải đảm bảo các tiêu chuẩn cao về độ sạch sẽ được duy trì trong khi truyền đạt điều này đến nhân viên.

CBRE khuyến cáo chủ toà nhà văn phòng có thể xem xét việc cung cấp thông tin cập nhật và liên lạc y tế thông qua các nền tảng tham gia của người thuê và phương tiện truyền thông xã hội để cập nhật cho cư dân tòa nhà các thông tin mới nhất về xu hướng phát triển trong các đợt bùng phát trong tương lai.