Giá hạt nhựa tăng theo giá dầu, doanh nghiệp đối diện áp lực lớn

Ngay đầu năm 2026, bất ổn địa chính trị, đặc biệt là những xung đột tại Iran, Israel và gián đoạn eo biển Hormuz tác động mạnh mẽ tới nguồn cung dầu, khiến giá dầu tăng mạnh và nguồn cung dầu giảm khoảng 20%.

Kéo theo đó, diễn biến giá hạt nhựa cũng đảo chiều sau giai đoạn giảm giá do dư cung năm 2025, bất ngờ tăng mạnh từ đầu 2026.

Theo số liệu từ dữ liệu phân tích thị trường hàng hóa độc lập (ICIS) của Tập đoàn Relx, giá một số loại nhựa PE chứng kiến mức tăng 15 – 30% kể từ đầu năm 2026, trong bối cảnh khu vực Trung Đông cung ứng hơn 40% sản lượng PE xuất khẩu toàn cầu.

Trong khi đó, giá hạt nhựa PP tăng khoảng 12 – 25% khi nguồn cung thu hẹp, nhu cầu tăng cao. Khu vực châu Á ghi nhận mức tăng giá hạt nhựa PP mạnh hơn do việc sản xuất hạt PP phụ thuộc nhiều vào naphtha vốn là sản phẩm hóa dầu, trong khi nhiều nơi trên thế giới đang chuyển sang sản xuất hạt nhựa PP từ khí thiên nhiên hóa lỏng.

Giá hạt nhựa PET, vật liệu chủ yếu được sử dụng trong sản xuất các loại nhựa cao cấp, nhựa y tế và thực phẩm, cũng chứng kiến mức tăng 15 – 30% do sự thu hẹp nguồn cung của paraxylene, cũng là một sản phẩm hóa dầu.

“Giá hạt nhựa bất ngờ tăng mạnh đến hàng chục phần trăm chỉ trong thời gian ngắn, chưa kể nguồn cung nhựa nhập khẩu từ Trung Đông giảm mạnh khiến doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn”, ông Hoàng Đức Vượng, Phó chủ tịch Hiệp hội Nhựa Việt Nam (VPA), nói với TheLEADER.

Theo VPA, ngành nhựa Việt Nam có điểm yếu là khoảng 70% nguyên liệu đầu vào đến từ nguồn nhập khẩu, còn trong nước chỉ đáp ứng được khoảng 30% nhu cầu cho sản xuất. Một số doanh nghiệp sản xuất nhựa lớn, đơn cử như Công ty CP Nhựa Thiếu niên Tiền Phong (Nhựa Tiền Phong), phụ thuộc hầu như 100% vào nguyên liệu nhựa nhập khẩu.

Giá hạt nhựa đầu vào tăng kéo chi phí sản xuất tăng cao, khi giá nguyên liệu đầu vào chiếm 70 – 80% chi phí sản xuất sản phẩm nhựa. Trong khi đó, theo Phó chủ tịch VPA, nhiều đơn hàng đã ký kết nên không thể thay đổi giá xuất khẩu, khiến doanh nghiệp thu hẹp biên lợi nhuận, thậm chí không thể giao hàng trong bối cảnh nguồn cung hạt nhựa khan hiếm.

Áp lực không dừng lại ở nhóm doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu nhựa mà lan sang nhiều ngành hàng khác, trong bối cảnh hầu như tất cả các sản phẩm tiêu dùng, xuất khẩu đều có thành phần nhựa hoặc sử dụng nhựa làm bao bì.

Phân hóa

Tác động của việc tăng giá hạt nhựa không diễn ra đồng đều giữa các phân khúc trong ngành, khi nhóm doanh nghiệp sản xuất bao bì, vốn phụ thuộc chủ yếu vào PE và PP đang chịu áp lực lớn nhất.

Một số doanh nghiệp đã phải điều chỉnh giá bán, đơn cử như giá túi nhựa bán buôn đã tăng từ khoảng 40.000 đồng/kg lên 55.000 đồng/kg, khiến chi phí vận hành của nhiều cơ sở sản xuất tăng đáng kể và buộc doanh nghiệp phải thu hẹp biên lợi nhuận để giữ khách hàng.

Nhóm doanh nghiệp nhựa xây dựng, bao gồm Công ty CP Nhựa Bình Minh, Nhựa Tiền Phong, Công ty CP Nhựa châu Âu Xanh (Euro Pipe)… cũng bắt đầu chiến lược tăng giá để bù đắp chi phí nguyên liệu và chi phí vận chuyển, đặc biệt ở nhóm hàng HDPE.

Đối với các sản phẩm PVC, vốn chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu sản phẩm của Nhựa Tiền Phong, doanh nghiệp này có lợi thế với hơn 1.400 tỷ đồng hàng tồn kho ghi nhận trong báo cáo tài chính, tính đến hết năm 2025. Nhờ đó, Nhựa Tiền Phong vẫn có thể ổn định sản xuất trong khoảng vài tháng để chờ giá nguyên liệu hạ nhiệt.

Trong khi đó, đối thủ lớn nhất của Nhựa Tiền Phong là Nhựa Bình Minh cũng sở hữu lợi thế riêng khi được đảm bảo nguồn nguyên liệu từ hệ sinh thái của công ty mẹ là Tập đoàn SCG (Thái Lan).

SCG hiện đã đưa Tổ hợp Hóa dầu Long Sơn (LSP) vào vận hành thương mại trở lại, qua đó giúp các doanh nghiệp nhựa của SCG có nguồn nguyên liệu ổn định hơn, bên cạnh việc tích cực triển khai dự án chuyển đổi sang sử dụng khí LNG làm nguyên liệu thay thế cho LSP, qua đó giảm phụ thuộc vào diễn biến cung, cầu và giá dầu.

Diễn biến giá hạt nhựa trong tương lai tương đối khó dự đoán khi xung đột địa chính trị chưa đi đến hồi kết. Trong bối cảnh bất ổn toàn cầu, theo đại diện VPA, giải pháp căn cơ là phải đảm bảo nguồn cung hạt nhựa trong nước, bao gồm nguồn cung từ các loại hạt nhựa tái chế.