Mặc dù thương mại điện tử ở Việt Nam phát triển đáng kể, lượng thanh toán điện tử vẫn ở mức thấp, chủ yếu do thói quan của người tiêu dùng.
Theo báo cáo Chỉ số thương mại điện tử 2019, thương mại điện tử của Việt Nam năm 2018 tiếp tục chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ. Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam (VECOM) ước tính tốc độ tăng trưởng đạt 30% so với năm 2017.
Về quy mô, dù điểm xuất phát thấp khoảng 4 tỷ USD năm 2015 nhưng nhờ tốc độ tăng trưởng trung bình trong ba năm liên tiếp cao, quy mô thị trường thương mại điện tử năm 2018 lên tới khoảng 7,8 tỷ USD.
Thị trường này bao gồm bán lẻ trực tuyến, du lịch trực tuyến, tiếp thị trực tuyến, giải trí trực tuyến và mua bán trực tuyến các dịch vụ và sản phẩm số hoá khác.
VECOM cho rằng nếu tốc độ tăng trưởng duy trì mức 30% thì tới năm 2020, thương mại điện tử Việt Nam sẽ đạt quy mô khoảng 13 tỷ USD, cao hơn mục tiêu được đề ra cho khu vực này giai đoạn 2016 – 2020.
Theo Báo cáo e-Conomy SEA 2018 của Google và Temasek, tốc độ tăng trưởng trung bình năm giai đoạn 2015 – 2018 của thương mại điện tử Việt Nam đạt 25% và dự kiến thị trường sẽ lên mức 33 tỷ USD vào năm 2025.
Nếu kịch bản này diễn ra, Việt Nam sẽ sở hữu quy mô thương mại điện tử lớn thứ ba tại khu vực Đông Nam Á vào năm 2025, sau Indonesia (100 tỷ USD) và Thái Lan (43 tỷ USD).
Theo TechinAsia, lượng người dùng Internet tại Việt Nam xếp thứ ba trong số các nước Đông Nam Á được khảo sát (Indonesia, Philippines, Thái Lan, Malaysia và Singapore) với 44 triệu người năm 2015 và dự kiến tăng lên mức 82 triệu năm 2020.
Mỗi ngày, người dùng tại Việt Nam trung bình dành khoảng 6 giờ 52 phút để truy cập Internet qua điện thoại di động.
Mặc dù thương mại điện tử và số người dùng tại Việt Nam gia tăng đáng kể, mức chi tiêu trong mỗi lần mua sắm trực tuyến cũng như thanh toán trực tuyến lại ở mức thấp.
TechinAsia cho biết trong khi Singapore hay Malaysia có tỷ lệ bán hàng nhận thanh toán bằng thẻ tín dụng lên tới 100%, Philippines đạt 95%, Thái Lan đạt 90% thì Việt Nam chỉ dừng ở mức 60%.
Tỷ lệ nhận chuyển khoản ngân hàng cao hơn, ở mức 88% và tỷ lệ thanh toán khi nhận hàng đạt tới 82%, cao hơn tất cả các quốc gia được khảo sát còn lại.
Bà Nguyễn Thị Minh Huyền, Phó cục trưởng Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) tại phiên thảo luận về thanh toán điện tử trong khuôn khổ Diễn đàn kinh tế tư nhân năm 2019 cho biết chỉ 3-5% lượng giao dịch sử dụng thanh toán không dùng tiền mặt, với tỷ lệ thanh toán trực tuyến chiếm tỷ trọng rất thấp.
"Việc thay đổi thói quen của khách hàng, cải thiện quy trình thanh toán là đòi hỏi cấp thiết, không chỉ riêng với thương mại điện tử mà cả với sự phát triển của kinh tế số", bà Huyền nhấn mạnh.
Theo vị Phó cục trưởng, mấu chốt để thay đổi điều này là xây dựng niềm tin của người tiêu dùng trong thương mại điện tử.
Bên cạnh việc đưa ra những hành lang pháp lý, những thể chế để thúc đẩy phương thức thanh toán không dùng tiền mặt, cần có những giải pháp nâng cao nhận thức của người tiêu dùng, thay đổi niềm tin của khách hàng với quy trình thanh toán không dùng tiền mặt.
Ông Đào Minh Tuấn, Phó tổng giám đốc Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) đã “điểm danh” một số rào cản cần tháo gỡ nhằm phát triển thanh toán điện tử.
Thứ nhất, thói quen của người tiêu dùng là vấn đề lớn nhất. Hiện 60% dân số Việt Nam đủ độ tuổi mở thẻ nhưng 80% trong số này vẫn dùng tiền mặt. Mua hàng trực tuyến đã thay đổi thói quen song giao hàng theo hình thức COD (nhận hàng và trả tiền trực tiếp) vẫn là chủ yếu.
Thứ hai là nhiều doanh nghiệp ngại chấp nhận phương thức thanh toán mới.
Thứ ba là chưa có nhiều chính sách khuyến khích đối với các thành phần tham gia.
Thứ tư là phát triển hạ tầng. Theo ông Tuấn, việc chia sẻ dữ liệu có rào cản nhất định vì dữ liệu ngân hàng đòi hỏi pháp lý cao nên cần có sự tham gia của Nhà nước.
Chia sẻ cùng quan điểm, ông Phạm Tiến Dũng, Vụ trưởng Thanh toán (Ngân hàng Nhà nước) cũng cho rằng rào cản lớn nhất về việc áp dụng thanh toán không dùng tiền mặt là thói quen của người tiêu dùng. Nhiều người vẫn giữ thói quen dùng tiền mặt dù rằng áp dụng công nghệ, những ứng dụng thanh toán mang lại sự tiện lợi hơn rất nhiều.
Một rào cản khác cho sự thay đổi là khoảng cách giữa nói và làm. Ông Dũng nhận định hành lang pháp lý đang đi chậm hơn so với công nghệ từ 3-5 năm và cho rằng nếu không có những cơ chế thí điểm quản lý thì việc theo kịp với sự phát triển của công nghệ là rất khó.
Về vấn đề sử dụng dữ liệu, đại diện Ngân hàng Nhà nước cho rằng rào cản nằm ở sự tham gia của các bộ, ngành liên quan. Muốn áp dụng thanh toán điện tử cho các dịch vụ như điện, y tế hay giao thông, cơ quan quản lý cần cơ chế chia sẻ dữ liệu, xây dựng hệ thống liên thông với những Bộ, ngành liên quan để chia sẻ thông tin khách hàng, tạo ra một cơ chế thanh toán thông suốt.
Ngoài những rào cản về mặt cơ chế, ông Dũng cho rằng một vấn đề đang tồn tại trong thương mại điện tử là lòng tin của khách hàng.
"Những nền tảng thương mại điện tử bán hàng không đúng quảng cáo, không đúng mẫu mã yêu cầu khiến khách hàng không thực hiện thanh toán trước", Vụ trưởng Thanh toán cho biết.
Ông Dũng khuyến nghị nếu những dịch vụ ngân hàng đáp ứng được quy tắc 3-1-0 sẽ tạo ra sự thay đổi rất lớn. Nghĩa là mọi nghiệp vụ phải hoàn thành trong thời gian 3 phút, ứng dụng phải đáp lại yêu cầu trong thời gian 1 giây và không có sự can thiệp của con người trong quy trình này.
Về phía ngân hàng thương mại, ông Nguyễn Hưng, Tổng giám đốc TP Bank cho biết ngân hàng này cũng phải đối mặt với nhiều thách thức vì hiện nay tình trạng giả mạo danh tính trên các kênh giao dịch rất nhiều, từ giả mạo thông tin cho đến giả mạo cả người đến làm thủ tục, thậm chí đến nay còn có tình trạng mua bán thông tin thật của một ai đó rồi thuê người đến làm thẻ, ebank và sử dụng tài khoản đó.
Nếu Chính phủ có cổng xác thực thông tin và dữ liệu mở để các ngân hàng khai thác thì có thể hạn chế được nhiều.
Tags:
Tags:
Hiện nay nền kinh tế quốc gia đang được dẫn dẵn bởi công nghệ số, đặc biệt trong bối cảnh các doanh nghiệp nước ngoài với lợi thế về mặt công nghệ đang tấn công mạnh mẽ vào thị trường Việt.
Kinh tế số đã xuất hiện và trở thành xu hướng phát triển tất yếu, tuy nhiên cũng chính công nghệ của nền kinh tế số lại có thể làm phát sinh nhiều rủi ro và xáo trộn cho các thị trường đã được xác lập.
UBND thành phố Hà Nội đã hoàn thành tái cấu trúc 293 thủ tục hành chính có tần suất phát sinh hồ sơ lớn, sẽ được áp dụng đồng bộ từ 1/1/2026.
Năm doanh nghiệp và năm doanh nhân được Đảng, Nhà nước trao tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI.
Sau khi được Thủ tướng chấp thuận chủ trương đầu tư, dự án cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ chính thức bước sang giai đoạn lựa chọn nhà đầu tư.
Các sai phạm liên quan đến đất hiếm và quặng bô-xít theo kết luận của Thanh tra Chính phủ sẽ do Ban chỉ đạo Trung ương theo dõi, chỉ đạo và đang được Bộ Công an xử lý.
Vingroup tin rằng việc xin rút khỏi dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam không ảnh hưởng tới tiến độ triển khai khi dự án nhận được sự quan tâm của nhiều doanh nghiệp có tiềm lực và kinh nghiệm như Thaco.
Cơ cấu tín dụng tiếp tục được triển khai phù hợp với cơ cấu nền kinh tế và đáp ứng nhu cầu vốn của cả người dân và doanh nghiệp.
Ngân hàng TMCP Việt Nam Thương Tín (Vietbank) vừa ghi nhận dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển khi vốn điều lệ đạt 10.769 tỷ đồng sau khi hoàn tất đợt phát hành cổ phiếu ra công chúng vào tháng 12/2025. Với quy mô vốn mới, Vietbank chính thức gia nhập nhóm các ngân hàng có vốn điều lệ trên 10.000 tỷ đồng tại Việt Nam.
Tập đoàn Vingroup vừa ký kết MoU ba bên với thành phố Kinshasa (Cộng hòa dân chủ Congo) và công ty Exposure SARL, thiết lập khuôn khổ hợp tác toàn diện phát triển hệ thống giao thông đô thị bền vững, hiện đại, và dễ tiếp cận tại thành phố Kinshasa.
Việc Nhà máy điện gió Savan 1 chính thức vận hành thương mại ngày 26/12 không chỉ đánh dấu bước tiến mới của T&T Group trong lĩnh vực năng lượng tái tạo, mà còn góp phần hiện thực hóa mục tiêu gia tăng quy mô nhập khẩu điện từ Lào theo Hiệp định giữa hai Chính phủ.
Cơ hội trải nghiệm các dòng xe máy điện đầy đủ phân khúc khiến gian hàng VinFast tại Vietnam Mobility Show 2025 (Đông Anh, Hà Nội) trở thành điểm thu hút khách tham quan nhất triển lãm.
VinBus công bố chính thức đưa vào vận hành 58 xe buýt điện VinFast EB 8 trên hai tuyến xe buýt số 33 (Bến xe An Sương - Suối Tiên - Đại học quốc gia TP.HCM) và tuyến 150 (Bến xe buýt Chợ Lớn - Bến xe Miền Đông mới) từ ngày 27/12/2025.
Lựa chọn phát triển ngân hàng số từ sớm, TPBank tiếp cận ESG như một phần của mô hình vận hành, thay vì một hoạt động riêng lẻ. Thông qua số hóa, tự động hóa và ứng dụng dữ liệu, các yếu tố Môi trường – Xã hội – Quản trị được lồng ghép vào hoạt động hằng ngày của ngân hàng.
