Thu hút FDI 2024: Mở ra kỷ nguyên mới

11 tháng đầu năm 2024, Việt Nam thu hút được khoảng hơn 31 tỷ USD, tăng 1% so với cùng kỳ 2023. Tốc độ tăng trưởng về thu hút vốn FDI không phải quá cao nhưng trên nền tảng kết quả rất tốt năm 2023, thể hiện sự tích cực trong bối cảnh kinh tế toàn cầu tiếp tục chứng kiến những khó khăn, bất ổn và bất định.

Đáng chú ý, nhiều dự án FDI trong năm 2024 tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao, hoạt động nghiên cứu phát triển. Trong đó phải kể đến sự kiện ký kết thỏa thuận hợp tác giữa Chính phủ Việt Nam và Tập đoàn NDIVIA để thành lập Trung tâm Nghiên cứu phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) và Trung tâm Dữ liệu AI tại Việt Nam.

NVIDIA cũng mua lại công ty công nghệ VinBrain từ tay Tập đoàn Vingroup, hợp tác với về AI với Tập đoàn Viettel, đồng thời cam kết hỗ trợ các công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực AI tại Việt Nam, với kỳ vọng tạo hiệu ứng lan tỏa không chỉ trong nước mà còn khu vực Đông Nam Á.

Bên cạnh thỏa thuận với NVIDIA, Việt Nam cũng đang trở thành điểm đến yêu thích của nhiều tập đoàn công nghệ, bán dẫn. Tháng 7 vừa qua, Tập đoàn Amkor nhận quyết định điều chỉnh tăng vốn từ hơn 500 triệu USD lên 1,6 tỷ USD đối với dự án sản xuất, lắp ráp, thử nghiệm vật liệu, thiết bị bán dẫn huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh.

Dự án là nhà máy lớn nhất thế giới của Tập đoàn Amkor, tập trung cung cấp giải pháp thử nghiệm, kiểm tra hệ thống cho các công ty sản xuất điện tử và bán dẫn hàng đàu thế giới.

Theo Bộ Kế hoạch và đầu tư, hiện nay Việt Nam đã thu hút được khoảng hơn 170 dự án FDI trong lĩnh vực bán dẫn, tổng vốn đăng ký gần 11,6 tỷ USD. Bên cạnh những nhà đầu tư đã hiện hữu như Marvell, BE Semiconductor Industries N.V, Coherent, một số đối tác tiểm năng như Qorvo, AIChip, Lam Research cũng đã làm việc và có kế hoạch chuyển dịch chuỗi cung ứng bán dẫn sang Việt Nam.

Bước chuyển cho kỷ nguyên mới

Thỏa thuận với NVIDIA được Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và đầu tư Nguyễn Chí Dũng ví như một bước ngoặt mang tính lịch sử, tạo ra đột phá để Việt Nam phát triển thành trung tâm về bán dẫn và AI hàng đầu khu vực và thế giới.

Lịch sử thu hút FDI của Việt Nam cho thấy, luôn có những dự án then chốt mở đầu cho làn sóng mới, điển hình như dự án của Tập đoàn Intel vào năm 2006, “mở đường” cho một loạt ông lớn công nghệ như Samsung, Foxconn, HP, LG đến Việt Nam đặt nhà máy.

Đây cũng được xem là làn sóng FDI thứ ba của Việt Nam, gắn với sự kiện gia nhập WTO, sau hai làn sóng gắn với hai sự kiện là mở cửa nền kinh tế và ký kết hiệp định thương mại song phương với Hoa Kỳ.

Làn sóng thứ tư gắn với xu thế công nghệ mới về AI, bán dẫn đã được dự báo trong nhiều thảo luận chính sách, đặc biệt kể từ sau đại dịch Covid-19, khi chuỗi cung ứng toàn cầu bị tổn thương nghiêm trọng và bắt buộc phải tái cấu trúc.

Trên thực tế, để hiện thực hóa những dự báo về làn sóng FDI thứ tư, những năm qua, Việt Nam đã triển khai nhiều giải pháp thúc đẩy thu hút FDI chất lượng, bao gồm các hoạt động ngoại giao kinh tế và cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.

Tính riêng trong năm 2024, Việt Nam tổ chức gần 60 hoạt động đối ngoại của các lãnh đạo chủ chốt Đảng và Nhà nước, đem lại hơn 170 thỏa thuận hợp tác trong nhiều lĩnh vực.

Chính sách đầu tư được kiện toàn, đặc biệt phải kể đến dự án một luật sửa bốn luật được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 8 mới đây, đã đưa ra cơ chế “luồng xanh”, cắt giảm gần 300 ngày làm thủ tục đối với những dự án đầu tư công nghệ cao.

Thời cơ đã chín muồi, thỏa thuận với NVIDIA, nếu phát huy hiệu quả như kỳ vọng, có thể là khởi điểm cho làn sóng FDI về bán dẫn và AI. Với làn sóng này, Việt Nam có thể tiến tới cạnh tranh sòng phẳng với quốc tế bởi lĩnh vực bán dẫn và AI còn tương đối mới và nhiều dư địa để phát triển trên toàn cầu.