Giấc mơ lớn của những nhà bán lẻ ngoại tại Việt Nam

Các nhà bán lẻ châu Á đang đổ dồn vào Việt Nam trong bối cảnh những ràng buộc với doanh nghiệp nước ngoài ngày càng được nới lỏng hơn, tạo ra cuộc đua trong việc đưa các cửa hàng tiện lợi và siêu thị vào thị trường từ lâu bị chi phối bởi các doanh nghiệp nhỏ.

Dù tại thời điểm trước đây khi Việt Nam lạc hậu hơn so với các nước Đông Nam Á, các doanh nghiệp nước ngoài như Samsung Electronics đã nhìn thấy những cơ hội phát triển.

Một trong những cái tên mới nhất tham gia vào thị trường bán lẻ Việt Nam là GS25 với cửa hàng đầu tiên tại thành phố Hồ Chí Minh. 

GS Retail, nhà điều hành chuỗi cửa hàng tiện lợi hàng đầu Hàn Quốc, có kế hoạch sẽ mở 50 cửa hàng tại Việt Nam vào cuối năm nay và dự kiến sẽ mở rộng mạng lưới lên mức 2.500 điểm trong vòng 1 thập kỉ tới. Tại Hàn Quốc, GS25 hiện đang sở hữu khoảng 12.000 cửa hàng.

Tại Gò Vấp, nhà bán lẻ có tên tuổi khác của Hàn Quốc E-mart đã khai trương siêu thị đầu tiên với diện tích hơn 3 ha và tổng vốn đầu tư hơn 60 triệu USD (tương đương 1.350 tỷ đồng). Với các loại sản phẩm như thực phẩm, quần áo và đồ gia dụng, E-mart thu hút rất đông khách hàng.

Quy trình kiểm soát vệ sinh an toàn thực phẩm tại đây cũng được người tiêu dùng hưởng ứng. Dựa trên sự thành công đầu tiên, E-mart dự kiến đạt 10 điểm trên toàn quốc.

Tập đoàn Hàn Quốc Lotte cũng không hề rớt ra khỏi cuộc chơi với kế hoạch tăng số lượng siêu thị Lotte Mart lên gấp nhiều lần, từ mức 13 hiện tại lên 87. Lotte đánh giá rằng “Việt Nam chính là thị trường quan trọng nhất châu Á”.

Ngoài ra, thương hiệu bán lẻ 7-Eleven của Seven & I Holding đến từ Nhật Bản cũng lên kế hoạch mở 1.000 cửa hàng tại Việt Nam vào năm 2027 sau khi gia nhập thị trường hồi giữa tháng 6 năm ngoái. Chuỗi B’s Mart của Thái Lan cũng nhắm đến mục tiêu 3.000 cửa hàng.

Kể từ năm 2009, chỉ 2 năm sau khi gia nhập tổ chức Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), Việt Nam đã cho phép nâng tỷ lệ vốn sở hữu nước ngoài lên 100% đối với doanh nghiệp bán lẻ, giúp Việt Nam được xếp hạng cao hơn về độ mở thị trường so với các quốc gia khác.

Không chỉ vậy, các hiệp định thương mại và hợp tác kinh tế với nhiều nước đã thúc đẩy sự tự do hóa hơn nữa tại thị trường này. Năm 2016, giới hạn diện tích mở cửa hàng được giảm xuống mức 500 mét vuông, tạo điều kiện phát triển mạnh cho cửa hàng tiện lợi. Bên cạnh đó, Hiệp định đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương mới kí kết hồi tháng 3 vừa qua cũng cho phép loại hình cửa hàng này được mở rộng thoải mái, không phải chịu bất kỳ ràng buộc nào.

Những yếu tố tích cực trong nhiều năm qua đã giúp doanh số bán lẻ tại Việt Nam đạt mức kỉ lục 129,6 tỷ USD vào năm 2017.

Tính đến thời điểm hiện tại, các cửa hàng bán lẻ truyền thống vẫn thống trị Việt Nam. Hình thức tạp hóa hiện đại, siêu thị, cửa hàng tiện lợi mới chỉ chiếm 5,4% doanh số tiêu dùng thực phẩm, thấp nhất khu vực Đông Nam Á.

Tuy nhiên, các sản phẩm chất lượng cao tại những cửa hàng hiện đại được đánh giá sẽ hấp dẫn trong bối cảnh thu nhập trung bình đang tăng lên. Kinh tế Việt Nam đang có tốc độ tăng trưởng khoảng 7%, GDP bình quân đầu người gần 2.400 USD và riêng tại Hồ Chí Minh, con số này đạt gần 5.000 USD.

Điều này sẽ tạo ra cơ hội lớn cho các cửa hàng tiện lợi tại Việt Nam khi thị trường hiện mới có 1.000 siêu thị và khoảng 2.000 cửa hàng tiện lợi, chỉ bằng 1/20 và 1/3 số lượng của Nhật Bản. Mặc dù vậy, đây sẽ mối đe dọa với các doanh nghiệp trong nước khi nhà đầu tư nước ngoài ngập tràn.

Các doanh nghiệp nội địa đang cho thấy những kế hoạch mở rộng đầy tham vọng. Vinmart+ dự kiến sẽ tăng quy mô lên gấp 4 lần, đạt 4.000 cửa hàng vào năm 2020. Thế giới Di động với chuỗi Bách hoá XANH cho biết sẽ nâng số lượng lên 375 cửa hàng trong vòng 3 năm và hướng tới con số 500 vào cuối năm nay.