Giám đốc ADB tại Việt Nam: Cố tăng trưởng tín dụng sẽ gặp hai rủi ro lớn

Trong báo cáo "Cập nhật triển vọng châu Á 2017", Ngân hàng phát triển châu Á (ADB) đã dự báo điều chỉnh giảm đối với tăng trưởng kinh tế Việt Nam xuống còn 6,3% trong năm 2017 và 6,5% trong năm 2018. Dự báo này được đưa ra do sự sụt giảm 8% sản lượng khai thác khoáng và dầu thô trong nửa đầu năm nay. 

Trong cả năm 2017, lạm phát trung bình dự kiến đạt 4,5%, tiếp tục tăng lên 5,0% trong năm 2018, đều cao hơn một điểm phần trăm so với dự báo đưa ra hồi đầu tháng 4. Do tăng thu ngân sách cao hơn kỳ vọng nên mục tiêu giảm thâm hụt ngân sách xuống 3,5% GDP trong năm 2017 và 4,0% trong năm 2018 của Chính phủ nhìn chung là khả thi. 

Tuy nhiên, theo ông Eric Sidgwick, Giám đốc Quốc gia của ADB tại Việt Nam, nền kinh tế của Việt Nam vẫn sẽ vững vàng trước các cú sốc ngoài dự kiến. TheLEADER đã có cuộc trao đổi ngắn với ông Eric Sidgwick về vấn đề này.

Những cơ sở nào khiến ông tin tưởng vào tiềm năng phát triển của Việt Nam trong bối cảnh sản lượng khai khoáng và dầu thô trong nửa đầu năm nay giảm mạnh dẫn tới dự báo điều chỉnh giảm đối với tăng trưởng kinh tế của Việt Nam?

Ông Eric Sidgwick: Sản lượng khai thác mỏ chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng sản lượng của cả nền kinh tế. Tỉ trọng này đã giảm khá nhiều trong nửa đầu năm nay và có thể sẽ được duy trì ổn định, tuy nhiên các lĩnh vực khác của nền kinh tế như sản xuất, xây dựng, nông nghiệp và dịch vụ tiếp tục có những chuyển biến tích cực.

Bất chấp sự sụt giảm sản lượng khai thác khoáng và dầu thô, nền kinh tế Việt Nam tiếp tục đạt kết quả khả quan, được thúc đẩy bởi hai động lực là sản xuất định hướng xuất khẩu và tăng tiêu dùng nội địa. 

Công nghiệp chế biến, chế tạo đã tăng trưởng 10,5% trong nửa đầu năm do các nhà máy có vốn đầu tư nước ngoài đẩy mạnh sản xuất, trong khi khu vực dịch vụ tiếp tục tăng trưởng nhờ sự gia tăng hoạt động bán lẻ, mở rộng cho vay của ngân hàng, cũng như mức tăng 30% số du khách tới Việt Nam.

Kinh tế của Việt Nam dự kiến sẽ tăng trưởng trong nửa cuối năm nay, nhờ tăng đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và xuất khẩu, tăng trưởng tín dụng trong nước, phục hồi tăng trưởng nông nghiệp sau đợt hạn hán năm 2016 cũng như đẩy nhanh giải ngân cho chi tiêu vốn cho các chương trình cơ sở hạ tầng quốc gia.

Ông có thể làm rõ những rủi ro của Việt Nam khi tiếp tục duy trì tăng trưởng tín dụng?

Ông Eric Sidgwick: Chúng tôi đã xác định hai rủi ro lớn. Rủi ro thứ nhất liên quan đến thâm hụt tài chính và các biện pháp giảm thâm hụt ngân sách giúp giảm mức nợ công. Tuy nhiên, điều này đã đạt được chủ yếu là nhờ việc kiểm soát chặt chẽ hơn về chi tiêu vốn, trong khi chi tiêu thường xuyên vẫn tiếp tục tăng. Do đó, Việt Nam cần phải điều chỉnh sự mất cân bằng này để duy trì hiệu quả tăng trưởng dài hạn.

Rủi ro thứ hai là giảm lãi suất và tăng trưởng tín dụng trong nền kinh tế. Chúng tôi đang lo ngại về việc làm sao để đảm bảo chất lượng của tăng trưởng tín dụng mà vẫn không làm ảnh hưởng tới hệ thống ngân hàng.

Theo ông các dự án theo hình thức hợp tác công tư (PPP) có tiềm năng tại Việt Nam hay không?

Ông Eric Sidgwick: Các nhu cầu đầu tư của Việt Nam hầu hết được hỗ trợ bởi Chính phủ, các tổ chức như ADB và các đối tác phát triển khác. Tuy nhiên, các nguồn hỗ trợ này sẽ không đủ đáp ứng nhu cầu đầu tư hiện nay tại Việt Nam. Do đó, các dự án hợp tác công tư sẽ rất có tiềm năng để giúp Việt Nam đạt được những mục tiêu phát triển.

Trong thời gian qua, Chính phủ Việt Nam đã có rất nhiều động thái để khuyến khích và thu hút các nhà đầu tư như cắt giảm giấy phép con, cải cách luật doanh nghiệp và luật đầu tư... Nói chung hệ thống thuế tại Việt Nam khá phù hợp. 

Tuy nhiên vẫn còn tồn tại một số vấn đề cần giải quyết như thuế suất ở Việt Nam thấp hơn so với nhiều nước trong khu vực tuy nhiên mức độ miễn, giảm thuế thì lại cao hơn nhiều. Trong dài hạn không biết Chính phủ có thể duy trì được hay không. Do đó, Việt Nam cần có một hệ thống thuế có thể lớn mạnh cùng với nền kinh tế nước nhà.

Xin cảm ơn ông!