Khoảng trống lớn giữa marketing nội bộ và bên ngoài

“Em đang phụ trách PR - event nội bộ cho một doanh nghiệp từ tháng 9/2020 đến nay, vừa duyệt xong plan năm nay với vô vàn dự án ấp ủ, đang tràn trề nhiệt huyết thì mùng 4 Tết, công ty báo là vị trí của em ảnh hưởng dịch nên cho nghỉ không lương đến khi có thông báo mới. (*rớt nước mắt). Khi em phụ trách, nhân viên rất hưởng ứng các hoạt động và sếp cũng đánh giá rất cao. Đầu năm báo như vậy em cũng xỉu luôn không kịp phản ứng”.

Đây là một trong những chia sẻ ngắn đã nhận được nhiều sự đồng cảm trong cộng đồng những người làm nghề truyền thông nội bộ cách đây không lâu.

Quả thật, đại dịch Covid-19 đã ảnh hưởng lớn đến hoạt động kinh doanh, từ đó tác động không nhỏ đến những mảng khác trong các công ty. Trong đó, công tác truyền thông nội bộ, các hoạt động hướng đến xây dựng văn hoá doanh nghiệp dù đóng vai trò rất quan trọng nhưng lại thuộc nhóm đầu trong danh sách cần cắt bỏ của nhiều nhà lãnh đạo để tiết kiệm chi phí.

Chuyên gia của EY-Parthenon đánh giá, các doanh nghiệp Việt thường rất quyết liệt trong việc phản ứng với khủng hoảng, thậm chí quyết liệt hơn so với doanh nghiệp nước ngoài. 

Các biện pháp như luân chuyển nhân sự, cắt giảm lương, cho nghỉ không lương, dừng hoặc trì hoãn các chi phí đầu tư không cần thiết đã được nhiều doanh nghiệp áp dụng.

Sau giai đoạn phản ứng nhanh trong làn sóng dịch Covid-19 thứ nhất, những giá trị của nhân sự trong tổ chức được đưa ra mổ xẻ và các nhà lãnh đạo doanh nghiệp bắt đầu nhận thức rõ hơn về tầm quan trọng của người lao động. 

Họ bắt đầu hướng đến các giá trị mang tính bền vững, bên cạnh nỗ lực tồn tại vượt qua khủng hoảng thì còn hình thành một tầm nhìn dài hạn hơn để có thể đối mặt với mọi thách thức trong tương lai. Mà trong đó, yếu tố nhân sự đóng vai trò hết sức quan trọng.

Tuy nhiên, nói và nhận thức là một chuyện, hành động thực tế lại là một câu chuyện khác. Nhiều lãnh đạo doanh nghiệp Việt vẫn còn loay hoay với bài toán cắt giảm chi phí để tồn tại trong khi việc hồi phục và bứt phá trong bối cảnh bình thường mới đã được nói đến từ nhiều tháng nay.

Tất nhiên, việc cắt giảm các hoạt động dành cho nhân sự là điều hoàn toàn dễ hiểu đối với các doanh nghiệp còn đang phải vật lộn để tồn tại. Như một con tàu đang chới với sắp chìm giữa biển khơi vì giông bão, nỗ lực cắt bỏ các chi phí có thể cắt để duy trì hoạt động là điều bắt buộc. Điều mà lãnh đạo doanh nghiệp có thể làm là tìm kiếm sự thấu cảm của nhân sự.

Tuy nhiên, với nhiều doanh nghiệp đã vượt qua sóng giữ, đã phục hồi và ghi nhận những kết quả kinh doanh ấn tượng trong thời kỳ bình thường mới thì các hoạt động dành cho người lao động, các hoạt động xây dựng văn hoá doanh nghiệp vẫn chưa hồi phục trở lại.

Ông Ngô Quang Cường, Tổng giám đốc Công ty CP quốc tế Vạn Đắc Phúc nhớ lại, thời điểm Tết dương lịch 2021 là một trong những thời điểm ảm đạm nhất đối với ngành tổ chức sự kiện, team-building. Nếu như theo thông lệ, tết dương là thời điểm những doanh nghiệp tổ chức sự kiện như Vạn Đắc Phúc chạy doanh số thì sự đón nhận của các doanh nghiệp (client) bị sụt giảm rõ rệt trong dịp lễ vừa qua.

Theo ông Cường, có hai vấn đề thể hiện sự quan tâm chưa đúng mực của nhiều doanh nghiệp dành cho con người trong tổ chức. Thứ nhất là việc bố trí, sắp xếp thời gian cho các hoạt động hướng đến xây dựng văn hoá doanh nghiệp.

Vạn Đắc Phúc là một doanh nghiệp có quy mô lớn trong ngành với nhiều đối tác là tập đoàn, doanh nghiệp lớn của Việt Nam và FDI. Khi xây dựng một chương trình, đơn vị này sẽ phải làm việc nhiều với bộ phận truyền thông nội bộ, marketing, nhân sự… để thấu hiểu doanh nghiệp và xây dựng kế hoạch sát sườn cho doanh nghiệp. 

Các sản phẩm sự kiện của Vạn Đắc Phúc hình thành dựa trên quá trình tiêu dùng, không có chuyện làm thử để nghiệm.

Vì vậy, để tạo nên một sản phẩm xuất sắc, mọi công tác phải được thực hiện rất chính xác và chỉn chu, phải “may đo như đóng giày”, theo lời mô tả của ông Cường. 

Tuy nhiên, quá trình này cũng gặp phải thử thách không nhỏ nếu những nỗ lực chỉ đến từ công ty tổ chức sự kiện. Bản thân nội bộ doanh nghiệp khách hàng không đáp ứng được những yêu cầu của bên tổ chức sự kiện, đơn giản nhất là việc bố trí thời gian dành cho luyện tập.

Thứ hai, tổ chức sự kiện cho nhiều doanh nghiệp từ lớn đến nhỏ, ông Cường chứng kiến sự sụt giảm mạnh về ngân sách mà các doanh nghiệp dành cho người lao động.

Có doanh nghiệp nước ngoài từng bỏ ra hàng tỷ đồng cho các sự kiện thường niên nhưng năm 2020 vừa rồi đầu tư vài trăm triệu đồng chỉ đủ để trang trí một vài góc cho nhân viên chụp ảnh “check-in” trong một nhà máy rộng hàng trăm nghìn mét vuông.

Hay bữa tiệc “year-end party” cuối năm của nhiều doanh nghiệp cũng không còn được đầu tư như trước, không thể hiện được văn hoá doanh nghiệp. Thay vào đó là một buổi gặp mặt được tổ chức trong một trung tâm tổ chức tiệc cưới. Ăn xong một bữa cỗ, diễn xong một vài tiết mục văn nghệ rồi ai về nhà nấy mà không đọng lại được gì. Nhiều doanh nghiệp còn quyết định huỷ mọi sự kiện cuối năm và lựa chọn phương án tặng một phần quà cho người lao động.

“Không phải tuyệt đại đa số nhưng tỷ lệ các doanh nghiệp cắt bỏ hết các chương trình cho nhân sự là rất cao trong những tháng vừa qua”, ông Cường nói.

Giữa marketing bên ngoài và marketing nội bộ của nhiều doanh nghiệp đang có một khoảng trống lớn.

Ông Ngô Quang Cường

CEO Công ty CP quốc tế Vạn Đắc Phúc

Với những doanh nghiệp đang oằn mình vượt khó thì đó là điều dễ hiểu. Nhưng theo ông Cường, vấn đề đáng quan ngại là sự bất cân xứng giữa hình ảnh thể hiện bên trong và bên ngoài của nhiều doanh nghiệp. 

Có những tổ chức vẫn đầu tư xây dựng hình ảnh rất đẹp ra bên ngoài, vẫn là những sự kiện hoành tráng thu hút sự quan tâm lớn của công chúng, vẫn là những con số lãi công bố hàng nghìn tỷ đồng nhưng lại tạo nên một hình ảnh vỡ vụn, nghèo nàn trong mắt của những “khách hàng nội bộ” không kém phần quan trọng.

“Giữa marketing bên ngoài và marketing nội bộ của nhiều doanh nghiệp đang có một khoảng trống lớn”, CEO Vạn Đắc Phúc nhìn nhận.

“Tôi nghĩ đâu đó họ phải chịu sức ép về cắt giảm chi phí nhưng vấn đề là thay vì giữ cái quan trọng nhất thì quyết định cắt cái dễ cắt nhất. Chi phí cho truyền thông nội bộ chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ nhưng họ rất dễ đưa ra lý do để cắt trong bối cảnh Covid”, ông Cường nói thêm.

Ông Cường lý giải, trước đây, các doanh nghiệp chú trọng đầu tư cho các hoạt động nội bộ một phần nhằm xây dựng thương hiệu tuyển dụng uy tín trên thị trường lao động để thu hút người tài. Covid-19 diễn ra khiến nhiều doanh nghiệp phải tìm cách tinh gọn chứ chưa nói gì đến tuyển thêm, một phần cũng vì vậy mà hoạt động nội bộ không được đầu tư như trước.

“Tuy nhiên, về lâu dài, nếu doanh nghiệp không quan tâm đến đời sống của cán bộ nhân viên trong khi họ đang đóng góp cùng công ty vượt qua mọi bão tố thì đến lúc có cơ hội khi thị trường quay lại, họ sẽ bay”, ông Cường nói.

Điều này cũng có nghĩa là nếu làm truyền thông nội bộ tốt trong thời điểm này, doanh nghiệp sẽ có thể xây dựng được một thương hiệu tuyển dụng được đánh giá cao trên thị trường. Đó là một thương hiệu luôn coi trọng những đóng góp của nhân viên, luôn đồng hành cùng nhân viên và coi nhân sự là giá trị cốt lõi.

“Bản thân tôi cũng là một nhà lãnh đạo trong ngành tổ chức sự kiện và team-building, tôi thấy mình cần thức tỉnh hơn so với các quản lý doanh nghiệp khác vì tôi luôn lấy chính mình để làm ví dụ dẫn đề cho các lãnh đạo doanh nghiệp. Đừng bỏ quên vấn đề nhân sự, mọi người nói nhiều nhưng hành động chưa tương xứng, càng khó khăn thì càng phải hành động cho nhân sự hơn, nếu các lãnh đạo quan tâm thì có rất nhiều cách không phát sinh nhiều chi phí mà vẫn đạt được hiệu quả”, CEO Vạn Đắc Phúc chia sẻ.