Tắc nghẽn trong sản xuất tuabin, cùng với hàng loạt khó khăn về tài chính và quy định pháp lý vốn có, tiếp tục kéo dài tiến độ các dự án điện khí tại Việt Nam.
Tình trạng thiếu hụt tuabin khí toàn cầu có thể khiến các dự án điện khí tại Việt Nam và Philippines tiếp tục bị chậm tiến độ và tăng chi phí đầu tư, Viện Kinh tế Năng lượng và phân tích tài chính (IEEFA) cảnh báo trong báo cáo mới đây.
Cả hai quốc gia đều đặt mục tiêu mở rộng nhanh công suất điện khí trong thập kỷ tới, song các nhà sản xuất tuabin hàng đầu thế giới hiện đang trong tình trạng quá tải đơn hàng và khuyến nghị các nhà phát triển dự án nên lên kế hoạch mua sắm tuabin trước 7 - 8 năm.
"Tình trạng thiếu tua-bin chỉ là một mắt xích mới trong danh sách dài các trở ngại về tài chính và pháp lý đang khiến các dự án điện khí ở Việt Nam và Philippines trì trệ", ông Sam Reynolds, tác giả báo cáo kiêm Trưởng nhóm nghiên cứu LNG/Khí của IEEFA châu Á, nhận định.
Trong khi đó, năng lượng tái tạo chi phí thấp cùng công nghệ lưu trữ đang phát triển nhanh chóng, có thể thu hẹp đáng kể vai trò dài hạn của khí và LNG, vị này nhận định.
Theo báo cáo, Việt Nam được dự báo sẽ không đạt mục tiêu 2030, với thiếu hụt tổng cộng hơn 25GW công suất điện khí (bao gồm khí nội địa và LNG). Trong khi đó, Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030 có 22,5 GW điện LNG và 14,9 GW điện khí nội địa.
Hiện chỉ có hai dự án điện LNG tại Việt Nam công bố đã ký hợp đồng tuabin, song vẫn đối mặt nhiều rào cản lớn như chưa có hợp đồng mua bán điện (PPA), hợp đồng cung cấp khí, bảo lãnh thanh toán và chuyển đổi ngoại tệ.
Các dự án hiện hữu tại Việt Nam và Philippines đều sử dụng tuabin từ GE Vernova, Siemens Energy và Mitsubishi Heavy Industries (MHI) - ba “ông lớn” chiếm tới 90% đơn hàng tuabin khí hạng nặng toàn cầu kể từ năm 2015.
Lượng đặt hàng tuabin từ Mỹ và Trung Đông tăng mạnh, cộng với gián đoạn chuỗi cung ứng, đã gây ra tình trạng thiếu hụt tuabin toàn cầu.
Năm 2024, tổng đơn đặt hàng đạt khoảng 80GW, trong khi năng lực sản xuất của ba nhà sản xuất lớn nhất chỉ khoảng 30GW/năm. Dự báo từ năm 2027, đơn hàng sẽ vượt 100GW mỗi năm; riêng Mỹ dự kiến xây 19 GW điện khí/năm đến 2030.
“Những năm gần đây, các nền kinh tế mới nổi phụ thuộc vào LNG nhập khẩu đã phải cạnh tranh với các nước giàu ở châu Âu và Đông Bắc Á để mua nhiên liệu đắt đỏ”, ông Reynolds cho biết. "Giờ đây, họ lại rơi vào tình thế tương tự - nhưng lần này là để giành thiết bị tuabin".
Thời gian giao hàng hiện được các nhà sản xuất thông báo ở mức năm năm cho dòng tuabin lớn, và nhiều hãng đã bắt đầu thu phí đặt chỗ không hoàn lại. Một nhà đầu tư thậm chí đã trả 25 triệu USD cho GE Vernova chỉ để giữ suất giao hàng năm 2030.
Chi phí đầu tư cho các dự án điện khí mới gần như đã tăng gấp ba, từ 700 - 1.000 USD/kW lên khoảng 2.400 USD/kW hiện nay.
Dù các nhà sản xuất đã công bố kế hoạch mở rộng năng lực sản xuất, song thiếu hụt nguyên vật liệu, linh kiện và nhân lực khiến nỗ lực này khó có thể hạ giá hoặc rút ngắn tiến độ trong ngắn hạn.
Ngoài ra, việc mở rộng sản xuất ồ ạt để đón đầu “cơn sốt” trung tâm dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) tiềm ẩn nguy cơ dư thừa đầu tư, giống như nhiều chu kỳ trước đó.
“Các nền kinh tế mới nổi như Việt Nam và Philippines có thể không còn nhiều lựa chọn", ông Reynolds nhận định. “Nguồn cung tuabin hạng nặng hiện chỉ nằm trong tay vài nhà sản xuất, đi kèm hợp đồng và thủ tục phức tạp. Nếu chuyển sang loại tuabin nhỏ hơn, hiệu suất sẽ giảm mạnh và chi phí điện bình quân có thể tăng vọt".
Thay vì chờ tuabin, các quốc gia này đang đẩy nhanh phát triển năng lượng tái tạo và triển khai công nghệ lưu trữ pin để cân bằng lưới điện.
Thời gian xây dựng dự án điện mặt trời và điện gió chỉ khoảng một năm, trong khi dự án LNG thường mất ít nhất bốn năm, chưa kể các vướng mắc về tuabin, hợp đồng và quy định.
Việt Nam đã tăng gấp sáu lần mục tiêu điện mặt trời năm 2030 sau khi công suất điện gió và mặt trời tăng từ gần như bằng 0 lên hơn 21GW giai đoạn 2018 - 2023. Tại Philippines, điện mặt trời đang là lĩnh vực phát triển nhanh nhất, với hơn 13GW dự án mới được đấu thầu từ năm 2022. Trong khi đó, sản lượng điện khí ở cả hai nước hiện thấp hơn năm 2015.
“Tình trạng khan hiếm tuabin khí càng củng cố lý do để Việt Nam và Philippines chuyển mạnh sang năng lượng tái tạo", ông Reynolds kết luận. “Mỗi năm trì hoãn các dự án điện khí và LNG nghĩa là nhu cầu về khí và LNG trong dài hạn sẽ càng giảm".
Tags:
Tags:
Trungnam Group bất ngờ gặp cạnh tranh đến từ Tập đoàn SK khi đang đếm ngược tới thời điểm bỏ thầu dự án LNG Cà Ná, tỉnh Khánh Hoà.
Trong bối cảnh Phả Lại 1 có nguy cơ ngừng hoạt động trước năm 2030 nếu tiếp tục sử dụng than để phát điện, Nhiệt điện Phả Lại đã thông qua kế hoạch đầu tư nhà máy LNG trị giá 35.000 tỷ đồng
Nguy cơ giá điện tăng nhanh trong thời gian tới do một số dự án nguồn điện lớn theo quy hoạch bị chậm tiến độ cùng giá điện khí vẫn còn cao.
Hệ thống kỹ thuật và pháp lý phù hợp sẽ đảm bảo đưa tín chỉ carbon trở thành tài sản có giá trị, giúp doanh nghiệp kiếm lời từ nỗ lực giảm phát thải.
Bộ Nông nghiệp và môi trường vừa chính thức công bố danh sách 40 sản phẩm đạt hạng 5 sao cấp quốc gia trong đợt đánh giá cuối cùng của giai đoạn 2021 - 2025.
Kinh tế tuần hoàn khởi nguồn từ triết lý tuần hoàn tự nhiên, cùng với tín chỉ carbon, trở thành giải pháp cốt lõi cho sự sống còn của nhân loại trước khủng hoảng.
Sở hữu tiềm năng lớn về tín chỉ carbon, Việt Nam đang phải đối mặt với bài toán sinh tử: làm thế nào để không rơi vào bẫy "bán rẻ" tài nguyên xanh?
Tín chỉ carbon là giải pháp đảm bảo sinh kế rừng cho bà con lâm dân, thay cho những mô hình độc canh cây công nghiệp gây hệ lụy lâu dài cho môi trường.
Ngay sau chỉ đạo của Thủ tướng, các phó thủ tướng, bộ ngành đồng loạt đẩy nhanh cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh theo hướng thực chất.
Bản chất là công ty đầu tư và quản lý vốn, song lựa chọn của PAN lại cho thấy khuynh hướng quản trị và khẩu vị đầu tư khác biệt.
Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI sẽ kéo dài thêm nửa ngày, dự kiến bế mạc vào sáng 24/4.
Quảng Ninh đang chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên thể chế, hạ tầng và năng lực tổ chức phát triển nhằm tiến tới vị thế thành phố trực thuộc trung ương.
One Capital Hospitality dự kiến sẽ dùng toàn bộ 2.500 tỷ đồng để thực hiện các thương vụ M&A lớn trong năm 2026, trong đó, đáng chú ý là kế hoạch chi hơn 1.421 tỷ đồng để mua 22,85 triệu cổ phiếu, qua đó sở hữu hơn 20% cổ phần tại Công ty CP IDS Equity Holding.
Điều doanh nghiệp tư nhân cần nhất là một khung pháp lý vững chắc, ổn định và có tính dự báo, theo đại biểu Quốc hội.
Chủ tịch MB khẳng định sẽ không tham gia lập sàn tài sản số, mà chọn vai trò cung cấp hạ tầng thanh toán và dịch vụ cho các nhà đầu tư.
