Diễn đàn quản trị
Canh tác và nuôi dưỡng văn hoá doanh nghiệp
Văn hóa không phải là những gì lãnh đạo tuyên bố hay chiến dịch truyền thông mà là hệ điều hành chi phối toàn bộ hoạt động doanh nghiệp và tạo ra giá trị.
Các vấn đề trong tổ chức giống như một tảng băng trôi, phần nổi chỉ là những gì nhìn thấy được, còn phần chìm ẩn chứa những vấn đề quản trị sâu hơn rất nhiều.
Theo ông Đỗ Tiến Long, Chủ tịch Hội đồng chuyên gia OD Click, nếu không nhận diện đúng phần chìm này, công việc của những người làm truyền thông nội bộ và văn hóa doanh nghiệp rất dễ rơi vào giáo điều và không được nhân viên tín nhiệm.
Nhiệm vụ của những người làm truyền thông nội bộ là lặn sâu xuống phần chìm ấy, vừa suy nghĩ, vừa đào bới tận gốc rễ vấn đề, tìm cách cân bằng giữa lý tưởng và thực tế, giữa tư duy và cách thức vận hành.

Tuy nhiên, một thực trạng đáng buồn được ông Long chỉ ra là nhiều doanh nghiệp đang xây dựng văn hóa "nói". Đây là loại văn hóa chỉ dừng lại ở các khẩu hiệu, triết lý được in trong sổ tay, dán trên tường và các hoạt động truyền thông bề nổi.
Trong khi đó, văn hóa thực sự lại không ảnh hưởng bởi lời nói. Văn hóa được hình thành bởi hai từ: ngẫm và ngấm.
Herb Kelleher, cựu Chủ tịch Tập đoàn Southwest Airlines từng nói, không thể xây dựng văn hóa doanh nghiệp thuần túy mà điều quan trọng là phải biến những giá trị văn hóa đó thành lợi nhuận, đưa vào trong nhận thức như một phần giá trị của mỗi nhân viên và đội ngũ lãnh đạo.
Nhiều người lầm tưởng văn hóa doanh nghiệp là một khái niệm trừu tượng, phi lợi nhuận, chỉ để tạo ra một môi trường làm việc "vui vẻ". Thực tế, một nền văn hóa mạnh không thể tách rời khỏi chiến lược kinh doanh và hiệu quả tài chính.
Văn hóa trả lời cho câu hỏi cốt lõi nhất mà mọi thành viên trong tổ chức phải hiểu: "Công ty này kiếm tiền như thế nào". Mọi chính sách, hành vi đều phải xoay quanh câu trả lời đó.
Một phân tích của Gartner chỉ rõ, có đến 83% lãnh đạo thúc đẩy hành vi văn hoá trong doanh nghiệp bằng cách truyền đạt, tuy nhiên hành động này chỉ tác động 1% đến cảm nhận thực tế của nhân viên. Trong khi đó, việc đưa các giá trị văn hóa vào quản trị như xây dựng chính sách, cơ chế, quy trình… có tác động lớn hơn gấp 18 lần nhưng chỉ có 19% lãnh đạo tham gia khảo sát làm điều đó.
Lý do của sự chênh lệch lớn này, theo ông Long, nằm ở mô hình 3N mà văn hóa tác động lên con người: nghe - ngẫm - ngấm.
Theo đó, nếu việc truyền đạt chỉ dừng lại ở mức độ nghe thì nhân viên sẽ nghe để biết nhưng nó cực kỳ hời hợt và dễ dàng bị lãng quên. Văn hóa thực sự bắt đầu khi nhân viên ngẫm, tức là quan sát hành vi làm gương của lãnh đạo và các đồng nghiệp, họ so sánh lời nói với việc làm.
Tuy nhiên, tác động sâu sắc nhất đến từ sự ngấm, khi các giá trị văn hóa thấm vào từng chính sách, quy trình, hệ thống lương thưởng - những thứ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi của họ. Đây là lúc văn hóa trở thành sự thật.
Theo phân tích của ông Đỗ Tiến Long dựa trên quan điểm của Edgar Schein, điều lãnh đạo thực sự quan tâm nhất thường chỉ có hai thứ: hình ảnh cá nhân của họ và lợi nhuận. Đa số lãnh đạo xuất thân là dân kỹ thuật, chuyên môn, hoặc tài chính. Họ có xu hướng chỉ nhìn thấy phần nổi của tảng băng là những thứ đo đếm được ngay lập tức.
Khi văn hóa doanh nghiệp bị biến thành công cụ PR cho lãnh đạo hoặc đòn bẩy lợi nhuận ngắn hạn, nó tự động mất đi linh hồn. Nhân viên không ngốc, họ nhìn thấu sự mâu thuẫn giữa lời nói và hành động, và sự gắn kết sẽ chết yểu.
"Nếu chúng ta không hiểu sâu về bản chất văn hóa ấy thì những người làm truyền thông thua loa phường hết... tại vì văn hóa nói không tác động tới hành vi con người", ông Long thẳng thắn nhận định tại sự kiện "Sâu sắc 2025" do Cộng đồng ICC tổ chức.
Đừng cố xây văn hoá doanh nghiệp, hãy canh tác

Các doanh nghiệp nên thay đổi góc nhìn về xây dựng văn hóa doanh nghiệp như một dự án có điểm đầu và điểm cuối, mang tư duy giao dịch sang canh tác và nuôi dưỡng nó như một quá trình liên tục và kiên nhẫn.
Canh tác là một tư duy chuyển đổi, nó đòi hỏi sự kiên trì và chấp nhận đánh đổi, hy sinh những kết quả hữu hình trước mắt để đổi lấy sự phát triển bền vững và lâu dài. Giống như chăm sóc một cái cây, cần phải vun trồng một cách vô điều kiện và chấp nhận rằng cần có thời gian để thấy được thành quả.
"Tôi thích cái chữ culture nó mang nghĩa là canh tác, là nuôi dưỡng, mà nuôi dưỡng ấy là chúng ta bỏ tiền ra rồi ngoảnh mặt đi, đấy mới là nuôi dưỡng", ông Long chia sẻ.
Một nền văn hóa thực sự hình thành âm thầm nhưng bền bỉ nhờ ba yếu tố. Một là các chính sách quản trị nhất quán khiến giá trị ngấm vào từng quy trình. Hai là hành vi làm gương của lãnh đạo để nhân viên ngẫm và noi theo. Và ba là một tư duy dài hạn, kiên nhẫn như người nông dân đang canh tác trên mảnh đất của mình.
Trong bối cảnh doanh nghiệp hiện đại, tinh thần "ngọc trác học nghiên" được coi là triết lý xây dựng một tổ chức học tập, nơi mỗi cá nhân được xem là một viên ngọc thô và văn hóa doanh nghiệp chính là nghệ thuật mài giũa không ngừng nghỉ.
Văn hóa này không chỉ dừng lại ở việc đào tạo mà là quá trình nuôi dưỡng mảnh đất màu mỡ cho sự sáng tạo và đổi mới nảy mầm. Khi đó, việc "mài giũa ngọc" không chỉ giúp từng cá nhân tỏa sáng mà còn tạo ra một tập thể tinh anh và một tổ chức vững mạnh.
Cách Gelex thắp lửa tri thức để bứt phá
3 yếu tố tạo nên tổ chức học tập suốt đời ở LuxGroup
LuxGroup khẳng định dấu ấn với những hành trình du lịch sang trọng đậm sắc di sản, đồng thời nuôi dưỡng văn hóa học tập suốt đời làm nền tảng phát triển bền vững.
Ưu tiên trong phát triển văn hóa doanh nghiệp 2025
Văn hóa doanh nghiệp 2025 tập trung vào trải nghiệm nhân viên, đổi mới sáng tạo và xây dựng tổ chức học tập trong kỷ nguyên số.
5 chiến lược xây dựng văn hóa học tập trong tổ chức
Một nền văn hoá học tập hiệu quả được thúc đẩy bởi cơ hội học tập, năng lực và môi trường học tập phù hợp.
Giữa 'biển' cơ hội 10 năm tới, doanh nghiệp Việt thiếu gì?
Cơ hội đang mở ra rõ ràng hơn bao giờ hết, nhưng không phải doanh nghiệp nào cũng đủ nội lực để biến cơ hội thành tăng trưởng.
Thương vụ bán Bibica và lựa chọn dũng cảm 'bớt để đi xa' của PAN Group
Không theo đuổi tăng trưởng bằng mọi giá, Tập đoàn PAN lựa chọn từ bỏ những thứ không còn phù hợp để tái cấu trúc và đi đường dài.
Đào tạo và phát triển: Từ lớp học đến dòng chảy công việc
Hoạt động đào tạo và phát triển (L&D) trải dài trên sáu cấp độ trưởng thành, phản ánh sự chuyển dịch sang xây dựng năng lực tổ chức gắn chặt với hiệu quả kinh doanh.
Lệ Thu Guillon: Làm thời trang từ đam mê, tăng trưởng bằng kỷ luật
Thời trang có thể bắt đầu từ cảm xúc, nhưng để đi xa, nó phải được giữ lại bằng kỷ luật và bản sắc, để tăng trưởng không trở thành sự đánh đổi.
'Cái bẫy hài lòng' khiến doanh nghiệp chuyển đổi số thất bại
Rào cản lớn nhất đối với chuyển đổi số trong doanh nghiệp không phải công nghệ hay vốn, mà là “cái bẫy hài lòng” lãnh đạo doanh nghiệp vừa và nhỏ hay mắc phải.
OCB đạt lợi nhuận 1.224 tỷ đồng trong quý I/2026
Ngân hàng TMCP Phương Đông (Mã HOSE: OCB) vừa công bố báo cáo tài chính hợp nhất quý I/2026 với những chuyển biến tích cực. Không chỉ ghi nhận sự tăng trưởng về quy mô và hiệu quả vận hành, cấu trúc thu nhập cũng cho thấy ngân hàng đang bước vào một chu kỳ phục hồi mang tính nền tảng – tạo tiền đề cho tăng trưởng bền vững trong các quý tiếp theo.
Công ty Cù Lao Chàm báo lãi hơn 775 tỷ đồng trong năm 2025
Khép lại năm 2025, Công ty Cổ phần Thương mại du lịch đầu tư Cù Lao Chàm công bố báo cáo tài chính với kết quả kinh doanh khả quan.
Nền kinh tế đang ‘kẹt tiền’ theo cách khác
Vấn đề cốt lõi không nằm ở thiếu vốn mà thủ tục chồng chéo và điểm nghẽn thể chế đang khiến vốn đầu tư công chậm phát huy hiệu quả.
Có gì trong ‘ván bài triệu tỷ’ của VPBank?
Đằng sau mục tiêu lợi nhuận kỷ lục, VPBank đang cho thấy chiến lược toàn diện: từ việc tái sinh FE Credit, tăng trưởng tín dụng vượt trội, vươn mình sang mảng tài sản số... để trở thành định chế tài chính hàng đầu Việt Nam.
Vingroup đặt mục tiêu bứt phá với lợi nhuận 35.000 tỷ đồng
Vingroup đặt mục tiêu doanh thu thuần khoảng 485.000 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế khoảng 35.000 tỷ đồng, với các lĩnh vực kinh doanh cốt lõi được thúc đẩy tăng trưởng mạnh mẽ, củng cố vị thế tại thị trường Việt Nam và trên toàn cầu.
Chung cư nhà ở xã hội LA Home cất nóc sớm 3 tháng
Lễ cất nóc chung cư nhà ở xã hội diễn ra ngày 22/04/2026 tại khu đô thị LA Home đánh dấu một cột mốc đáng chú ý trong tiến trình phát triển tổ hợp đô thị - công nghiệp sinh thái 500ha tại cửa ngõ phía Tây TP.HCM.
300.000 cổ đông chờ đợi câu chuyện gì tại Hoà Phát?
Các buổi họp ĐHĐCĐ thường niên của Tập đoàn Hòa Phát từ lâu luôn là tâm điểm chú ý của giới đầu tư mỗi mùa đại hội với hàng trăm nghìn cổ đông.























































