Câu chuyện chuyển đổi sang kinh tế tuần hoàn của Nestlé Việt Nam

Kinh tế tuần hoàn – xu thế doanh nghiệp bắt buộc phải đi

Ông Binu Jacob, Tổng giám đốc Nestlé Việt Nam mới đây đánh giá, ô nhiễm môi trường và sự cạn kiệt tài nguyên đang phá vỡ vòng tuần hoàn tái tạo tự nhiên, và gây biến đổi khí hậu. Hoạt động của con người và doanh nghiệp là tác nhân gây ra các vấn đề này.

Để giải quyết thực trạng này, theo ông, cần thiết phải dịch chuyển từ mô hình kinh tế tuyến tính (khai thác tài nguyên thiên nhiên để sản xuất nguyên vật liệu và sản phẩm, bán ra thị trường và thải rác ra môi trường), sang mô hình kinh tế tuần hoàn (sản xuất, tiêu dùng và tái chế nhằm tăng vòng đời của nguyên liệu và sản phẩm).

Điều này nhằm giúp giảm khai thác tài nguyên, và giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

“Doanh nghiệp nên tiên phong chuyển đổi sang mô hình kinh tế tuần hoàn, để đảm bảo phát triển bền vững, hạn chế tác động đến môi trường, cũng như đáp ứng kỳ vọng của người tiêu dùng, và tuân thủ các quy định về môi trường”, ông khuyến nghị tại Hội nghị Phát triển bền vững 2023 mới đây.

Đơn cử, theo khảo sát của công ty tư vấn Bain về Quản trị môi trường, xã hội và doanh nghiệp khu vực châu Á – Thái Bình Dương năm 2022, người tiêu dùng ở các nước đang phát triển, như Việt Nam, Philippines, Indonesia, quan tâm về môi trường và xã hội nhiều hơn so với các nước phát triển, như Úc, Nhật Bản, Hàn Quốc.

Đáng chú ý, khảo sát cũng cho thấy người tiêu dùng tại Việt Nam đứng đầu danh sách về mong muốn doanh nghiệp đóng vai trò dẫn dắt quá trình chuyển đổi để phát triển bền vững.

Trong khi đó, ở các nước như Malaysia, Trung Quốc, Singapore, Thái Lan, người tiêu dùng kỳ vọng chính phủ giữ vai trò này.

Theo lãnh đạo Nestlé Việt Nam, chuyển đổi thành công sang mô hình kinh tế tuần hoàn cần đảm bảo ba nguyên tắc, bắt đầu từ thay đổi thiết kế sản phẩm, gồm loại bỏ rác thải và ô nhiễm; tăng vòng đời sản phẩm và nguyên vật liệu; tái tạo các hệ sinh thái tự nhiên.

Đồng thời, mô hình này cần được doanh nghiệp áp dụng trong năm giai đoạn, bao gồm cải tiến thiết kế sản phẩm nhằm tăng khả năng tái chế và tái sử dụng; quá trình sản xuất hạn chế/ không tạo ra rác thải; tiêu dùng có trách nhiệm; quản lý rác thải; và biến chất thải thành nguồn nguyên liệu giá trị thông qua việc tái sử dụng và tái chế.

Trong đó, khâu thiết kế đóng vai trò quan trọng vì có thể giúp giảm rác thải ngay từ lúc sản phẩm chưa đến tay người tiêu dùng.

Câu chuyện của Nestlé Việt Nam

Hiện nhiều doanh nghiệp trên thế giới cũng đã chuyển đổi dần sang mô hình kinh tế tuần hoàn. Tại Việt Nam, Nestlé là một trong những doanh nghiệp tiên phong với các sáng kiến giúp giảm phát thải và bảo vệ tài nguyên.

Trong đó, các cải tiến thiết kế nhằm loại bỏ những phần bao bì không cần thiết, giảm sử dụng nhựa nguyên sinh, thay thế bằng nguyên liệu thân thiện môi trường đã giúp doanh nghiệp giảm gần 2.500 tấn bao bì nhựa trong hai năm (2021 - 2022).

Đến nay, khoảng 94% bao bì sản phẩm của công ty được thiết kế có thể tái chế và tái sử dụng.

Một số sáng kiến của Nestlé Việt Nam có thể kể đến như sử dụng nhựa PE tái sinh cho bao bì sản phẩm NESCAFÉ, chuyển từ ống hút nhựa dùng một lần sang ống hút giấy đạt chứng chỉ Quản lý rừng bền vững (FSC) đối với toàn bộ sản phẩm uống liền.

Hiện Nestlé Việt Nam cũng đang hướng đến sử dụng bao bì đơn lớp giúp tái chế dễ dàng hơn, ông Binu Jacob cho biết thêm.

Trong sản xuất, việc áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn đã giúp tất cả nhà máy của Nestlé Việt Nam đạt mục tiêu “Không chất thải chôn lấp ra môi trường” từ năm 2015, thông qua hoạt động thu gom, phân loại, tái chế và tái sử dụng chất thải.

Hiện 100% bã cà phê sau sản xuất của doanh nghiệp được tái sử dụng làm nguyên liệu sinh khối, giúp giảm tiêu thụ khí đốt và giảm thải khí CO2. Bùn thải không nguy hại từ hoạt động sản xuất sau khi được xử lý cũng dùng để sản xuất phân bón. Cát thải lấy từ lò hơi được cung cấp cho nhà sản xuất gạch không nung tại địa phương, phục vụ cho các công trình xây dựng.

Cùng với đó, Nestlé Việt Nam cũng thực hiện nhiều hoạt động truyền thông, nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi tiêu dùng, triển khai hàng loạt chương trình như "Nói không với nhựa dùng một lần", "Thu gom và phân loại bao bì đã qua sử dụng”.

Một khi sản phẩm đến tay người dùng, sự đón nhận và chung tay của người tiêu dùng đối với sản phẩm đến từ kinh tế tuần hoàn sẽ là động lực để doanh nghiệp tiếp tục chuyển đổi, ông Binu Jacob nhấn mạnh.

Ông cũng lưu ý thêm rằng sự hợp tác đa bên chính là chìa khóa dẫn đến sự thành công của mô hình kinh tế tuần hoàn. Theo đó, công ty La Vie, thành viên của Tập đoàn Nestlé tại Việt Nam, đang hỗ trợ doanh nghiệp trong nước thu gom và tái chế chai nhựa.

Nestlé Việt Nam và La Vie cũng là thành viên sáng lập của Liên minh Tái chế bao bì Việt Nam (PRO Việt Nam) – quy tụ những công ty hàng đầu trong lĩnh vực hàng tiêu dùng, bán lẻ và bao bì nhằm giúp quá trình thu gom và tái chế bao bì thực hiện theo cách dễ tiếp cận, bền vững hơn.