Phát triển bền vững

Đồng nát, ve chai, làng nghề tái chế được hưởng lợi từ chính sách EPR

Phạm Sơn Thứ sáu, 05/11/2021 - 14:19

Theo đại diện Liên minh Tái chế bao bì Việt Nam (PRO Việt Nam), những người đồng nát, ve chai, tái chế tự phát là “tài sản quý của Việt Nam”. Nhóm phi chính thức này nếu nhận được hỗ trợ từ chính sách sẽ tạo ra động lực thúc đẩy cho kinh tế tuần hoàn.

Làng nghề thu gom, tái chế vẫn sẽ đóng vai trò tích cực trong nền kinh tế tuần hoàn. Ảnh: PLVN.

Thực tế, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tái chế ở Việt Nam vẫn đang phải nhập khẩu một số lượng lớn phế liệu từ nước ngoài. Điều này tưởng chừng rất phi lý khi Việt Nam nằm trong top 4 quốc gia xả nhiều rác thải nhựa nhất ra đại dương.

Lý giải về nghịch lý này, ông Hoàng Đức Vượng, Chủ tịch Chi hội nhựa tái sinh, cho biết, rác thải ở Việt Nam không được phân loại tại nguồn, dẫn đến những loại rác có giá trị tái chế thường bị trộn lẫn với chất thải hữu cơ, chất thải không có giá trị. Đồng thời, một số loại rác có tiềm năng tái chế cao nhưng từ khâu thiết kế đã không thuận tiện cho hoạt động tái chế.

Những khó khăn đó là cản trở rất lớn đối với tái chế ở quy mô lớn, bắt buộc các doanh nghiệp tái chế phải nhập khẩu phế liệu đã được phân loại sẵn. Lượng rác thải có tiềm năng tái chế thì chủ yếu được “phân loại bằng tay” và tái chế (chủ yếu là giáng chế) ở các cơ sở phi chính thức.

Như vậy, những người đồng nát, ve chai và tái chế tự phát trong suốt hàng chục năm qua đã góp phần quan trọng vào việc hạn chế lượng rác thải. Như ông Vượng đã chia sẻ trong một hội thảo trước đây, rằng nếu không có nhóm lao động này, có lẽ “rác đã ngập đến cổ chúng ta thay vì đến chân như hiện nay”.

Thu gom đồng nát, phế liệu: Mắt xích yếu thế trong kinh tế tuần hoàn

Thực tế, trao đổi với phóng viên TheLEADER, một công nhân vệ sinh môi trường cho biết, trước lượng rác thải phát sinh ngày càng tăng cao còn nhân công thì ngày càng ít đi, những người đồng nát, ve chai chính là “trợ thủ đắc lực” giúp công nhân vệ sinh môi trường làm sạch đường phố, gìn giữ vệ sinh chung.

Quanh năm làm việc với rác thải, chịu nhiều rủi ro về sức khỏe, tuy nhiên nhóm lao động này chủ yếu là những người yếu thế và gần như bị “bỏ quên” trên chính sách. Theo ông Vượng, đây chính là lý do hoạt động tái chế của khu vực phi chính thức có chất lượng, hiệu quả thấp, đồng thời phát sinh ô nhiễm.

“Không thể trách họ gây ra ô nhiễm vì chúng ta đâu có hỗ trợ được gì cho họ trong suốt nhiều năm qua”, đại diện ngành tái chế nhận xét.

Đồng nát, ve chai với kinh tế tuần hoàn và chính sách EPR

Kỳ vọng vào EPR

“Những người bị đặt ngoài lề”, theo ông Vượng, có khoảng 2 – 3 triệu người, tương đương với quy mô lao động của ngành dệt may. Trong số đó, chủ yếu là chị em phụ nữ không được học hành nhiều, tuổi cũng đã cao.

Như vậy, hỗ trợ cho nhóm thu gom, tái chế rác thải phi chính thức không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý chất thải rắn, mà còn tạo tác động tích cực tới những vấn đề về an sinh xã hội và cân bằng giới ở Việt Nam.

Đồng quan điểm với đại diện ngành tái chế, ông Fausto Tazzi, Phó chủ tịch PRO Việt Nam nhận xét, những người đồng nát, ve chai là “hình thức sơ khai của mô hình kinh tế tuần hoàn tại Việt Nam.

Những người tái chế, thu gom tự phát này được nhận xét là “tài sản quý của Việt Nam”, vẫn sẽ đóng vai trò tích cực trong nền kinh tế tuần hoàn mà chúng ta đang hướng tới nếu có sự hỗ trợ thích hợp từ phía chính sách.

Ông Nguyễn Thi, chuyên viên Vụ Pháp chế, Bộ Tài nguyên và môi trường cho biết, công cụ mở rộng trách nhiệm của nhà sản xuất (EPR) được đưa vào luật mới sẽ hỗ trợ nhóm lao động phi chính thức nói trên.

Cụ thể, các cơ sở đồng nát, ve chai sẽ tiếp tục duy trì vai trò thu gom rác thải và cung cấp phế liệu cho các nhà tái chế nằm trong hệ thống EPR.

Mặt khác, tiến phí đóng góp cho công cụ EPR sẽ được chi trả một phần để hỗ trợ khu vực phi chính thức. Tuy nhiên, muốn tham gia vào cơ chế này, các cơ sở tái chế, thu gom cần đáp ứng những tiêu chuẩn để hoạt động ngày càng chuyên nghiệp và hiệu quả.

Lúa phát thải thấp: Cơ hội lớn, thách thức không nhỏ

Lúa phát thải thấp: Cơ hội lớn, thách thức không nhỏ

Phát triển bền vững -  1 ngày

Lúa phát thải thấp là lời giải cho việc nâng cao giá trị cây lúa nhưng cũng đặt ra bài toán lớn liên quan đến tổ chức canh tác nông nghiệp.

Ban hành quy định vận hành hạn ngạch phát thải và tín chỉ carbon

Ban hành quy định vận hành hạn ngạch phát thải và tín chỉ carbon

Phát triển bền vững -  4 ngày

Bộ Nông nghiệp và môi trường vừa ban hành Thông tư số 11/2026/TT-BNNMT, quy định việc quản lý và vận hành Hệ thống đăng ký quốc gia về hạn ngạch phát thải và tín chỉ carbon.

Chương mới của kinh tế bạc

Chương mới của kinh tế bạc

Phát triển bền vững -  1 tuần

Già hóa dân số có thể không còn là sức ép ngân sách, mà đang định hình một hệ sinh thái tăng trưởng mới, nơi người cao tuổi trở thành chủ thể của tiêu dùng, đầu tư và đổi mới dịch vụ.

Khởi nghiệp xanh: Khi người trẻ chọn trách nhiệm

Khởi nghiệp xanh: Khi người trẻ chọn trách nhiệm

Phát triển bền vững -  1 tuần

Khởi nghiệp xanh đối là sự lựa chọn của thế hệ trẻ nhằm biến nỗi lo âu, bất an thành cơ hội kinh doanh, được nuôi dưỡng bởi niềm tin và hy vọng.

KCN Việt Nam nỗ lực cải thiện an sinh, nâng cao chất lượng nguồn lao động

KCN Việt Nam nỗ lực cải thiện an sinh, nâng cao chất lượng nguồn lao động

Phát triển bền vững -  2 tuần

Nhiều hoạt động trong khuôn khổ chương trình trách nhiệm xã hội 'KCN Việt Nam – Gắn kết hướng tương lai' đã được KCN Việt Nam triển khai nhằm hỗ trợ an sinh, góp phần xây dựng nguồn lao động bền vững tại các địa bàn công nghiệp trọng điểm.

Nữ doanh nhân Golf Long Thành và khát vọng kiến tạo chính sách từ thực tiễn

Nữ doanh nhân Golf Long Thành và khát vọng kiến tạo chính sách từ thực tiễn

Hồ sơ quản trị -  15 phút

Nữ doanh nhân Lê Nữ Thùy Dương mang theo hơn 25 năm kinh nghiệm quản trị doanh nghiệp ra ứng cử đại biểu Quốc hội và HĐND tỉnh Đồng Nai, với kỳ vọng đưa tư duy hiệu quả và phát triển bền vững vào quá trình hoạch định chính sách.

Eximbank được vinh danh là tổ chức tín dụng tiêu biểu trong hoạt động thông tin tín dụng năm 2025

Eximbank được vinh danh là tổ chức tín dụng tiêu biểu trong hoạt động thông tin tín dụng năm 2025

Nhịp cầu kinh doanh -  20 phút

Tại “Hội nghị sơ kết đề án phát triển CIC đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 và tổng kết hoạt động thông tin tín dụng năm 2025” do Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia Việt Nam (CIC) tổ chức tại Hà Nội vừa qua, Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Việt Nam (Eximbank) đã được vinh danh vào Top 10 tổ chức tín dụng tiêu biểu toàn quốc trong hoạt động báo cáo thông tin tín dụng năm 2025. Đây là nhóm đơn vị có chất lượng dữ liệu nổi bật, tuân thủ đầy đủ quy định và khai thác hiệu quả thông tin tín dụng phục vụ công tác quản trị rủi ro.

Mô hình quản trị OKR và KPI khác nhau thế nào?

Mô hình quản trị OKR và KPI khác nhau thế nào?

Sổ tay quản trị -  55 phút

Trong khi KPI đóng vai trò như bộ đồng hồ đo sức khỏe vận hành, OKR chính là hệ thống định vị giúp doanh nghiệp bứt phá hướng tới những tầm nhìn xa hơn.

CEO VinCons: Lịch sử chỉ ghi tên những tổ chức đủ bản lĩnh bước lên phía trước

CEO VinCons: Lịch sử chỉ ghi tên những tổ chức đủ bản lĩnh bước lên phía trước

Doanh nghiệp -  1 giờ

CEO VinCons Nguyễn Hồng Phong tin rằng, công ty đang đứng trước thời khắc lịch sử để đáp ứng những tiêu chuẩn khắt khe nhất của ngành xây dựng.

'Ông trùm' bán lẻ Thái Lan thu hơn 40.000 tỷ đồng tại Việt Nam

'Ông trùm' bán lẻ Thái Lan thu hơn 40.000 tỷ đồng tại Việt Nam

Doanh nghiệp -  1 giờ

Việt Nam là thị trường nước ngoài lớn nhất của Central Retail, đóng góp khoảng 20% doanh thu cho công ty năm 2025.

Doanh thu Tập đoàn C.P tại Việt Nam giảm sâu nhất 10 năm

Doanh thu Tập đoàn C.P tại Việt Nam giảm sâu nhất 10 năm

Doanh nghiệp -  1 giờ

Sự cố heo bệnh cùng với đồng Việt Nam mất giá so với baht Thái khiến doanh thu của Tập đoàn C.P tại Việt Nam giảm mạnh tới 17%, mức giảm sâu nhất trong 10 năm qua.

SSI sẽ bắt tay với sàn tài sản số lớn thứ hai Hàn Quốc Bithumb?

SSI sẽ bắt tay với sàn tài sản số lớn thứ hai Hàn Quốc Bithumb?

Tài chính -  1 giờ

Cuộc gặp giữa Chủ tịch SSI Nguyễn Duy Hưng với ban lãnh đạo Bithumb nhiều khả năng sẽ mở ra những hợp tác về sàn tài sản số tại Việt Nam.