Lực cản tăng trưởng sáu tháng cuối năm

Phạm Sơn Thứ ba, 02/07/2024 - 11:32

Kinh tế nửa đầu năm chứng kiến đà phục hồi được cải thiện qua từng tháng với một số điểm sáng về xuất khẩu, thu hút vốn đầu tư nước ngoài nhưng vẫn còn tiềm ẩn không ít rủi ro đe dọa đến triển vọng tăng trưởng.

Xuất khẩu khởi sắc trong nửa đầu 2024. Ảnh: Hoàng Anh

Tăng trưởng kinh tế quý II/2024 đạt 6,93%, cao thứ nhì trong giai đoạn 2020 – 2024, là điểm sáng cho sự phục hồi kinh tế, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu cũng đang có dấu hiệu ấm dần lên. Tính chung sáu tháng đầu năm, kinh tế tăng trưởng hơn 6,4%.

Đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế nửa đầu 2024 là công nghiệp và xây dựng, tăng 8,7%, đóng góp hơn 45%. Trong đó, giá trị tăng thêm toàn ngành công nghiệp đạt mức khá cao, hơn 7,5%.

Sản xuất công nghiệp trên đà tăng cao, cộng với sự phục hồi của thị trường quốc tế thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa khởi sắc, tăng gần 16,9% so với cùng kỳ. Xuất siêu hàng hóa đạt hơn 11,6 tỷ USD, đóng góp 0,6 điểm phần trăm cho tăng trưởng.

Kế đó, đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) là điểm sáng với 15,2 tỷ USD trong sáu tháng, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm 2023. Giải ngân đầu tư công cũng đạt mức tích cực với gần 152 nghìn tỷ đồng, đạt gần 38% kế hoạch năm, giảm 0,1% so với cùng kỳ.

Có thể kỳ vọng những lĩnh vực đang chứng kiến sự khởi sắc sẽ tiếp tục trở thành động lực cho tăng trưởng kinh tế sáu tháng cuối năm. Nhận định về triển vọng kinh tế những tháng tiếp theo, Tổng cục Thống kê duy trì đánh giá tích cực rằng Việt Nam sẽ tiếp đà phục hồi, đạt được mục tiêu tăng trưởng 6 – 6,5% cho cả năm.

Tuy nhiên, nhiều trở lực vẫn đặt ra có thể ảnh hưởng tiêu cực tới triển vọng tăng trưởng.

Theo Tổng cục Thống kê, sự phục hồi thiếu chắc chắn của thị trường thế giới là điểm cần được lưu tâm, có thể tác động xấu tới xuất khẩu của Việt Nam, đặc biệt trong giai đoạn cuối năm thường là mùa doanh thu cao nhất của các doanh nghiệp xuất khẩu.

Trong bối cảnh thiếu chắc chắn đó, doanh nghiệp vẫn đang chịu nhiều áp lực. Sáu tháng đầu năm, bức tranh đăng ký doanh nghiệp phần nào được cải thiện qua từng tháng, cả nước có gần 120 nghìn doanh nghiệp đăng ký mới và quay trở lại thị trường, trong khi có hơn 110 nghìn doanh nghiệp giải thể hoặc tạm dừng sản xuất kinh doanh.

Con số doanh nghiệp rút lui thấp hơn số tham gia thị trường nhưng vẫn ở mức cao và tăng 18,4% so với cùng kỳ, là minh chứng dễ thấy cho những khó khăn vẫn chưa đi đến hồi kết.

Theo báo cáo của Liên đoàn Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI), chỉ có khoảng 27% doanh nghiệp kỳ vọng sẽ mở rộng sản xuất kinh doanh, một con số tương đối thấp so với triển vọng phục hồi.

Khó khăn chủ yếu đến từ thị trường đầu ra, bao gồm trong nước và quốc tế đều ẩn chứa nhiều rủi ro, cộng với vấn đề thiếu vốn, thiếu lao động có tay nghề. Mặt khác, doanh nghiệp phần nào bị vắt kiệt sức lực sau khi chống chịu khủng hoảng kéo dài.

Sự khó khăn của doanh nghiệp phản ánh trực tiếp thông qua cầu tiêu dùng. Tính chung nửa đầu năm, cầu tiêu dùng vẫn yếu, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng theo giá so sánh chỉ tăng 5,7% so với cùng kỳ năm trước, thấp hơn đáng kể so với con số 8,8% của nửa đầu năm 2023.

Bên cạnh đó, tín dụng cũng đang yếu, tính đến 14/6 chỉ tăng trưởng gần 3,8% so với cuối năm 2023. Theo Ngân hàng Nhà nước, nhiều ngân hàng thương mại chứng kiến mức tăng trưởng âm hơn 10%, cho thấy cầu tín dụng vẫn còn yếu, thể hiện sức khỏe và khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp ở mức thấp.

Một trở lực đáng phải lưu tâm khác là áp lực tỷ giá khiến chi phí nhập khẩu có dấu hiệu gia tăng, cùng với giá cả trong nước có thể khiến điều hành lạm phát gặp nhiều thách thức.

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) đạt 4,08% nửa đầu năm là mức tương đối cao so với những năm trở lại đây, dù vẫn nằm dưới mức trần 4,5% và phù hợp với lựa chọn ưu tiên tăng trưởng của Quốc hội.

Theo Tổng cục Thống kê, điều hành giá sẽ khá áp lực do điều chỉnh tăng giá một số mặt hàng Nhà nước quản lý theo lộ trình như giá điện, giáo dục, y tế, cùng với tăng lương cơ sở từ 1/7.

Giải ngân vốn đầu tư công vẫn ở mức cao nhưng khó bứt phá so với năm 2023 khi phải chịu tác động từ yếu tố nguyên vật liệu. Bên cạnh đó, theo chuyên gia kinh tế Đinh Tuấn Minh, đầu tư công có thể sẽ chững lại bởi những dự án, công đoạn dễ thực hiện đã được triển khai trước đó, còn lại những dự án, công đoạn tương đối khó.

Tổng cục Thống kê kiến nghị tập trung tháo gỡ các khó khăn, giải phóng nguồn lực khu vực doanh nghiệp để đảm bảo cung ứng đầy đủ cho sản xuất và tiêu dùng. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cần tích cực mở rộng thị trường, kênh phân phối, áp dụng khoa học công nghệ để nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh.

Nhận diện rủi ro với tăng trưởng kinh tế

Nhận diện rủi ro với tăng trưởng kinh tế

Diễn đàn quản trị -  8 tháng

Quỹ Tiền tệ quốc tế đã đưa ra cảnh báo về các rủi ro đối với tăng trưởng kinh tế Việt Nam năm nay sau đợt tham vấn mới nhất của tổ chức này.

WEF 2024: Việt Nam đề cao kinh tế số và xanh

WEF 2024: Việt Nam đề cao kinh tế số và xanh

Tiêu điểm -  8 tháng

Tại WEF 2024, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh phát triển kinh tế số và kinh tế xanh, kêu gọi hợp tác quốc tế vì tương lai bền vững.

Hãng xếp hạng tín nhiệm Mỹ lạc quan hơn với kinh tế Việt Nam

Hãng xếp hạng tín nhiệm Mỹ lạc quan hơn với kinh tế Việt Nam

Tiêu điểm -  8 tháng

Trong vòng 3 - 4 năm tới, S&P Global Ratings dự kiến tốc độ tăng trưởng GDP thực tế của Việt Nam sẽ quay lại xu hướng dài hạn là từ 6,5-7%.

Kích cầu tiêu dùng nội địa: Động lực cho tăng trưởng kinh tế

Kích cầu tiêu dùng nội địa: Động lực cho tăng trưởng kinh tế

Tiêu điểm -  8 tháng

Việt Nam cần tập trung vào tăng cầu trong nước để tạo động lực cho nền kinh tế, Ngân hàng Thế giới khuyến cáo.

Những chướng ngại trên con đường bứt phá của kinh tế Việt Nam

Những chướng ngại trên con đường bứt phá của kinh tế Việt Nam

Tiêu điểm -  2 giờ

Chiến tranh thương mại và kinh tế toàn cầu giảm tốc gây áp lực lên xuất khẩu, chuỗi cung ứng và tăng trưởng kinh tế Việt Nam.

Chương mới của làn sóng đầu tư Hoa Kỳ vào Việt Nam

Chương mới của làn sóng đầu tư Hoa Kỳ vào Việt Nam

Tiêu điểm -  23 giờ

Các doanh nghiệp Hoa Kỳ đang tăng mức độ quan tâm và mở rộng đầu tư tại Việt Nam, tập trung vào công nghệ cao, năng lượng và chuỗi cung ứng, đánh dấu một bước tiến mới.

Nguồn tiền cho phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số

Nguồn tiền cho phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số

Tiêu điểm -  1 ngày

Chính phủ dành 51.000 tỷ đồng cùng 1% chi thường xuyên, đồng thời đẩy mạnh hợp tác công tư để tài trợ vốn cho các mục tiêu khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Trump Organization muốn đẩy nhanh tiến độ dự án 1,5 tỷ USD ở Hưng Yên

Trump Organization muốn đẩy nhanh tiến độ dự án 1,5 tỷ USD ở Hưng Yên

Tiêu điểm -  1 ngày

Mong muốn này được ông Charles James Boyd Bowman, Tổng giám đốc dự án của Tập đoàn Trump Organization tại Việt Nam, chia sẻ trong cuộc gặp với Thủ tướng Phạm Minh Chính.

Tiến tới Chính phủ không giấy tờ, quản trị thông minh

Tiến tới Chính phủ không giấy tờ, quản trị thông minh

Tiêu điểm -  1 ngày

Chính phủ đẩy mạnh chuyển đổi số, hướng tới Chính phủ không giấy tờ và điều hành trên môi trường điện tử dựa trên dữ liệu.

KBC bắt tay The Trump Organization: Cú hích định hình lại đường lối quản trị

KBC bắt tay The Trump Organization: Cú hích định hình lại đường lối quản trị

Doanh nghiệp -  39 phút

Thương vụ hợp tác giữa KBC với The Trump Organization chỉ đơn thuần là bước đi trong ngành bất động sản hay còn những toan tính khác của doanh nghiệp ông Đặng Thành Tâm?

Những chướng ngại trên con đường bứt phá của kinh tế Việt Nam

Những chướng ngại trên con đường bứt phá của kinh tế Việt Nam

Tiêu điểm -  2 giờ

Chiến tranh thương mại và kinh tế toàn cầu giảm tốc gây áp lực lên xuất khẩu, chuỗi cung ứng và tăng trưởng kinh tế Việt Nam.

Tập đoàn Bamboo Capital có tân chủ tịch hội đồng quản trị

Tập đoàn Bamboo Capital có tân chủ tịch hội đồng quản trị

Hồ sơ quản trị -  2 giờ

Người được coi là cầu nối trong các dự án liên doanh, hợp tác quốc tế là ông Tan Bo Quan vừa được bầu làm chủ tịch hội đồng quản trị Tập đoàn Bamboo Capital.

Nhựa và cao su trước thách thức xanh hóa

Nhựa và cao su trước thách thức xanh hóa

Phát triển bền vững -  14 giờ

Các ngành nhựa và cao su đang chủ động xanh hóa, áp dụng kinh tế tuần hoàn để đáp ứng yêu cầu thị trường cũng như các quy định của pháp luật.

Doanh nghiệp logistics đối mặt áp lực phải xanh hoá

Doanh nghiệp logistics đối mặt áp lực phải xanh hoá

Phát triển bền vững -  19 giờ

Logistics xanh không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc, nếu không chuyển đổi doanh nghiệp ngành này sẽ bị loại khỏi “sân chơi” toàn cầu.

Chương mới của làn sóng đầu tư Hoa Kỳ vào Việt Nam

Chương mới của làn sóng đầu tư Hoa Kỳ vào Việt Nam

Tiêu điểm -  23 giờ

Các doanh nghiệp Hoa Kỳ đang tăng mức độ quan tâm và mở rộng đầu tư tại Việt Nam, tập trung vào công nghệ cao, năng lượng và chuỗi cung ứng, đánh dấu một bước tiến mới.

Bất động sản cởi trói, nợ xấu ngân hàng thoái lui

Bất động sản cởi trói, nợ xấu ngân hàng thoái lui

Tài chính -  23 giờ

Các chuyên gia tài chính đều chung góc nhìn tích cực về sự cải thiện chất lượng tài sản ngân hàng cùng sự hồi phục chung của nền kinh tế, đặc biệt với những tháo gỡ ở nhóm ngành bất động sản.