Bài bản từ nhỏ đến lớn: Bí quyết giúp Phúc Sinh đi nhanh với ESG

Trong thế giới kinh doanh hiện đại, các tiêu chuẩn Môi trường, xã hội và quản trị (ESG) thường được xem như những rào cản tài chính khổng lồ với những tập hồ sơ dày cộp.

Tuy nhiên, đối với ông Phan Minh Thông, Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sinh, ESG không phải là một "gánh nặng" được thêm vào sau khi doanh nghiệp đã lớn mạnh mà là một chiến lược kinh doanh được xây dựng bài bản ngay từ khi quy mô còn khiêm tốn.

Chia sẻ với TheLEADER, ông Thông cho biết, thay vì đợi đến khi các quy định quốc tế thắt chặt mới bắt đầu thay đổi, Phúc Sinh bắt đầu sớm, dành một thập kỷ vừa qua để tích hợp các giá trị bền vững vào từng mắt xích của chuỗi cung ứng, biến phát triển bền vững thành một loại "giấy thông hành" quyền lực để tiến ra thị trường thế giới.

“Bí quyết giúp Phúc Sinh đi nhanh và hiệu quả trong hành trình xanh nằm ở tư duy đầu tư sớm để tối ưu hóa chi phí. Việc triển khai ESG ở quy mô lớn một cách đột ngột mà không có sự chuẩn bị sẽ tạo ra những khoản chi phí khổng lồ, khiến giá thành sản phẩm trở nên thiếu cạnh tranh”, vị doanh nhân chia sẻ.

Nhờ đó, doanh nghiệp này có thể vừa làm vừa điều chỉnh chiến lược, lấy nguồn thu từ những sản phẩm bền vững đầu tiên để tái đầu tư vào hệ thống. Cách tiếp cận này giúp hoạt động ESG trở thành một phần vận hành bình thường trong doanh nghiệp thay vì là một dự án xa xỉ chỉ dành cho các tập đoàn đa quốc gia.

Tuy nhiên, nền tảng của sự phát triển bền vững không chỉ nằm ở vốn đầu tư mà còn ở hệ thống dữ liệu và tính minh bạch.

Ông Thông cho hay, Phúc Sinh đã chủ động xây dựng cơ sở dữ liệu và số hóa vùng nguyên liệu để kiểm soát truy xuất nguồn gốc từ nông trại đến khâu xuất khẩu. Bước đi này giúp doanh nghiệp không chỉ đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe như Quy định chống phá rừng của EU (EUDR) mà còn xây dựng được niềm tin vững chắc với các nhà đầu tư quốc tế. 

Chính sự minh bạch trong quản trị đã giúp tập đoàn tiếp cận được các nguồn vốn xanh, đơn cử như khoản tài trợ không hoàn lại trị giá 430.000 EUR từ Quỹ Khí hậu và phát triển Hà Lan (DFCD) bắt đầu từ cuối năm 2024 để hiện thực hóa các mục tiêu dài hạn. 

Đáng chú ý, vượt ra khỏi phạm vi của một chương trình hỗ trợ, Phúc Sinh đã chủ động chuyển hóa dự án thành nền tảng chiến lược dài hạn, từng bước tái cấu trúc chuỗi cung ứng theo hướng minh bạch, có trách nhiệm và phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế ngày càng khắt khe.

Vai trò của quản trị nội bộ

“Khó khăn nhất của hành trình bền vững không đến từ các yếu tố kỹ thuật bên ngoài mà nằm ở tư duy quản trị nội bộ. Người lãnh đạo cao nhất phải là người thấu hiểu ESG rõ nhất và không thể thuê người khác "làm thay" nhận thức của mình”, ông Thông nhấn mạnh. 

Không chỉ vậy, việc thuyết phục đội ngũ nội bộ từ bỏ những thói quen cũ để chấp nhận một hệ thống quản trị bài bản, đôi khi bị coi là “viển vông”, cũng là một thử thách lớn. 

Tuy nhiên, khi nội bộ đã đồng lòng, doanh nghiệp có thể sẵn sàng mở đường ra quốc tế, chuyển đổi từ những dự án tầm nhỏ sang tầm lớn một cách thông suốt.

Bằng chứng là sau chưa đầy hai năm hợp tác cùng DFCD/SNV, Phúc Sinh đã xây dựng được mạng lưới hơn 6.300 nông hộ tham gia chương trình cà phê bền vững và đào tạo cho hơn 13.000 nông dân. 

Với hơn 8.000 ha vùng nguyên liệu đạt chứng nhận quốc tế, thu nhập của người nông dân đã tăng trung bình tới gần 40% so với mô hình canh tác thông thường. Đây là minh chứng rõ ràng cho thấy ESG không chỉ mang lại giá trị cho doanh nghiệp mà còn tạo ra tác động tích cực thực sự cho cộng đồng và môi trường. 

Ông Thông nhấn mạnh: “Phát triển bền vững không chỉ là đáp ứng các tiêu chuẩn thương mại, mà là xây dựng một nền nông nghiệp có khả năng chống chịu và tạo ra giá trị dài hạn. Khi nông dân được tiếp cận kiến thức, dữ liệu và cơ hội thị trường công bằng hơn, cà phê Việt Nam hoàn toàn có thể chuyển mình từ một quốc gia cung ứng sản lượng lớn sang một quốc gia tạo ra giá trị và niềm tin trên thị trường toàn cầu”. 

Trong thời gian tới, doanh nghiệp này sẽ tiếp tục mở rộng mô hình canh tác cà phê thích ứng khí hậu tại Tây Nguyên, đầu tư mạnh vào công nghệ và số hóa, đồng thời đẩy mạnh vai trò đồng hành cùng nông dân nhằm góp phần tái định vị cà phê Việt Nam theo hướng chất lượng, minh bạch và bền vững.