Eden Landscape khởi xướng trường phái thiết kế 'Non Sông Gấm Vóc'

Giữa những dãy đô thị mới mọc lên san sát nhưng trống rỗng linh hồn, thị trường bất động sản vẫn chao đảo trong vòng xoáy sốt đất - đóng băng, để lại nỗi ám ảnh về những “đô thị ma” vắng bóng cư dân.

Sự nhạt nhòa bản sắc không chỉ khiến không gian sống trở nên lạc lõng với chính người bản địa, mà còn đánh mất cơ hội để Việt Nam khắc họa dấu ấn riêng trên bản đồ kiến trúc cảnh quan thế giới.

Trong kỷ nguyên mà “khác biệt là lợi thế cạnh tranh bền vững”, kiến trúc cảnh quan không chỉ là nghệ thuật tạo hình đô thị, mà còn là đòn bẩy văn hóa, du lịch, thương mại trên sân chơi toàn cầu. Chính từ trăn trở ấy, Eden Landscape khởi xướng trường phái thiết kế “Non Sông Gấm Vóc” - một nỗ lực đánh thức bản sắc Việt, đưa tinh thần dân tộc hòa nhịp cùng hơi thở hiện đại.

Lời giải cho một nền kiến trúc "mất phương hướng"

Với kinh nghiệm hơn 20 năm trong lĩnh vực thiết kế cảnh quan, KTS. Lê Tuấn Long, Tổng giám đốc Eden Landscape chỉ ra một trong những thực trạng đáng tiếc là sự lãng phí tiềm năng khi có nhiều dự án tọa lạc ở những vị trí đắc địa nhưng lại được phát triển thiếu một tầm nhìn xứng tầm.

Theo ông Long, một dự án không thể chỉ xoay quanh quy mô hay tổng vốn đầu tư đơn thuần. Vấn đề cốt lõi là dự án đó phải có sức hút, phải lấp đầy các khu đô thị và thu hút được cư dân về sinh sống. Trong suốt một thời gian dài, bất động sản được nhìn nhận như một cơ hội làm giàu nhanh chóng hơn là một hành trình kiến tạo môi trường sống đích thực.

Cũng từ đây, những hệ lụy bắt đầu lộ rõ. Các dự án phát triển theo quán tính, sao chép lẫn nhau về kiến trúc. Hậu quả là sự ra đời của hàng loạt khu đô thị na ná nhau, những khu nghỉ dưỡng "xanh đỏ" giống hệt nhau trên khắp chiều dài đất nước. 

Đằng sau sự tương đồng "vô hồn" ấy là một thực trạng đáng báo động: chính các chủ đầu tư cũng đang mất phương hướng trong việc phát triển các dự án của mình. Đó là điều ông Long luôn trăn trở để tìm ra hướng đi mới cho các dự án trên thị trường hiện nay.

Không chỉ dừng lại ở đó, ông nhận thấy một sự đứt gãy văn hóa sâu sắc trong kiến trúc hiện đại. Việc dẫn dắt xu hướng thiết kế chủ yếu nằm trong tay các chủ đầu tư lớn với mô hình “hàng loạt, bắt trend” chứ không phải “bản sắc, bền vững”.

Trong khi các ngành nghệ thuật khác như hội họa, âm nhạc đang làm rất tốt việc đương đại hóa các giá trị truyền thống, thì kiến trúc, đặc biệt là kiến trúc cảnh quan - một ngành còn non trẻ, lại đang loay hoay và có nguy cơ bị định hình sai lệch ngay từ đầu.

Thêm vào đó, một vấn đề nhức nhối khác chính là môi trường. Ông Long thẳng thắn chỉ ra rằng, các đánh giá tác động môi trường trong nhiều đồ án thiết kế hầu như chỉ "làm cho có".

Điều này đặt ra một nghịch lý lớn. Ngành kiến trúc nói chung và thiết kế cảnh quan nói riêng vốn có mối liên hệ trực tiếp và mật thiết nhất với các tác động của môi trường, nhưng yếu tố này lại thường bị bỏ quên?

Trong khi đó, ông Long nhấn mạnh rằng, một trong những sứ mệnh quan trọng nhất của cảnh quan chính là thiết kế môi trường, bảo vệ môi trường và hệ sinh thái. 

Một ví dụ đơn giản trong thiết kế cảnh quan, người kiến trúc sư chỉ cần đưa một loại cây ngoại lai, không phù hợp vào một dự án nào đó mà chưa có sự nghiên cứu kỹ lưỡng, quá trình chăm sóc sẽ tốn nhiều nhân công, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, thậm chí ngay lập tức môi trường ở đó sẽ chịu tác động tiêu cực.

Đó chính là những động lực thôi thúc ông và các cộng sự tìm kiếm một con đường mới, một triết lý phát triển bền vững và nhân văn hơn cho các dự án và ngành bất động sản với một trường phái thiết kế mới mang tên "Non Sông Gấm Vóc".

Và với triết lý "Non Sông Gấm Vóc", Eden Landscape mong muốn tiên phong, giúp các chủ đầu tư thay đổi quan điểm về đầu tư bất động sản, phát triển nên các dự án không chỉ đẹp, mà còn có bản sắc, mang lại giá trị thực sự cho cộng đồng và xã hội.

Với mục đích đó, "Non Sông Gấm Vóc" được định hình không chỉ như một triết lý thiết kế, mà còn là một chiến lược sản phẩm đặc thù. Đây là hướng đi dành cho các chủ đầu tư vừa và nhỏ, giúp họ tạo ra lợi thế cạnh tranh khác biệt trong "đại dương đỏ" của thị trường bất động sản. 

Theo ông Long, thị trường bất động sản hiện nay là cuộc chơi của những "ông lớn" với tiềm lực tài chính mạnh. Họ cạnh tranh bằng quy mô, các đại đô thị và tốc độ xây dựng nhanh, thần tốc. Trong bối cảnh đó, các chủ đầu tư vừa và nhỏ hoặc mới tham gia vào thị trường không thể đủ tiềm lực và không nên đối đầu trực diện trên khía cạnh này. 

Thay vào đó, "Non Sông Gấm Vóc" sẽ cung cấp cho các chủ đầu tư một "vũ khí" khác, một lợi thế cạnh tranh mà các dự án quy mô lớn khó có được. Đó là chiều sâu bản sắc và sự khác biệt của dự án.

"Non Sông Gấm Vóc" tập trung vào việc tạo ra những sản phẩm "may đo", nơi mỗi dự án là một câu chuyện thiết kế độc bản, không thể sao chép. Qua đó giúp dự án mang lại hiệu quả kinh doanh thực sự và góp phần vào sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

Ba trụ cột cho một triết lý thiết kế

Theo định nghĩa của Eden Landscape: “Non sông gấm vóc” là một học thuyết thiết kế cảnh quan dựa trên nguyên lý tích hợp giá trị bản địa, xu hướng sinh thái và hình thức đương đại, nhằm kiến tạo các không gian có bản sắc độc nhất, khả năng hồi phục tự nhiên, kết nối con người với văn hóa địa phương và đóng góp vào chiến lược phát triển bền vững trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu".

Với bản địa hóa, "Non Sông Gấm Vóc" đi sâu vào việc tìm lại "tinh thần của nơi chốn".

Theo đó, mỗi công trình kiến trúc phải là duy nhất, lấy cảm hứng thiết kế từ chính nơi nó hiện diện, từ điều kiện tự nhiên, khí hậu, thổ nhưỡng, đến văn hoá, con người. Bản địa hóa chính là tạo ra những công trình kiến trúc, không gian mang đậm dấu ấn đặc trưng của địa phương, có bản sắc riêng, không thể trộn lẫn.

Nếu "bản địa hóa" là linh hồn của dự án, thì "sinh thái hóa" lại trả lời cho câu hỏi dự án đó tồn tại như thế nào trong mối quan hệ với tự nhiên. Theo đó, con người phải giúp cho môi trường tự nhiên được bảo tồn tốt nhất.

Triết lý này được cụ thể hóa bằng những hành động thiết thực như ưu tiên cây bản địa, tái tạo hệ sinh thái; tuần hoàn, tái chế và ứng dụng khoa học, áp dụng các tiêu chuẩn công trình xanh để tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên.

Trụ cột cuối cùng của triết lý là "đương đại hóa" để kết nối quá khứ với hiện tại và tương lai. Thay vì "bảo tàng hoá" các giá trị văn hóa, biến chúng thành những vật trưng bày trong tủ kính, triết lý này chủ trương "chuyển ngữ" các giá trị truyền thống cho phù hợp với bối cảnh hiện đại.

Đó là cách tinh thần cốt lõi của các giá trị truyền thông vẫn được giữ nguyên, nhưng sử dụng phong cách và cách tiếp cận hoàn toàn mới mẻ, phù hợp với thẩm mỹ và nhu cầu của con người hiện nay, giúp nó dễ dàng đi vào cuộc sống hiện đại. Đương đại hóa chính là chìa khóa để văn hóa truyền thống có thể sống và hòa nhịp cùng thời đại.

Quan trọng hơn, ba trụ cột của "Non Sông Gấm Vóc" không tồn tại độc lập mà có mối quan hệ đan cài, biện chứng, móc xích chặt chẽ với nhau. 

Trong tính bản địa luôn chứa đựng yếu tố sinh thái, và ngược lại, một hệ sinh thái bền vững phải bắt rễ từ những giá trị bản địa. Tương tự, tư duy sinh thái không thể tách rời lăng kính đương đại, và một thiết kế đương đại thiếu đi sự tôn trọng sinh thái sẽ trở nên vô nghĩa.

Cuối cùng, bản địa không thể là một sự sao chép tuyệt đối quá khứ mà phải được làm mới bằng tinh thần đương đại. Nếu không, một tác phẩm đương đại mà thiếu đi gốc rễ bản địa sẽ chỉ là một sản phẩm vô hồn, vô cảm.

Chính sự cộng hưởng chặt chẽ của ba yếu tố này đã tạo nên một nền tảng triết lý vững chắc, một kim chỉ nam cho việc kiến tạo nên các dự án cảnh quan thực sự, mang giá trị bền vững và trường tồn.

Giống như tên gọi "Non Sông Gấm Vóc", trường phái thiết kế này là sự hoà quyện hoàn hảo giữa con người và thiên nhiên.

Trong đó, "Non Sông" là thiên nhiên, sông núi, đất nước Việt Nam, là tinh thần của quốc gia, của quê hương, dân tộc. Đặc biệt, "Non Sông" không đứng một mình, mà đi cùng "Gấm Vóc" - là sản phẩm do bàn tay con người tạo ra, là văn hóa, là kỹ nghệ, những giá trị truyền thống tốt đẹp của con người.

Tổng hoà lại, "Non Sông Gấm Vóc" chính là một bức tranh lớn, nơi vẻ đẹp của tạo hóa song hành cùng những giá trị tốt đẹp của con người. Thiên nhiên tươi đẹp là nguồn cảm hứng, và con người bằng tài hoa của mình tiếp tục vun đắp, tô điểm, bảo tồn, giúp non sông ấy thêm rực rỡ.

Với "Non Sông Gấm Vóc", ông Long và Eden Landscape tâm huyết không chỉ tìm ra một hướng đi mới cho các dự án của mình, mà còn gieo một hạt mầm tư tưởng, một trường phái kiến trúc mới, với kỳ vọng về tương lai, nơi các không gian sống của người Việt sẽ thực sự giàu bản sắc, bền vững với môi trường và mang trong mình hơi thở của thời đại.