Muốn công trình xanh thì đến cáp điện cũng phải xanh

Xu thế công trình xanh

Biến đổi khí hậu và ô nhiễm môi trường đang ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ sinh thái và sức khỏe con người. Trước thực trạng này, Chính phủ Việt Nam đã cam kết mạnh mẽ trong việc giảm phát thải khí nhà kính, hướng đến mục tiêu Net Zero năm 2050.

Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về các công trình xanh, buộc các doanh nghiệp trong nước phải chuyển đổi sang sản phẩm xanh và công nghệ sản xuất thân thiện với môi trường.

Tiến sĩ Phùng Anh Tuấn, Phó trưởng khoa điện, Trường Điện - Điện tử, Đại học Bách Khoa Hà Nội cho hay, công trình xanh và vật liệu xanh đang dần trở thành tiêu chuẩn trong ngành xây dựng, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ về khái niệm này.

Công trình xanh là công trình được thiết kế, xây dựng, vận hành đáp ứng các tiêu chí, tiêu chuẩn về tiết kiệm năng lượng, quản lý chất thải hiệu quả, tạo môi trường sống lành mạnh, và ứng dụng vật liệu thân thiện.

"Vì chúng ta đang muốn hướng đến việc giảm thiểu tác động của đô thị hóa và công nghiệp hóa lên môi trường, nên việc đi theo các tiêu chuẩn công trình xanh, cũng như sử dụng các vật liệu xanh là rất cần thiết", ông Phùng Anh Tuấn nói.

Theo chuyên gia của Đại học Bách Khoa Hà Nội, hiện các công trình xanh trên thế giới đã được quy chuẩn bằng hai bộ tiêu chí là Leed và Lotus. Trong khi vật liệu xanh, vật liệu thân thiện với môi trường lại đang đặt ra bài toán khó hơn.

Về cơ bản, để được gọi là vật liệu xanh, thì các vật liệu này phải đảm bảo yếu tố như: tiêu tốn ít năng lượng, có nguồn gốc tự nhiên… Đây được xem là một thách thức lớn, khi mà sản phẩm vừa phải xanh, lại vừa phải đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật ngày càng cao của thị trường.

Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải đầu tư về mặt phát triển công nghệ kỹ thuật, cũng như sản xuất. Thực tế, tiêu chí thân thiện môi trường không chỉ nằm ở mỗi sản phẩm, mà còn ở các thiết bị công nghệ, phương tiện, cách thức, mức tiêu tốn năng lượng để phục vụ cho việc sản xuất và chế tạo ra sản phẩm ấy.

Theo Tiến sĩ Phùng Anh Tuấn, trong lĩnh vực sản xuất chế tạo thiết bị và vật liệu, có một khái niệm gọi là "quản lý vòng đời sản phẩm". Là khi doanh nghiệp chế tạo ra một sản phẩm thì sẽ phải tốn nguyên liệu thô, và trong quá trình vận hành sử dụng cũng sẽ có hao tốn, ví dụ như dây cáp điện trong quá trình sử dụng sẽ sinh ra tổn hao nhiệt, dẫn đến tổn hao chi phí năng lượng.

Và khi dây cáp điện hết vòng đời, lúc tái chế phần lõi đồng và vỏ nhựa sẽ cần thêm các chi phí kỹ thuật, công nghệ, năng lượng, hóa chất, xử lý để quay trở lại thành nguyên liệu thô. Một sản phẩm thân thiện với môi trường sẽ có hao phí tối thiểu trong suốt các công đoạn chế tạo, sử dụng và tái tạo cho vòng đời tiếp theo.

"Nếu có thể gia tăng tỷ lệ của vật liệu xanh, chúng ta có thể góp phần đóng góp cho mục tiêu Net Zero của cả đất nước", ông Tuấn khẳng định.

Bài toán vật liệu xanh

Là doanh nghiệp sản xuất dây cáp điện hàng đầu ở Việt Nam, ông Hồ Quang Nhân, Tổng giám đốc CTCP Dây cáp điện Việt Nam (Cadivi) cho biết, từ lâu công ty đã ý thức được vai trò của mình trong việc giảm phát thải ra môi trường, cũng như sử dụng các vật liệu thân thiện.

Do đó, trong toàn bộ quá trình sản xuất, Cadivi đã áp dụng những công nghệ tiên tiến để giảm được mức tiêu hao năng lượng, giảm chất thải.

"Hiện chúng tôi đã phát động chương trình không có rác thải nhựa trong nhà máy, đồng thời lên kế hoạch phủ xanh tất cả nhà máy Cadivi", ông Nhân khẳng định.

Cam kết của Tổng giám đốc Cadivi đi cùng với hai dòng sản phẩm dây điện dân dụng và công nghiệp LF và LSHF thế hệ mới. Ông Nhân gọi đây là giải pháp cho các công trình xanh, khi sản phẩm không sử dụng nguyên liệu chứa kim loại nặng, cũng như đặc tính chống cháy lan, ít sinh ra khói nếu không may bị cháy.

Theo ông Hồ Quang Nhân, nỗ lực tạo ra vật liệu xanh của Cadivi đến từ nền tảng vững chắc và tầm nhìn dài hạn, khi doanh nghiệp luôn chú trọng đầu tư vào nghiên cứu và phát triển (R&D), đón đầu xu hướng công nghệ mới, ứng dụng các công nghệ tiên tiến nhằm nâng cao hiệu suất và đáp ứng nhu cầu ngày càng khắt khe từ thị trường.

"Sự đầu tư mạnh mẽ vào R&D không chỉ giúp Cadivi nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn củng cố vị thế tiên phong trong ngành dây cáp điện, mở rộng thị trường quốc tế và đóng góp tích cực vào quá trình chuyển đổi xanh của nền kinh tế", ông Nhân tin tưởng.

Song, hành trình xanh hóa sản phẩm của Cadivi không phải là không có thách thức. Để đạt được "chứng nhận xanh" từ Hội đồng công trình xanh Singapore (SGBC), doanh nghiệp không chỉ kiểm soát sản phẩm đầu ra, mà còn phải đảm bảo toàn bộ quy trình sản xuất, nhà máy, cho đến công đoạn đóng gói bao bì… tất cả các vật liệu cấu thành nên một cuộn dây điện hoàn chỉnh.

Lãnh đạo Cadivi chia sẻ, có đến 12 tiêu chí đánh giá để có thể cấp chứng nhận xanh SGBP của SGBC, trong đó có một số hạng mục rất quan trọng như: tất cả vật liệu cấu thành đều phải đạt chuẩn, không có chất gây hại, không kim loại nặng...

Bên cạnh đó, trong giai đoạn sản xuất, nhà máy cần tính toán điện năng tiêu thụ, có sử dụng năng lượng tái tạo hay không. Nguồn nước sử dụng ra sao, xử lý nước thải như thế nào… Có thể nói, để đạt được chứng nhận xanh, đây là cả một quá trình nỗ lực không ngừng nghỉ từ lãnh đạo công ty tới từng nhân sự bên dưới.