Xuất khẩu sầu riêng bứt phá, nhiều thị trường ghi nhận mức tăng trưởng rất cao

Năm 2025 được xem là một năm nhiều thử thách đối với ngành sầu riêng Việt Nam. Các thị trường nhập khẩu, đặc biệt là Trung Quốc, đưa ra các yêu cầu mới về an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc. Việc tăng cường kiểm tra các chỉ tiêu an toàn thực phẩm đối với tất cả các lô hàng đã khiến hoạt động xuất khẩu gặp không ít khó khăn trong giai đoạn đầu năm.

Thế nhưng, trong những ngày đầu năm 2026, tại nhiều vùng chuyên canh sầu riêng ở Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long, không khí thu hoạch đã trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Từ những vườn sầu riêng ở Đồng Tháp, Vĩnh Long, Đồng Nai, Lâm Đồng đến các trung tâm đóng gói, kho lạnh, xe container nối dài hướng về cửa khẩu và cảng biển, phản ánh một tín hiệu tích cực của ngành sầu riêng Việt Nam.

Theo Cục Trồng trọt và bảo vệ thực vật, Bộ Nông nghiệp và môi trường, sau giai đoạn đầy biến động của năm 2025, sầu riêng Việt Nam đang cho thấy sức bật mạnh mẽ, tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những mặt hàng xuất khẩu mũi nhọn của ngành nông nghiệp.

Theo số liệu từ cơ quan hải quan, riêng quý I/2026, xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam đạt gần 222 triệu USD, tăng tới 230% so với cùng kỳ năm ngoái.

Đáng chú ý, mức tăng về giá trị cao hơn tốc độ tăng về sản lượng, cho thấy ngành hàng đang từng bước chuyển dịch từ tăng trưởng dựa vào sản lượng sang nâng cao giá trị gia tăng, chất lượng và hiệu quả xuất khẩu.

Cục Trồng trọt và bảo vệ thực vật cho biết, không chỉ duy trì ổn định thị trường xuất khẩu sau giai đoạn siết chặt kiểm soát kỹ thuật của năm 2025, nhiều doanh nghiệp còn ghi nhận giá trị đơn hàng tăng lên nhờ sự chuyển dịch sang sản phẩm chất lượng cao, sầu riêng đông lạnh và chuỗi cung ứng được kiểm soát chặt chẽ hơn.

Tổng khối lượng xuất khẩu đạt trên 80 nghìn tấn, trong đó sầu riêng quả tươi chiếm khoảng 68,5 nghìn tấn và sầu riêng đông lạnh đạt gần 11,6 nghìn tấn.

Theo đánh giá của các doanh nghiệp và đơn vị xuất khẩu, mặc dù khối lượng xuất khẩu chưa đạt đỉnh của những tháng cao điểm thu hoạch, giá trị xuất khẩu trong những tháng đầu năm 2026 vẫn duy trì tích cực nhờ chất lượng hàng hóa được nâng lên, giá bán ổn định hơn và tỷ trọng sản phẩm đông lạnh, chế biến ngày càng tăng.

Điều đáng chú ý là nhiều thị trường ghi nhận mức tăng trưởng rất cao, có nơi tăng tới ba con số so với cùng kỳ. Không chỉ duy trì đà xuất khẩu sang thị trường truyền thống, doanh nghiệp Việt Nam còn đang mở rộng hiện diện tại nhiều thị trường tiềm năng khác nhờ lợi thế về chất lượng và khả năng đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật.

Bên cạnh thị trường Trung Quốc, nhiều thị trường khó tính tiếp tục ghi nhận tốc độ tăng trưởng tích cực trong quý I/2026 như Hoa Kỳ (tăng hơn 107%), Hàn Quốc (tăng hơn 260%), Australia (tăng hơn 40%) và Nhật Bản (tăng gần 12%). Điều này cho thấy năng lực đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và khả năng thích ứng của ngành sầu riêng Việt Nam đang từng bước được cải thiện rõ rệt.

Mặt hàng sầu riêng đông lạnh bứt phá

Một trong những điểm sáng lớn nhất của năm 2026 là sự bứt phá của ngành hàng sầu riêng đông lạnh.

Nếu năm 2024, xuất khẩu sầu riêng đông lạnh mới chỉ đạt hơn 4,6 nghìn tấn thì sang năm 2025 đã tăng vọt lên hơn 91 nghìn tấn, tương đương mức tăng gần 20 lần và xu hướng này tiếp tục duy trì trong năm 2026.

Không chỉ tăng mạnh về khối lượng, sầu riêng đông lạnh còn ghi nhận giá xuất khẩu bình quân cao hơn đáng kể so với sầu riêng tươi.

Trong quý I/2026, giá xuất khẩu bình quân của sầu riêng đông lạnh đạt khoảng 4.302 USD/tấn, tăng hơn 20% so với cùng kỳ năm trước và cao hơn khoảng 18 - 22% so với sầu riêng tươi.

Việc mở rộng nghị định thư xuất khẩu đối với sản phẩm sầu riêng đông lạnh đang mở ra cơ hội rất lớn cho ngành hàng Việt Nam, Cục Trồng trọt và bảo vệ thực vật đánh giá, khác với quả tươi vốn phụ thuộc mạnh vào mùa vụ và thời gian bảo quản ngắn, sầu riêng đông lạnh có khả năng đi xa hơn, tiếp cận các thị trường khó tính hơn và giảm áp lực logistics trong mùa cao điểm.

Đây cũng được xem là bước chuyển quan trọng giúp sầu riêng Việt Nam vượt ra khỏi mô hình xuất khẩu truyền thống, tiến sâu hơn vào chuỗi chế biến và phân phối toàn cầu.

Yếu tố giúp xuất khẩu sầu riêng bền vững

Nếu như trước đây, nhiều doanh nghiệp chủ yếu tập trung vào mở rộng sản lượng thì hiện nay, chất lượng đã trở thành từ khóa trung tâm của toàn ngành sầu riêng.

Tại nhiều địa phương, bà con nông dân đã bắt đầu thay đổi tập quán canh tác, chú trọng hơn đến nhật ký sản xuất, sử dụng phân bón hợp lý, kiểm soát tồn dư hóa chất và tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kỹ thuật phục vụ xuất khẩu.

Cùng với đó, hệ thống mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói đang ngày càng được hoàn thiện. Đây không chỉ là yêu cầu kỹ thuật của nước nhập khẩu mà còn trở thành “tấm hộ chiếu” giúp nông sản Việt Nam khẳng định tính minh bạch và năng lực truy xuất nguồn gốc trên thị trường quốc tế.

Các doanh nghiệp cũng đang tăng tốc đầu tư vào kho lạnh, dây chuyền cấp đông, hệ thống quản lý chất lượng và chuyển đổi số chuỗi cung ứng. Thay vì mua gom tự phát như trước đây, nhiều doanh nghiệp đã chủ động liên kết vùng nguyên liệu, kiểm soát sản xuất từ vườn đến nhà máy nhằm đáp ứng tốt hơn các yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường.

Theo các chuyên gia, đây chính là giai đoạn bản lề để ngành sầu riêng Việt Nam chuyển từ “tăng trưởng nóng” sang “tăng trưởng chất lượng”.