Chuyên gia VinaCapital đề xuất cấm lãnh đạo doanh nghiệp bình luận về giá cổ phiếu

Tại tọa đàm về thị trường chứng khoán do báo Người Lao động tổ chức, bà Nguyễn Hoài Thu, Giám đốc Điều hành Khối đầu tư chứng khoán Đại chúng và Trái phiếu – Công ty Quản lý Quỹ VinaCapital nhận định, thị trường chứng khoán Việt Nam về dài hạn vẫn rất tiềm năng nhờ kinh tế Việt Nam tăng tưởng cao, ổn định; lãi suất, lạm phát được kiểm soát, dự trự ngoại hối tốt, lợi nhuận của doanh nghiệp niêm yết doanh nghiệp vẫn tăng trưởng cao, định giá hấp dẫn so khu vực.

Việc thị trường bị bán tháo thời gian qua bắt đầu từ vài sự kiện riêng lẻ. Nhà đầu tư trong nước lo sợ nhưng nhà đầu tư nước ngoài hiểu trong dài hạn điều này sẽ tốt cho thị trường nên đã mạnh dạn giải ngân, chuyển từ bán ròng sang mua ròng tới 170 triệu USD từ đầu tháng 4.

Ngoài ra, nhà đầu tư nước ngoài đang định giá cổ phiếu Việt Nam hấp dẫn với P/E chỉ 10,6 lần, thấp hơn mức trung bình 5 năm tới. Đây là điều hiếm khi xảy ra trong lịch sử thị trường chứng khoán Việt Nam. Doanh nghiệp niêm yết đang được định giá rất hấp dẫn. Từ góc nhìn của nhà đầu tư nước ngoài, thị trường Việt Nam tiềm năng cả trong dài và ngắn hạn.

Về kiểm soát thị trường trong thời gian tới để thị trường lành mạnh, phát triển bền vững, bà Thu cho rằng Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, các Sở giao dịch Chứng khoán cần có cơ chế theo dõi những biến động giá cổ phiếu bất thường và yêu cầu doanh nghiệp giải trình. Bởi, doanh nghiệp không có hoạt động gì đột biến thì cổ phiếu không thể tăng trần liên tục được.

Nếu kiểm soát chặt việc này sẽ hạn chế được giao dịch nội gián và tình trạng "bơm thổi" giá cổ phiếu do một hay vài nhóm nhà đầu tư nào đó thực hiện. Đồng thời cần quy định rõ hơn về thông tin nội gián, có quy chế chia sẻ thông tin sao cho công bằng với tất cả các nhà đầu tư.

Theo chuyên gia của VinaCapital, ở nước ngoài, nếu giao dịch nội gián sẽ bị xử lý hình sự, còn ở Việt Nam quy định chưa chặt chẽ nên vì quan hệ thân thiết, nội bộ thường chia sẻ cho các nhóm đối tượng trước khi công bố công khai khiến giá cổ phiếu tăng giảm bất thường, khi nhà đầu tư biết đã quá muộn.

“Đồng thời có thể không cho người nội bộ bình luận về giá cổ phiếu của doanh nghiệp mà họ đang quản lý, không được phép nói cổ phiếu rẻ hay đắt. Vì dễ định hướng thị trường, hàm ý là họ chia sẻ thông tin trọng yếu trong khi ở nước ngoài không được phép”, bà Thu nhận định.

Đại diện của VinaCapital cũng khuyến nghị nên tách hoạt động tư vấn - phân tích của các công ty chứng khoán ra khỏi khối tự doanh để phía tự doanh không gây ảnh hưởng cho bộ phận phân tích và ngược lại. Bởi điều này không công bằng, minh bạch cho các nhà đầu tư. Điều này đã ở thị trường chứng khoán nước ngoài đã quy định rất rõ trong khi ở Việt Nam thì chưa.

Tại Việt Nam, các nhà đầu tư cá nhân chiếm tới hơn 90% trên thị trường. Giao dịch của nhà đầu tư các nhân chiếm áp đảo. Điều này khác thường so với thế giới. Bởi khi định chế tài chính tham gia nhiều mới giảm hoạt động đầu cơ, bơm thổi giá chứng khoán. 

Bà Thu nhận xét nếu không có nhiều thời gian đầu tư, tìm hiểu thị trường chứng khoán một cách chuyên nghiệp thì nhà đầu tư cá nhân cũng không nên "chơi" chứng khoán theo bạn bè, hay xin "3 chữ cái". Bởi thị trường tài chính cần có sự chuyên môn hoá rất rõ. Nhà đầu tư không có nhiều thời gian, chuyên môn nên sử dụng đến nguồn lực trong xã hội là các quỹ đầu tư chuyên nghiệp.