Quốc hội thông qua luật sửa 8 luật về tài chính, đấu thầu, đầu tư

Nhật Hạ Thứ tư, 25/06/2025 - 18:02
Nghe audio
0:00

Luật sửa đổi 8 luật quan trọng đã được Quốc hội thông qua, mở rộng phân quyền, đơn giản thủ tục và tăng tính linh hoạt trong cơ chế chia sẻ doanh thu dự án PPP.

 Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 8 luật. Ảnh: trang tin Quốc hội

Quốc hội hôm nay đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 8 luật gồm Luật Đấu thầu; Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư; Luật Hải quan; Luật Thuế giá trị gia tăng; Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu; Luật Đầu tư; Luật Đầu tư công; Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, với tỷ lệ tán thành gần như tuyệt đối – 432/434 đại biểu tham gia biểu quyết.

Luật sửa đổi này sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2025. Mục tiêu là tháo gỡ rào cản pháp lý, tăng tính linh hoạt trong quản trị và đẩy nhanh tốc độ triển khai dự án.

Trình bày trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh việc sửa đổi các điều khoản quan trọng của Luật Đấu thầu nhằm trao quyền lớn hơn cho doanh nghiệp nhà nước trong hoạt động mua sắm.

Theo đó, nếu không sử dụng vốn ngân sách, doanh nghiệp được quyền tự quyết định cách lựa chọn nhà thầu, với điều kiện bảo đảm minh bạch, hiệu quả và trách nhiệm giải trình.

Với dự án sử dụng vốn nhà nước, hoạt động lựa chọn nhà thầu của bất kỳ đối tượng nào đều phải theo quy định của Luật Đấu thầu. Song song, luật mới cũng siết lại công tác kiểm tra, giám sát và đánh giá hiệu quả, nhằm đảm bảo quyền tự chủ của doanh nghiệp nhà nước, phòng ngừa rủi ro và sử dụng vốn hiệu quả.

Đáng chú ý, luật mới cho phép trao quyền cho chủ đầu tư được ưu tiên áp dụng các hình thức lựa chọn nhà thầu đơn giản như chỉ định thầu, đặt hàng, lựa chọn trong trường hợp đặc biệt, hay các hình thức khác như đấu thầu rộng rãi, chào hàng cạnh tranh và các hình thức khác phù hợp với quy mô, tính chất của gói thầu.

Đồng thời, mở rộng trường hợp được áp dụng hình thức chỉ định thầu. Chính phủ được giao thẩm quyền quy định chi tiết về các hình thức còn lại – một động thái được kỳ vọng giúp rút ngắn tiến độ triển khai các dự án công.

Về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (Luật PPP), cơ chế chia sẻ doanh thu giữa Nhà nước và nhà đầu tư các dự án BOT, BTO, BOO được điều chỉnh theo hướng linh hoạt hơn. Khi doanh thu thực tế vượt 110 - 125% so với phương án tài chính, nhà đầu tư phải chia sẻ 50% phần chênh lệch với Nhà nước, sau khi đã điều chỉnh giá, phí dịch vụ và thời hạn hợp đồng; tỷ lệ cụ thể do cơ quan có thẩm quyền đàm phán và được Kiểm toán nhà nước kiểm toán.

Ngược lại, nếu doanh thu thực tế giảm xuống dưới 75-90% mức dự tính, Nhà nước sẽ chia sẻ 50% phần hụt với nhà đầu tư.

Cơ chế chia sẻ phần giảm doanh thu không được áp dụng với trường hợp phương án tài chính được điều chỉnh theo lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu, lãi suất vốn vay, phương án trả nợ sau thỏa thuận không bảo đảm tính khả thi.

Đối với các dự án PPP trong lĩnh vực khoa học – công nghệ, nhà đầu tư được miễn chia sẻ phần tăng doanh thu trong 3 năm đầu vận hành.

Riêng các dự án BOT trước năm 2021 gặp khó khăn do thay đổi chính sách hoặc quy hoạch, cơ chế chia sẻ chỉ áp dụng một lần nếu doanh thu 3 năm gần nhất dưới 75% kế hoạch.

Chính phủ sẽ quy định chi tiết phương pháp xác định, trình tự và thủ tục chia sẻ doanh thu; Bộ trưởng hoặc Chủ tịch UBND cấp tỉnh sẽ quyết định việc áp dụng, bảo đảm không làm tăng giá dịch vụ hay kéo dài thời gian thu phí.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho rằng, việc bổ sung cơ chế xử lý rủi ro giảm doanh thu cho các dự án BOT trước năm 2021 là cần thiết để tháo gỡ vướng mắc tồn đọng. Hiện có 11 dự án BOT giao thông bị giảm doanh thu, chủ yếu do nguyên nhân khách quan hoặc lỗi từ phía cơ quan Nhà nước, nên Nhà nước cần có trách nhiệm xử lý.

Điểm mới khác trong lần sửa đổi này là phân quyền cho UBND tỉnh chấp thuận chủ trương đầu tư đối với bảy nhóm dự án thay vì phải trình Thủ tướng. Bao gồm: dự án xây mới sân bay, nhà ga có công suất từ 1 triệu tấn/năm; đầu tư kinh doanh vận chuyển hành khách bằng đường hàng không; bến cảnh, khu cảng biển thuộc cảng đặc biệt hoặc quy mô từ 2.300 tỷ đồng; đầu tư chế biến dầu khí; dự án xây nhà ở, khu đô thị từ 50 ha hoặc từ 15.000 dân trở lên; và các dự án sử dụng đất từ 100 ha trở lên hoặc quy mô nhỏ hơn nhưng dân số từ 10.000 người trở lên.

Sắp tới, Chính phủ cũng sẽ ban hành nghị định hướng dẫn, theo hướng đơn giản tối đa thủ tục hành chính chấp thuận chủ trương đầu tư và cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.

Đây là một phần trong chương trình cắt giảm thủ tục hành chính năm 2025 được nêu tại Nghị quyết số 66/NQ-CP. Theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng, các bộ ngành đang được giao nhiệm vụ loại bỏ ít nhất 30% các điều kiện đầu tư kinh doanh được cho là không cần thiết, góp phần tạo ra môi trường đầu tư thuận lợi và hiệu quả hơn.

Việc sửa đổi đồng bộ 8 luật trong một đạo luật chung được giới chuyên gia đánh giá là bước đi chiến lược, phù hợp với yêu cầu cải cách thể chế và thúc đẩy giải ngân đầu tư công.

Chỉ sửa nội dung cấp bách của 4 luật Quy hoạch, Đầu tư, PPP và Đấu thầu

Chỉ sửa nội dung cấp bách của 4 luật Quy hoạch, Đầu tư, PPP và Đấu thầu

Tiêu điểm -  1 năm
Đây là nhấn mạnh của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn về phương châm làm việc của Quốc hội với 4 dự án sửa luật nói trên.
Chỉ sửa nội dung cấp bách của 4 luật Quy hoạch, Đầu tư, PPP và Đấu thầu

Chỉ sửa nội dung cấp bách của 4 luật Quy hoạch, Đầu tư, PPP và Đấu thầu

Tiêu điểm -  1 năm
Đây là nhấn mạnh của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn về phương châm làm việc của Quốc hội với 4 dự án sửa luật nói trên.
Luật Doanh nghiệp sửa đổi siết phát hành trái phiếu riêng lẻ

Luật Doanh nghiệp sửa đổi siết phát hành trái phiếu riêng lẻ

Tiêu điểm -  8 tháng

Quốc hội thông qua Luật Doanh nghiệp sửa đổi, trong đó siết điều kiện phát hành trái phiếu riêng lẻ nhằm kiểm soát rủi ro thanh toán của doanh nghiệp.

Quốc hội chốt giảm thuế VAT 2% đến hết năm 2026

Quốc hội chốt giảm thuế VAT 2% đến hết năm 2026

Tiêu điểm -  8 tháng

Quốc hội thông qua nghị quyết giảm thuế VAT còn 8%, áp dụng tới cuối năm 2026 nhằm hỗ trợ sản xuất, kinh doanh.

Quốc hội thông qua nghị quyết sửa Hiến pháp

Quốc hội thông qua nghị quyết sửa Hiến pháp

Tiêu điểm -  8 tháng

Với 100% đại biểu có mặt tán thành, Quốc hội đã thông qua nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013.

Sun Group mua 40 tàu bay thân rộng Boeing trị giá 22,5 tỷ USD

Sun Group mua 40 tàu bay thân rộng Boeing trị giá 22,5 tỷ USD

Tiêu điểm -  8 giờ

Tập đoàn Boeing và hãng hàng không Sun PhuQuoc Airways của Sun Group đã ký kết hợp đồng mua 40 tàu bay thân rộng Boeing 787-9 Dreamliner, tổng trị giá 22,5 tỷ USD.

Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập  hơn 59.000 tỷ đồng chính thức có chủ

Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập hơn 59.000 tỷ đồng chính thức có chủ

Tiêu điểm -  9 giờ

Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập hơn 59.000 tỷ đồng đã được trao cho liên danh PV Power – SK Innovation Co., Ltd – Công ty TNHH Mía đường Nghệ An thực hiện.

3 dự án luật về tư pháp dự kiến trình Quốc hội sắp tới

3 dự án luật về tư pháp dự kiến trình Quốc hội sắp tới

Tiêu điểm -  9 giờ

Ba dự án này bao gồm Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý; Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi).

Tăng tốc trên con đường tới thịnh vượng

Tăng tốc trên con đường tới thịnh vượng

Tiêu điểm -  2 ngày

Chưa bao giờ những thay đổi lớn trong nền kinh tế lại diễn ra quyết liệt và thần tốc như trong thời gian vừa qua. Những chuyển động ấy đang trở thành chỉ báo ngày càng rõ nét cho một Việt Nam chuyển mình mạnh mẽ, bước vào kỷ nguyên hùng cường với tốc độ và quyết tâm chưa từng có.

Lượng khách qua sân bay Phú Quốc cao chưa từng có

Lượng khách qua sân bay Phú Quốc cao chưa từng có

Tiêu điểm -  3 ngày

Ngày 14/2/2026, Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc Phú Quốc ghi nhận 50 chuyến bay quốc tế, mức cao nhất kể từ khi vận hành năm 2012, bắt đầu mùa cao điểm Tết sôi động tại đảo Ngọc.

CEO Maxdream Đỗ Hữu Quyết: Không ham tăng trưởng nóng

CEO Maxdream Đỗ Hữu Quyết: Không ham tăng trưởng nóng

Diễn đàn quản trị -  5 giờ

Giữa cú sốc sụt giảm mạnh của dòng vốn đầu tư mạo hiểm, Maxdream chọn chiến lược phòng thủ chủ động và theo ông Đỗ Hữu Quyết, CEO kiêm Giám đốc nghiên cứu Maxdream, cách “đi chậm để đứng vững” này không chỉ giúp doanh nghiệp vượt qua giai đoạn khó khăn 2025, mà còn tạo nền tảng để sẵn sàng mở rộng và bứt phá khi thị trường hồi phục từ năm 2026.

Trái phiếu Chính phủ là gì? Toàn tập về đầu tư và rủi ro

Trái phiếu Chính phủ là gì? Toàn tập về đầu tư và rủi ro

Sổ tay quản trị -  5 giờ

Trái phiếu Chính phủ từ lâu đã được coi là "hòn đá tảng" trong danh mục đầu tư an toàn của các định chế tài chính và cá nhân trên toàn thế giới.

Chủ tịch MaiHoa Group Trần Công Hòa: Kiên định con đường tăng trưởng xanh giữa biến động

Chủ tịch MaiHoa Group Trần Công Hòa: Kiên định con đường tăng trưởng xanh giữa biến động

Diễn đàn quản trị -  8 giờ

Trước biến động chi phí và thị trường, MaiHoa Group chọn chiến lược “đi chậm mà chắc”: tập trung R&D, kiểm soát dòng tiền và chuyển từ bán sản phẩm sang cung cấp giải pháp, nhằm tạo “vùng đệm” an toàn.

Sun Group mua 40 tàu bay thân rộng Boeing trị giá 22,5 tỷ USD

Sun Group mua 40 tàu bay thân rộng Boeing trị giá 22,5 tỷ USD

Tiêu điểm -  8 giờ

Tập đoàn Boeing và hãng hàng không Sun PhuQuoc Airways của Sun Group đã ký kết hợp đồng mua 40 tàu bay thân rộng Boeing 787-9 Dreamliner, tổng trị giá 22,5 tỷ USD.

Một khoảng đời phong lưu ở phố Hội

Một khoảng đời phong lưu ở phố Hội

Ống kính -  8 giờ

Mười năm trước, tôi rời Hà Nội vào một ngày hè oi ả, mang theo chút kiêu kỳ cố hữu của người đất Bắc và sự mệt mỏi trước nhịp sống ngày càng gấp gáp. Cả gia đình khi ấy chỉ định ghé Hội An để “sống thử”. Nhưng mảnh đất này đã níu chân tôi bằng một sợi dây vô hình. Để rồi hôm nay, khi ngồi trong căn nhà sát biển, tôi chợt nhận ra mình đã thuộc về nơi này tròn một thập kỷ.

Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập  hơn 59.000 tỷ đồng chính thức có chủ

Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập hơn 59.000 tỷ đồng chính thức có chủ

Tiêu điểm -  9 giờ

Nhiệt điện LNG Quỳnh Lập hơn 59.000 tỷ đồng đã được trao cho liên danh PV Power – SK Innovation Co., Ltd – Công ty TNHH Mía đường Nghệ An thực hiện.

3 dự án luật về tư pháp dự kiến trình Quốc hội sắp tới

3 dự án luật về tư pháp dự kiến trình Quốc hội sắp tới

Tiêu điểm -  9 giờ

Ba dự án này bao gồm Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý; Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi).