Thủ tướng nêu hướng đi giữa thách thức toàn cầu

Trong khuôn khổ Hội nghị thường niên các nhà tiên phong lần thứ 16 của Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) tổ chức tại Thiên Tân, Trung Quốc, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã có những phát biểu và đối thoại gây ấn tượng mạnh mẽ về tầm nhìn chiến lược, vai trò của châu Á và định hướng phát triển của Việt Nam trong bối cảnh địa chính trị nhiều biến động.

Tại phiên thảo luận quan trọng với chủ đề “Thế kỷ của châu Á có đang gặp thách thức?”, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh châu Á đang đối mặt với hàng loạt thách thức trong một thế giới phân cực về chính trị, phân tách về kinh tế, phân mảnh về thể chế, phân hoá về phát triển và khoảng cách giàu nghèo.

Dù thách thức là rõ ràng, ông cũng nhấn mạnh tiềm năng lớn của khu vực: “Không những có cơ hội, mà còn ngày càng rộng mở”, vẫn là nơi chứa đựng nhiều niềm tin và hy vọng, khi sở hữu nền tảng vững chắc về chính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội.

“Chúng ta tin tưởng rằng, châu Á sẽ cùng nhau đoàn kết, hợp tác để đứng vững, cùng nhau hành động để kiến tạo và phát triển, để không ai bị bỏ lại phía sau”, Thủ tướng phát biểu. Ông mô tả châu Á như một tâm điểm tăng trưởng, nơi hội tụ nội lực mạnh mẽ, bản lĩnh kiên cường và khả năng thích ứng năng động.

Để xây dựng một thế kỷ của châu Á giàu mạnh, thịnh vượng và phát triển bền vững, Thủ tướng đề xuất năm 'tiên phong'.

Đầu tiên, châu Á cần đóng vai trò tiên phong trong việc giữ vững hòa bình, ổn định và hợp tác quốc tế, đồng thời kiên trì bảo vệ các giá trị cốt lõi toàn cầu.

Thứ hai, khu vực phải đi đầu trong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và xanh, hướng tới trở thành trung tâm sáng tạo toàn cầu thay vì chỉ là công xưởng.

Thứ ba, châu Á cũng cần dẫn dắt kết nối chuỗi giá trị, thúc đẩy hội nhập kinh tế, dẫn dắt cuộc chơi mơi – một hành trình mới 'cùng đi, cùng đến, cùng hưởng, cùng thắng' trên tinh thần ‘lợi ích hài hoà, rủi ro chia sẻ’.

Ngoài ra, việc khuyến khích khởi nghiệp, cải thiện môi trường đầu tư minh bạch, cạnh tranh và thu hút vốn quốc tế là then chốt.

Cuối cùng, châu Á cần tăng cường kết nối văn hóa – xã hội, đặt con người làm trung tâm, tôn trọng khác biệt, thúc đẩy sự bao trùm và phát triển thế hệ trẻ.

Tiếp nối phiên thảo luận, tại phiên đối thoại chính sách riêng với WEF mang tên “Kỷ nguyên mới của Việt Nam: Từ tầm nhìn đến hành động”, Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp tục thu hút sự quan tâm đặc biệt từ giới học giả, doanh nghiệp và lãnh đạo toàn cầu. Phiên này do Chủ tịch điều hành WEF Borge Brende chủ trì, với sự tham dự của khoảng 100 đại biểu và hàng chục người không thể vào phòng vì chỗ đã kín.

Ông Brende mở đầu bằng lời đánh giá Việt Nam là một trong số hiếm quốc gia vẫn duy trì tăng trưởng mạnh mẽ trong bối cảnh kinh tế toàn cầu suy giảm. Trả lời về “bí quyết” của Việt Nam, Thủ tướng cho biết mục tiêu tăng trưởng 8% năm 2025 và hai con số trong những năm tới đòi hỏi nỗ lực rất lớn và cũng là thách thức, nhưng Việt Nam có cơ sở và nền tảng để thực hiện.

Niềm tin vào đường lối phát triển và nền văn hoá đậm đà bản sắc dân tộc trong hàng nghìn năm lịch sử, hệ thống chính trị ổn định, quy mô kinh tế ngày càng mở rộng, kinh nghiệm vượt khủng hoảng, và sự giúp đỡ từ bạn bè quốc tế là những nền tảng mà ông nhấn mạnh.

Việt Nam có mạng lưới 17 FTA với các nền kinh tế lớn và đang vận dụng sáng tạo nội lực để vươn lên, Thủ tướng cho biết.

Trước câu hỏi về việc Việt Nam cân bằng thế nào giữa các cường quốc trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược gay gắt, Thủ tướng tái khẳng định chính sách đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương, và sẵn sàng đối thoại thay vì đối đầu.

Việt Nam sẵn sàng đối thoại, hợp tác để xử lý các khác biệt, bất đồng, đồng thời vừa đấu tranh vừa hợp tác trên tinh thần "cái gì hợp tác được thì phải khai thác hết, cái gì cần phải đấu tranh thì cũng đấu tranh đến cùng, không hy sinh lợi ích cốt lõi của mình".

Đề cập mối quan hệ với Mỹ, ông nhấn mạnh Việt Nam sẵn sàng “gác lại quá khứ, hướng tới tương lai”. Câu trả lời này khiến ông Brende phải thốt lên rằng: “Thật khó tưởng tượng rằng Mỹ lại trở thành thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam sau nhiều năm chiến tranh và cấm vận”.

Thủ tướng nhấn mạnh: "Chúng ta ai cũng phải lớn lên, ai cũng có quá khứ, nhưng không sống với quá khứ mà phải sống với hiện tại và tương lai. Vì vậy chúng ta chọn con đường tốt nhất cho hiện tại và tương lai, quá khứ tốt thì khai thác, quá khứ không tốt thì gác lại".

Trước câu hỏi về tương lai hợp tác và cạnh tranh toàn cầu, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh rằng mỗi quốc gia, như mỗi con người, đều có cả thuận lợi lẫn rủi ro. Thế giới hiện nay đầy thách thức, nhưng cơ hội cũng rộng mở. Ông cho rằng điều quan trọng là phải hóa giải khó khăn một cách hợp lý và hiệu quả, biết khai thác tối đa các yếu tố tích cực.

Theo ông, một quốc gia cần kết hợp hài hòa nội lực và ngoại lực thông qua chính sách kinh tế và đối ngoại đúng đắn.

Việt Nam có thể vừa làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống như đầu tư, xuất khẩu, tiêu dùng, vừa thúc đẩy mô hình tăng trưởng mới dựa vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và xanh.

“Chân trời mới là không giới hạn khi chúng ta có tư duy đúng và sự đổi mới sáng tạo”, ông nói, và khẳng định: “chúng ta không thiếu niềm tin, không thiếu hy vọng. Chúng ta tự tin vào trí tuệ và sự quyết đoán để vượt khó. Càng có áp lực thì càng phải nỗ lực vươn lên”.

Ông nhấn mạnh rằng sức mạnh mềm của Việt Nam không chỉ đến từ văn hóa, mà còn từ tư duy, thể chế, sự lãnh đạo, khát vọng cống hiến, nhất là biết khơi dậy sức mạnh của lớp trẻ, của người dân, doanh nghiệp đúng lúc, đúng chỗ.

Đối thoại kết thúc trong không khí tích cực, với đánh giá của ông Brende rằng: “Đây là kết thúc hoàn hảo cho một cuộc đối thoại lạc quan – điều rất cần thiết giữa bối cảnh nhiều bi quan hiện nay” và hãy nhìn 'ly nước đầy một nửa' thay vì 'vơi một nửa'.