Mới đây, cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) đã ký kết Hợp đồng tín dụng trị giá 25 triệu USD để tài trợ vốn cho “Dự án phát triển điện gió trên đất liền tại tỉnh Ninh Thuận” với tổng công suất phát điện 88MW, vào ngày 20/12 vừa rồi. Dự án được kỳ vọng sẽ góp phần giảm phát thải khoảng 215.000 tấn CO2 mỗi năm.
Bên vay của dự án là BIM Energy Holding (Việt Nam), thuộc Tập đoàn BIM Group – một trong những tập đoàn tư nhân lớn nhất tại Việt Nam và ACEN Vietnam Investment Pte Ltd., (Philippines), công ty con của ACEN – công ty niêm yết chuyên về năng lượng thuộc Tập đoàn Ayala, một trong những tập đoàn lớn nhất tại Philippines.
Dự án do JICA, Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) và các tổ chức tài chính khác, gồm Ngân hàng Sumitomo Mitsui, Hong Kong Mortgage Corporation Limited, Ngân hàng ING và Ngân hàng Cathay United, đồng tài trợ vốn.
Tại Việt Nam, các dự án phát triển năng lượng tái tạo do doanh nghiệp địa phương và doanh nghiệp nước ngoài khu vực tư nhân đầu tư theo phương thức cho vay dự án còn rất hạn chế. Dự án này sẽ do các công ty Việt Nam và công ty Philippines thực hiện, với nguồn vốn được huy động từ các tổ chức tài chính nước ngoài dành cho khu vực tư nhân.
Nối tiếp "Dự án điện gió trên đất liền tỉnh Quảng Trị" được ký kết vào tháng 5/2021, đây là dự án mô hình mẫu cho việc hình thành các dự án tương tự trong tương lai, thúc đẩy các dự án năng lượng tái tạo do khu vực tư nhân phát triển.
Thông qua việc xây dựng và vận hành nhà máy điện gió cùng các hạ tầng liên quan, dự án này sẽ góp phần tăng nguồn cung ứng điện từ năng lượng tái tạo, đóng góp cho các mục tiêu phát triển bền vững (SDGs) như mục tiêu 7 (Năng lượng sạch với giá thành hợp lý); mục tiêu 13 (Hành động về khí hậu) và mục tiêu 17 (Quan hệ đối tác vì các mục tiêu).
Đồng thời, Dự án góp phần thúc đẩy các dự án trong khu vực ASEAN đầu tư xanh và thực hiện “Sáng kiến về cho vay và đầu tư hải ngoại khu vực ASEAN” (do Thủ tướng Abe (lúc bấy giờ) công bố tại Hội nghị Cấp cao ASEAN-Nhật Bản vào tháng 11/2019).
Chính phủ Việt Nam dự báo trong giai đoạn 2020-2030, hàng năm nhu cầu điện trong nước sẽ tăng 9,1%, do tăng trưởng kinh tế phục hồi sau đại dịch COVID-19 sẽ kéo theo nhu cầu điện năng tiếp tục tăng cao. Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đặt mục tiêu cho đến năm 2030 sẽ giảm được 9% tổng lượng phát thải khí nhà kính so với kịch bản phát triển thông thường, góp phần thích ứng với biến đổi khí hậu, thúc đẩy phát triển các dự án năng lượng tái tạo dựa trên các chính sách cụ thể.
Để đạt mục tiêu tăng nguồn cung cấp điện năng và ứng phó với biến đổi khí hậu, Chính phủ đặt mục tiêu đến năm 2030, năng lượng tái tạo chiếm tỷ lệ 15-20% tổng cung năng lượng sơ cấp, tổng công suất lắp đặt nguồn điện toàn hệ thống đạt 125-130 GW, trong đó chủ trương tận dụng nguồn năng lượng gió dồi dào ở vùng núi và duyên hải để phát triển điện gió đạt công suất 6.000 MW (khoảng 5% công suất đầu vào hệ thống năm 2030 – theo Quy hoạch điện VII điều chỉnh).
Cho đến nay, JICA đã triển khai các dự án nhằm hỗ trợ thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam như: Tài trợ theo hình thức Đầu tư tài chính nước ngoài cho “Dự án điện gió trên đất liền tỉnh Quảng Trị”, “Dự án điện mặt trời tỉnh Phú Yên” do ADB tài trợ có sử dụng nguồn vốn từ Quỹ Cơ sở Hạ tầng Khu vực Tư nhân Châu Á với sự góp vốn của JICA; Dự án vốn vay ODA “Sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả và phát triển năng lượng tái tạo”.
