Bí quyết thành công của những người chuyên nghiệp

Chuyên gia huấn luyện và đào tạo bán hàng Đỗ Xuân Tùng Thứ ba, 09/02/2021 - 11:09

Người chuyên nghiệp thành công là do sức mạnh từ bên trong ra chứ không phải chờ tới lúc thị trường, bối cảnh đi theo đúng ý mình thì mới mạnh.

Ông Đỗ Xuân Tùng, chuyên gia huấn luyện và đào tạo bán hàng

Ngày 29 Tết năm 2004, tôi vừa hoàn tất mọi công việc với nhà phân phối ở Thanh Hóa. Việc trả lương thưởng cho nhân viên cũng đã xong, báo cáo cuối cùng đã gửi.

Tôi ngồi một mình trong một quán cà phê duy nhất còn mở ở gần công an thành phố, cạnh một ngã tư khá lớn. Đó là quán duy nhất hồi đó ở thành phố Thanh Hoá bán xúc xích. Tôi ngồi ăn và mở máy ra, ghi lại vài dòng về những suy nghĩ, hình dung của mình cả về quá khứ, hiện tại và tương lai.

Lần này, việc rút kinh nghiệm còn quan trọng hơn nữa vì tôi đã quyết tâm dừng việc tại công ty đó để ra làm riêng. Tâm trạng khá thoải mái, tôi ghi ra hết những gì mình đã rút thành kinh nghiệm và mong đợi của tôi về tương lai.

Việc này tôi làm khá dễ vì đây vốn là một tập quán được rèn luyện thành phản xạ khi tôi làm việc tại các công ty lớn. Chúng tôi làm điều này hàng ngày, hàng tuần chứ không phải có việc mới làm.

Với một công ty có chủ trương “promote from within” (thăng cấp lên từ bên trong), đặc biệt với đội ngũ bán hàng (đội sales), việc rút kinh nghiệm là vô cùng quan trọng.

Với sales, hễ cứ bán xong một cửa hàng, gặp xong một khách hàng là chúng tôi, những người quản lý đi theo phải đặt câu hỏi để họ rút kinh nghiệm từ cuộc bán hàng vừa xong. 

Với chính mình, việc đó phải được chúng tôi tiến hành, chuẩn bị sẵn cùng cả số liệu cũng như nhận định chủ quan của chúng tôi, trước khi diễn ra cuộc họp với sếp. 

Đơn giản vì sales còn có thể dùng quy trình để ép cho phải làm, còn với những người muốn lên chức quản lý hoặc cấp cao hơn thì phải là người chủ động, tự thân ngay từ đầu.

Việc này cũng không phân biệt ngay cả với các sếp lớn nhất. Dù họ không viết ra giấy nhưng họ cũng rút kinh nghiệm theo kiểu rất nhanh và hiệu quả để có thể chỉnh sửa ngay.

Nhưng lưu ý, rút kinh nghiệm không phải là tự nhận lỗi về mình, không phải hễ thấy lỗi ở chỗ nào là nhận chỗ đó, rồi đấm ngực, kêu than vài câu và đi chỉnh!

Do tất cả mọi việc chúng tôi làm vốn dĩ đã được quy trình hóa từ ngày đầu tiên khi nhận việc ở cấp thấp nhất, rút kinh nghiệm là chúng tôi làm theo một format đúng chuẩn mà theo đó chúng tôi được đánh giá.

Ví dụ, với sales là khả năng thực hiện quy trình bán hàng 7 bước trong đúng thời gian quy định của công ty, phải làm sao đạt đúng doanh số trung bình đơn hàng với số các sản phẩm theo chuẩn. Với quản lý thì đó là làm gì và như thế nào để số sales dưới quyền đạt chuẩn 80% trở lên, số nhân sự được thăng chức trong kỳ, số cửa hàng mới “giành giật” được từ phía đối thủ theo đúng chỉ tiêu đã được giao.

Xây dựng đội ngũ bán hàng chuyên nghiệp

Điều này khác biệt hẳn với cách rút kinh nghiệm ở nhiều công ty vừa và nhỏ khi không có chuẩn về nhân sự ở từng cấp. Khi không có chuẩn, nếu được bảo phải rút kinh nghiệm thì có khi sales sẽ nói mình phải rèn luyện kỹ năng lãnh đạo nhiều hơn, quản lý thì lại ghi trong đó rằng mình cần học thêm kỹ năng bán hàng,…

Do không có chuẩn, dẫu cho sau đó đội ngũ theo yêu cầu của công ty làm ra một bản kế hoạch hoành tráng, chi tiết tới từng tuần để chỉnh sửa tình hình thì cuối cùng bản kế hoạch lại không bám sát vào công việc thực tế nhiệm vụ hàng ngày của họ và vì vậy không đi tới đâu.

Chưa kể tới chuyện kỳ đánh giá tại các công ty vừa và nhỏ thường theo quý và năm. Mỗi kỳ đánh giá lại có một chuẩn khác nhau vì mọi người cho rằng cần phải thay đổi để tạo sự mới lạ.

Như vậy, có thể thấy, cần khá nhiều thứ đúng theo cách làm của “dân chuyên nghiệp” để rút kinh nghiệm thay vid hứng lên là làm. Đầu tiên là mô tả công việc rõ ràng, chi tiết, cụ thể gắn với từng vị trí trong đội sales. Tiêu chuẩn của từng vị trí đó phải được lượng hóa thành các chỉ số vì những chỉ số đó phản ánh năng lực của sales so với những người cùng địa bàn nói chung để từ đó rút kinh nghiệm.

Việc rút kinh nghiệm phải được thực hiện định kỳ, tối thiểu theo tuần, nếu không phải là theo ngày để biết được nhận định đưa ra là sai hay đúng.

Chúng ta cố tỏ ra khách quan về người khác, nhưng ngược lại, luôn rất chủ quan với chính bản thân mình. Phải sau nhiều lần rút kinh nghiệm liên tục rồi chỉnh sửa và lại thấy lặp lại cùng một lỗi, chỉnh lại và nhờ cả quản lý rà soát, người bán hàng mới hiểu mình thực sự sai ở đâu.

Như thế, rút kinh nghiệm không thể thực hiện bởi duy nhất nhân viên sales mà là sự nhìn nhận và đánh giá nhiều lần của người nhân viên đó và quản lý.

Chỉ người ngoài mới khách quan và lạnh lùng với thành tích hay thất bại của chúng ta và giúp chúng ta hiểu được mình thực sự so với mặt bằng chung đang như thế nào.

Nói vậy không có nghĩa là cái gì cũng phải tỉ mẩn làm và phải thực hiện hàng ngày cho đến hết cuộc đời. Ngay khi sales cho thấy khả năng rút kinh nghiệm và tự nâng cấp bản thân cả trước khi quản lý hỏi đến, người đó đã sắp sửa bước vào trình của người làm quản lý. 

Đó là lý do chúng tôi đọc báo cáo của họ rất kỹ và khi báo cáo của ai không thể chê trách được gì trong khoảng 1-2 tháng, chúng tôi đã phải nghĩ tới việc nâng cấp cho người đó.

Hành động rút kinh nghiệm tới một mức nào đó sẽ tạo thành phản xạ ở người làm việc. Họ tự làm, tự rút kinh nghiệm, tự chỉnh sửa và nâng cấp bản thân. Đó là mục tiêu của mọi công ty.

Việc này không có gì lạ, vốn dĩ nó được thực hành trong mọi công việc khác mà tôi từng làm như dịch và viết báo. Cả hai nghề đó cùng yêu cầu chúng tôi phải xem lại những gì mình đã làm, nhiều tới mức mà sau này nó hình thành phản xạ là trong cùng lúc tiến hành công việc thì tâm trí như tách ra thành hai. Một tập trung vào làm việc, một còn lại tập trung vào rà soát, xem sai ở đâu và chỉnh sửa ngay trong lúc làm.

Một lần tôi ngồi cùng anh Hoàng Nam Tiến, Chủ tịch FPT Telecom, nghe anh ấy kể về vụ mấy ông sếp đi chào hàng cho một đối tác lớn của Đức. Sau khi trình bày với họ, ra quán cà phê, anh Trương Gia Bình, Chủ tịch FPT còn quay sang hỏi anh Tiến: “Mày thấy anh nói được không?” ông Tiến trả lời “Anh nói sai bỏ mẹ ra, chỗ này nó phải… chỗ kia đáng ra…”. Ông Bình gật gù “Ừ tao có hơi phiêu thật”!

Chuyện nghe bỗ bã nhưng nó thể hiện rõ ràng một sự nghiêm túc cẩn trọng trong làm việc. Thà là chúng ta sai và nhận ra sai chỗ nào, cụ thể ra sao còn hơn là kệ bất chấp tất cả để giữ tự ái cá nhân mà công việc thì hỏng vẫn hỏng.

Sau cùng, khi đã rút kinh nghiêm nhiều lần cũng có nghĩa chúng ta đã quá quen với thành công hay thất bại. Những thứ đó không thể nào dìm hay nâng cảm xúc chúng ta một cách quá đáng.

Vừa hoàn tất một chiến dịch, người chiến binh không mất thời gian để ngâm nga thành công của mình quá lâu mà đã sẵn sàng mũ giáp cho trận chiến tiếp theo. Đời người rủi ro đầy rẫy, chiến tắng 100% là trường hợp cực kỳ hiếm, nên thành công nhiều hơn thất bại đã được coi là thành công rồi! Giữ tinh thần ổn định và không bị cuốn theo sự việc dù theo cách quá tích cực hay tiêu cực là đặc thù của người làm việc chuyên nghiệp.

Người chuyên nghiệp thành công là do sức mạnh từ trong ra chứ không phải chờ tới lúc thị trường, bối cảnh đi theo đúng ý mình thì mới mạnh!

'Lên dây cót' cho đội ngũ bán hàng trong mùa dịch bệnh

'Lên dây cót' cho đội ngũ bán hàng trong mùa dịch bệnh

Diễn đàn quản trị -  5 năm
Khi đại dịch Covid-19 đang phủ bóng đen lên hầu hết các lĩnh vực, ngành nghề của nền kinh tế thì việc gia tăng động lực cho đội ngũ bán hàng trong công ty trở nên rất quan trọng.
'Lên dây cót' cho đội ngũ bán hàng trong mùa dịch bệnh

'Lên dây cót' cho đội ngũ bán hàng trong mùa dịch bệnh

Diễn đàn quản trị -  5 năm
Khi đại dịch Covid-19 đang phủ bóng đen lên hầu hết các lĩnh vực, ngành nghề của nền kinh tế thì việc gia tăng động lực cho đội ngũ bán hàng trong công ty trở nên rất quan trọng.
Lời khuyên cho các nhà bán hàng online trong năm 2021

Lời khuyên cho các nhà bán hàng online trong năm 2021

Tiêu điểm -  4 năm

Thương mại điện tử chính là cơ hội toàn cầu, nhờ việc tối ưu quy trình và có thể giúp người bán hàng online tiếp cận trực tiếp với khách hàng trên toàn thế giới.

Các nhà bán hàng nhỏ lẻ cần làm gì trong năm 2021

Các nhà bán hàng nhỏ lẻ cần làm gì trong năm 2021

Tiêu điểm -  4 năm

Năm 2020 là một năm khó khăn đối với những nhà bán hàng, đặc biệt trong các ngành dịch vụ ăn uống, lưu trú, nghỉ dưỡng. Tuy nhiên, những nỗ lực và sự thay đổi nhanh chóng, kịp thời đã mang lại kết quả khả quan vào cuối năm, vực dậy một năm kinh doanh nhiều chướng ngại vật.

Nền tảng tiếp thị bán hàng tận dụng nguồn lực các mẹ bỉm sữa

Nền tảng tiếp thị bán hàng tận dụng nguồn lực các mẹ bỉm sữa

Khởi nghiệp -  4 năm

Cuccu.vn là nền tảng bán hàng cộng tác viên, kết nối giữa đối tượng người cần tuyển đội CTV bán hàng là các doanh nghiệp, nhà cung cấp và đối tượng người có nhu cầu bán hàng theo hình thức CTV không bỏ vốn, nhập hàng ôm hàng là các mẹ bỉm sữa, nhân viên văn phòng, học sinh/sinh viên,...

Bán hàng xuyên biên giới trong giai đoạn 'bình thường mới'

Bán hàng xuyên biên giới trong giai đoạn 'bình thường mới'

Tiêu điểm -  4 năm

Việt Nam là một trong những quốc gia có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất trong khu vực Đông Nam Á. Trước tình hình đại dịch tác động tiêu cực đến nền kinh tế, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam vẫn giữ mức tăng trưởng dương trong chín tháng đầu năm 2020.

Bão chi phí cuốn phăng lợi nhuận ngành F&B

Bão chi phí cuốn phăng lợi nhuận ngành F&B

Diễn đàn quản trị -  2 ngày

Trước áp lực chi phí gia tăng, doanh nghiệp F&B đối mặt bài toán sống còn: tăng giá để bảo toàn lợi nhuận hay tối ưu vận hành để giữ chân khách hàng?

Filum AI chốt deal triệu đô giữa mùa đông gọi vốn

Filum AI chốt deal triệu đô giữa mùa đông gọi vốn

Diễn đàn quản trị -  3 ngày

Filum AI vừa gọi vốn thành công 1 triệu USD khi thị trường đầu tư mạo hiểm đang có nhiều thách thức, khẳng định tiềm năng của AI trong lĩnh vực quản trị trải nghiệm khách hàng.

Sức mạnh quản trị ở Vinare: Khi nữ giới đánh bật 'hòn đá tảng'

Sức mạnh quản trị ở Vinare: Khi nữ giới đánh bật 'hòn đá tảng'

Diễn đàn quản trị -  4 ngày

Tại Vinare, đa dạng không chỉ là con số mà còn là một chiến lược giúp nâng cao hiệu quả quản trị và tạo ra giá trị bền vững.

Sát cánh cùng người khổng lồ trong cuộc đua AI

Sát cánh cùng người khổng lồ trong cuộc đua AI

Diễn đàn quản trị -  6 ngày

Các doanh nghiệp có thể gia tăng sức mạnh trong cuộc đua AI bằng cách hợp tác với những 'người khổng lồ' trên toàn cầu.

Từ ngân hàng số đến siêu máy tính: Cách AI cách mạng hoá hiệu suất kinh doanh

Từ ngân hàng số đến siêu máy tính: Cách AI cách mạng hoá hiệu suất kinh doanh

Diễn đàn quản trị -  1 tuần

Các sáng kiến mới trong trí tuệ nhân tạo và bán dẫn đang thúc đẩy những đột phá quan trọng, mở ra cơ hội phát triển mạnh mẽ cho nhiều lĩnh vực.

Bà Rịa - Vũng Tàu 'giải oan' cho chủ đầu tư

Bà Rịa - Vũng Tàu 'giải oan' cho chủ đầu tư

Tiêu điểm -  1 giờ

Bà Rịa - Vũng Tàu đang tiếp tục xử lý 23 kiến nghị tồn đọng nhiều năm qua của nhà đầu tư - một hành trình chứng kiến không ít doanh nghiệp phải “méo mặt”.

'Chim sợ cành cong', nhà đầu tư vẫn dè chừng bất động sản nghỉ dưỡng

'Chim sợ cành cong', nhà đầu tư vẫn dè chừng bất động sản nghỉ dưỡng

Bất động sản -  1 giờ

Dù thị trường bất động sản nghỉ dưỡng bắt đầu ghi nhận những tín hiệu phục hồi, nhiều nhà đầu tư vẫn thận trọng trước các rủi ro tiềm ẩn và bài học từ giai đoạn trước.

Khơi thông nguồn lực đất đai từ những dự án sai phạm, vướng mắc

Khơi thông nguồn lực đất đai từ những dự án sai phạm, vướng mắc

Leader talk -  2 giờ

Hàng loạt động thái của Chính phủ, Quốc hội trong thời gian gần đây đang thể hiện quyết tâm của các cơ quan quản lý trong nỗ lực tháo gỡ các vướng mắc, củng cố niềm tin của nhân dân và khơi thông nguồn lực cho phát triển.

MSB đồng hành mang những kiệt tác âm nhạc vượt thời gian đến khán giả việt

MSB đồng hành mang những kiệt tác âm nhạc vượt thời gian đến khán giả việt

Nhịp cầu kinh doanh -  2 giờ

Đêm nhạc giao hưởng mang tên “Những kiệt tác cổ điển và lãng mạn” ngày 20/3 đã được Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (MSB) đồng hành tổ chức tại Nhà hát Hồ Gươm.

Thuế tiêu thụ đặc biệt và bài toán sống còn của doanh nghiệp

Thuế tiêu thụ đặc biệt và bài toán sống còn của doanh nghiệp

Sổ tay quản trị -  2 giờ

Thuế tiêu thụ đặc biệt đang tạo ra thách thức lớn cho doanh nghiệp. Làm sao để tối ưu chi phí, duy trì lợi nhuận và thích ứng với chính sách thuế ngày càng siết chặt?

Vượt khỏi tư duy 'xin - cho', doanh nghiệp tư nhân tạo áp lực cải cách

Vượt khỏi tư duy 'xin - cho', doanh nghiệp tư nhân tạo áp lực cải cách

Tiêu điểm -  2 giờ

Đã đến lúc khu vực doanh nghiệp tư nhân phải tạo ra áp lực thay đổi chính sách, chứ không chỉ dừng lại ở việc "xin - cho".

SeABanker chia sẻ yêu thương tới người dân tại 29 tỉnh, thành trên cả nước

SeABanker chia sẻ yêu thương tới người dân tại 29 tỉnh, thành trên cả nước

Nhịp cầu kinh doanh -  2 giờ

Hành trình thiện nguyện của cán bộ nhân viên Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, mã chứng khoán SSB) năm 2025 được mở đầu bằng hoạt động thường niên Xuân yêu thương với chủ đề “Lan tỏa nụ cười” hướng tới những hoàn cảnh yếu thế trong xã hội: trẻ em mồ côi, nạn nhân bị nhiễm chất độc màu da cam...