‘Không tăng trưởng bất chấp lạm phát’

Phạm Sơn Chủ nhật, 18/09/2022 - 07:12

Trước áp lực ngày càng gia tăng lên công tác điều hành chính sách vĩ mô trong cuối năm 2022 và năm 2023, các chuyên gia khẳng định Việt Nam vẫn sẽ duy trì "mục tiêu kép", vừa ổn định vĩ mô, vừa giữ đà tăng trưởng.

Bước ra từ sau giai đoạn nặng nề nhất của đại dịch Covid-19, nền kinh tế Việt Nam tiếp tục phải đối diện với những thách thức đến từ sự bất ổn định địa chính trị toàn cầu.

Ngay từ đầu năm 2022, câu chuyện về “mục tiêu kép” giữa duy trì lạm phát không vượt quá mức trần 4% của Quốc hội đặt ra nhưng vẫn phải đảm bảo nền kinh tế đủ nguồn lực để phục hồi bền vững hậu dịch đã trở thành chủ đề nóng của nhiều cuộc thảo luận, đối thoại chính sách.

Tuy nhiên, tính đến nay là gần hết quý III/2022, về cơ bản Việt Nam vẫn duy trì tốt “mục tiêu kép” nói trên. Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR), đây là minh chứng cho thấy công tác điều hành chính sách tương đối tốt của Việt Nam thời gian qua.

Đó là việc thực hiện kết hợp nhiều biện pháp nhằm hạ nhiệt giá xăng dầu như sử dụng quỹ bình ổn giá xăng dầu, giảm thuế môi trường, điều tiết giá xăng dầu theo sát với diễn biến giá thế giới. Hiện tại, Bộ Tài chính đang tiếp tục trình Chính phủ giảm thuế tiêu thụ đặc biệt và điều chỉnh sửa đổi thuế suất ưu đãi đối với xăng dầu.

Bên cạnh đó, các công cụ của chính sách tài khóa như miễn giảm thuế, phí một số nhóm hàng hóa thiết yếu được thực hiện linh hoạt để giảm áp lực giá cả và duy trì đà phục hồi, tăng trưởng.

Đồng quan điểm với Viện phó VEPR, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV, nhận định, duy trì được tỷ lệ lạm phát thấp do Việt Nam đã chủ động nguồn cung và bình ổn giá của 2 nhóm hàng đặc biệt quan trọng là xăng dầu và thực phẩm.

Một yếu tố nữa được ông Lực chỉ ra là công tác truyền thông được thực hiện tương đối tốt, không tạo tâm lý lo sợ không đáng có cho người dân.

Áp lực lớn cuối năm 2022 và năm 2023

Đánh giá cao về kết quả điều hành vĩ mô, tuy nhiên, ông Lực cảnh báo, lạm phát của Việt Nam hiện vẫn chưa tới đỉnh do gặp phải độ trễ trong yếu tố chi phí đẩy. Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV dự báo, lạm phát trên thế giới đã qua đỉnh nhưng lạm phát ở Việt Nam sẽ đạt đỉnh vào tháng 1/2023. Điều này gây khó khăn trong công tác điều hành chính sách vào năm 2023.

Báo cáo Áp lực lạm phát và đề xuất chính sách 2022 của VEPR đưa ra nhận định, trong những tháng cuối năm 2022, thách thức lớn nhất tiếp tục đặt ra trong việc cân bằng giữa mục tiêu ổn định vĩ mô, ổn định giá cả và kiềm chế lạm phát với mục tiêu duy trì đà tăng trưởng.

Yên tâm với mục tiêu kiềm chế lạm phát

Sức ép đè nặng lên công tác điều hành tăng trưởng tín dụng, với bài toán đặt ra là làm sao để cân bằng kiềm chế lạm phát với nhu cầu vay vốn để phục hồi. Theo ghi nhận của VEPR, nhiều doanh nghiệp cho biết vẫn gặp phải khó khăn trong việc tiếp cận vốn vay.

Thách thức lớn thứ 2 của điều hành chính sách giai đoạn tới là cuộc đua lãi suất trên toàn cầu đang ngày càng nóng lên, như một nỗ lực ngăn ngừa lạm phát từ các ngân hàng trung ương. Điều này kéo chậm đà tăng trưởng của kinh tế thế giới, làm tăng giá nhập khẩu, ảnh hưởng tiêu cực tới dòng vốn đầu tư, cùng nhiều tác động tiêu cực khác.

‘Không tăng trưởng bất chấp lạm phát’ 1
TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV

Xuất khẩu cũng vướng phải nhiều thách thức khi kinh tế Mỹ và nhiều nền kinh tế lớn đều đang phải đối diện với suy thoái. Khó khăn đặt ra trực tiếp với những ngành như dệt may, gỗ, thủy hải sản… vốn xuất khẩu nhiều sang Mỹ và EU.

So với giai đoạn đầu năm, giá cả các mặt hàng thiết yếu như xăng dầu, phân bón, lương thực thực phẩm trên toàn cầu đã hạ nhiệt, tuy nhiên còn tồn tại nhiều yếu tố mang tính bất định và khó lường, đặc biệt khi diễn biến xung đột tại Ukraine vẫn chưa có dấu hiệu sẽ dừng lại.

Phản ứng chính sách phù hợp?

Trước những áp lực đặt ra cho công tác điều hành chính sách và trước những phản ứng của các quốc gia phát triển, một câu hỏi nóng được đặt ra là “liệu Việt Nam có hy sinh mục tiêu duy trì mức lạm phát thấp để đổi lấy mục tiêu tăng trưởng”?

Về vấn đề này, vị chuyên gia kinh tế trưởng BIDV khẳng định, Việt Nam vẫn sẽ tiếp tục nỗ lực để duy trì mục tiêu kép, tuyệt đối không có chuyện từ bỏ mục tiêu lạm phát để đổi lấy tăng trưởng.

Điều này là kinh nghiệm xương máu được rút ra từ sau cuộc khủng hoảng 2008 – 2009. Phản ứng chính sách thái quá của Việt Nam vào giai đoạn sau đó đã đẩy lạm phát lên mức kỷ lục hơn 18% vào năm 2011, đẩy tín dụng lên đến 30 – 50% GDP. Hệ quả của nền kinh tế từ sự bất ổn vĩ mô đó ảnh hưởng nặng nề đến đà tăng trưởng, thậm chí đến hiện tại vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.

Thực tế, theo ông Lực, câu chuyện “đánh đổi” chỉ “nằm ở lý thuyết”, tất cả các quốc gia đều mong muốn tìm kiếm một “điểm cân bằng” giữa ổn định lạm phát và giữ đà phục hồi, tăng trưởng kinh tế. Việt Nam đã đạt được điều này trong thời gian qua và cần tiếp tục làm tốt trong giai đoạn tới.

Kiên trì với các biện pháp ổn định vĩ mô cũng là đề xuất được VEPR đưa ra. Tuy nhiên, những biện pháp này cần được thực hiện song song và có chọn lọc với các chính sách hỗ trợ, khuyến khích những nhóm ngành sản xuất, nhóm lao động gặp khó khăn do giá cả đầu vào tăng cao.

Cùng với đó, cần tiếp tục có những hỗ trợ về nguồn vốn, tiếp cận thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng. Một giải pháp hỗ trợ đặc biệt cần thiết là cải thiện môi trường kinh doanh, nhanh chóng tháo gỡ khó khăn do đứt gãy chuỗi cung ứng cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Một giải pháp khác được VEPR nhấn mạnh là công tác dự báo, đánh giá cần được thực hiện thường xuyên và công khai, minh bạch hơn nữa.

Đồng tình với những đề xuất của VEPR, ông Lực bổ sung giải pháp đẩy nhanh quá trình chuyển đổi nền kinh tế, ứng dụng công nghệ số, kinh tế tuần hoàn để phát triển bền vững. Trong bối cảnh đầy biến động, đây là những cơ hội mới đặt ra và cần được tận dụng.

Lạm phát chậm lại đáng kể nhờ giá xăng dầu giảm mạnh

Lạm phát chậm lại đáng kể nhờ giá xăng dầu giảm mạnh

Tiêu điểm -  2 năm

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 8 chỉ tăng nhẹ 0,005% so với tháng trước nhờ giá xăng dầu trong nước liên tục được điều chỉnh giảm.

Lạm phát của Việt Nam có thể đạt 7% vào cuối năm

Lạm phát của Việt Nam có thể đạt 7% vào cuối năm

Tiêu điểm -  2 năm

Theo chuyên gia Nguyễn Xuân Thành, lạm phát của Việt Nam sẽ đạt đỉnh vào những tháng cuối năm, nhưng bình quân năm vẫn sẽ ở mức dưới mục tiêu 4%.

Yên tâm với mục tiêu kiềm chế lạm phát

Yên tâm với mục tiêu kiềm chế lạm phát

Tiêu điểm -  2 năm

Theo TS. Cấn Văn Lực, dù áp lực lạm phát cuối năm là rất lớn nhưng Việt Nam có đủ các yếu tố giúp kiềm chế lạm phát mà vẫn đảm bảo nguồn lực cho phục hồi và tăng trưởng.

Việt Nam nhập khẩu lạm phát ở mức độ nào?

Việt Nam nhập khẩu lạm phát ở mức độ nào?

Tiêu điểm -  2 năm

Với độ mở lớn, Việt Nam hiện đang phải đối mặt với tình trạng nhập khẩu lạm phát và sẽ ngày càng trầm trọng trong bối cảnh giá nhiều mặt hàng trên thế giới sẽ tiếp tục tăng cao.

Những chướng ngại trên con đường bứt phá của kinh tế Việt Nam

Những chướng ngại trên con đường bứt phá của kinh tế Việt Nam

Tiêu điểm -  2 giờ

Chiến tranh thương mại và kinh tế toàn cầu giảm tốc gây áp lực lên xuất khẩu, chuỗi cung ứng và tăng trưởng kinh tế Việt Nam.

Chương mới của làn sóng đầu tư Hoa Kỳ vào Việt Nam

Chương mới của làn sóng đầu tư Hoa Kỳ vào Việt Nam

Tiêu điểm -  23 giờ

Các doanh nghiệp Hoa Kỳ đang tăng mức độ quan tâm và mở rộng đầu tư tại Việt Nam, tập trung vào công nghệ cao, năng lượng và chuỗi cung ứng, đánh dấu một bước tiến mới.

Nguồn tiền cho phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số

Nguồn tiền cho phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số

Tiêu điểm -  1 ngày

Chính phủ dành 51.000 tỷ đồng cùng 1% chi thường xuyên, đồng thời đẩy mạnh hợp tác công tư để tài trợ vốn cho các mục tiêu khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Trump Organization muốn đẩy nhanh tiến độ dự án 1,5 tỷ USD ở Hưng Yên

Trump Organization muốn đẩy nhanh tiến độ dự án 1,5 tỷ USD ở Hưng Yên

Tiêu điểm -  1 ngày

Mong muốn này được ông Charles James Boyd Bowman, Tổng giám đốc dự án của Tập đoàn Trump Organization tại Việt Nam, chia sẻ trong cuộc gặp với Thủ tướng Phạm Minh Chính.

Tiến tới Chính phủ không giấy tờ, quản trị thông minh

Tiến tới Chính phủ không giấy tờ, quản trị thông minh

Tiêu điểm -  1 ngày

Chính phủ đẩy mạnh chuyển đổi số, hướng tới Chính phủ không giấy tờ và điều hành trên môi trường điện tử dựa trên dữ liệu.

KBC bắt tay The Trump Organization: Cú hích định hình lại đường lối quản trị

KBC bắt tay The Trump Organization: Cú hích định hình lại đường lối quản trị

Doanh nghiệp -  28 phút

Thương vụ hợp tác giữa KBC với The Trump Organization chỉ đơn thuần là bước đi trong ngành bất động sản hay còn những toan tính khác của doanh nghiệp ông Đặng Thành Tâm?

Những chướng ngại trên con đường bứt phá của kinh tế Việt Nam

Những chướng ngại trên con đường bứt phá của kinh tế Việt Nam

Tiêu điểm -  2 giờ

Chiến tranh thương mại và kinh tế toàn cầu giảm tốc gây áp lực lên xuất khẩu, chuỗi cung ứng và tăng trưởng kinh tế Việt Nam.

Tập đoàn Bamboo Capital có tân chủ tịch hội đồng quản trị

Tập đoàn Bamboo Capital có tân chủ tịch hội đồng quản trị

Hồ sơ quản trị -  2 giờ

Người được coi là cầu nối trong các dự án liên doanh, hợp tác quốc tế là ông Tan Bo Quan vừa được bầu làm chủ tịch hội đồng quản trị Tập đoàn Bamboo Capital.

Nhựa và cao su trước thách thức xanh hóa

Nhựa và cao su trước thách thức xanh hóa

Phát triển bền vững -  14 giờ

Các ngành nhựa và cao su đang chủ động xanh hóa, áp dụng kinh tế tuần hoàn để đáp ứng yêu cầu thị trường cũng như các quy định của pháp luật.

Doanh nghiệp logistics đối mặt áp lực phải xanh hoá

Doanh nghiệp logistics đối mặt áp lực phải xanh hoá

Phát triển bền vững -  19 giờ

Logistics xanh không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc, nếu không chuyển đổi doanh nghiệp ngành này sẽ bị loại khỏi “sân chơi” toàn cầu.

Chương mới của làn sóng đầu tư Hoa Kỳ vào Việt Nam

Chương mới của làn sóng đầu tư Hoa Kỳ vào Việt Nam

Tiêu điểm -  23 giờ

Các doanh nghiệp Hoa Kỳ đang tăng mức độ quan tâm và mở rộng đầu tư tại Việt Nam, tập trung vào công nghệ cao, năng lượng và chuỗi cung ứng, đánh dấu một bước tiến mới.

Bất động sản cởi trói, nợ xấu ngân hàng thoái lui

Bất động sản cởi trói, nợ xấu ngân hàng thoái lui

Tài chính -  23 giờ

Các chuyên gia tài chính đều chung góc nhìn tích cực về sự cải thiện chất lượng tài sản ngân hàng cùng sự hồi phục chung của nền kinh tế, đặc biệt với những tháo gỡ ở nhóm ngành bất động sản.